رفتن به محتوای اصلی

عربستان با رزمایشهای نظامی چه پیامی می فرستد؟

عربستان بزرگترین رزمایش نظامی خود در سالهای اخیر را به پایان برده است. نشانهای از عزم این کشور برای افزایش قدرت نظامیش در منطقهای که به شکل روزافزون با ناآرامی مواجه است.
A member of Saudi security forces attends Abdullah's Sword military drill as a jet flies by in Hafar Al-Batin, near the border with Kuwait REUTERS/Faisal Al Nasser (SAUDI ARABIA - Tags: MILITARY) - RTR3N4AM

روزنامه الریاض در مورد رزمایش نظامی عربستان نوشت: پادشاهی عربستان پیام محکمی فرستاد که ارتش این کشور آماده و قادر به واکنش به هرگونه تهدیدی است که امنیت این کشور را به مخاطره اندازد. این تهدیدها شامل بحران‌ها، ناآرامی ها و اغتشاشاتی است که در کشوهای اطراف موجود است.

عربستان اتفاقات سه سال گذشته در جهان عرب را به عنوان اغتشاش و بی نظمی معرفی می کند. مقابله با این تهدیدات از طریق نظامی خواهد بود. اقدامات امنیتی برای مقابله با تهدیدات داخلی و اقدامات نظامی برای مقابله با تهدیدات بالقوه بین المللی خواهد بود.

برای دست یابی به این اهداف سلاح های بیشتری خریداری شده و تمرینات نظامی بیشتری صورت گرفته است.

عربستان با ۳ تهدید مواجه است که ممکن است امنیت این کشور را به خطر بیاندازد. تهدیداتی از جانب سوریه، یمن و عراق. در سوریه گروه جهادی «دولت اسلامی عراق و شام» یک خطر بالقوه است. تعدادی از اعضای این گروه جهادی شهروندان عربستان و یا آنگونه که می گویند مهاجراان از تعدادی از کشورها هستند. این گروه هزاران عضو دارد. تقویت و یا فشار به  این گروه در عراق و سوریه ممکن است اعضای این گروه را راهی شمال -یعنی ترکیه - و یا راهی جنوب -یعنی عربستان- کند.

همچنین دولت سوریه می تواند تهدید جدی دیگری برای عربستان ایجاد کند. این دولت که خود را در خطر فروپاشی می بیند می تواند گروه‌های شیعی جنوب عراق را تحریک کند. شروع جنگ داخلی در عراق در صورتی که اختلافات میان ایران و عربستان کم نشده باشد می تواند تنش‌های جدیدی را در منطقه ایجاد کند. 

ویدیوهای متعددی در اینترنت منتشر شده است که نشان می دهد پیکارجویان عضو «دولت اسلامی عراق و شام» گذرنامه های خود را می سوزانند. برخی از این پیکارجویان شهروندان اردن و عربستان هستند و تمایلشان برای جهاد در خاک این دو کشور و سایر نقاط را مخفی نمی کنند.

همچنین تهدیداتی از جانب رهبر گروه پیکار جوی «مختار» شاخه عراقی حزب الله علیه عربستان صورت گرفته است.

در صورت ناکامی روند سیاسی در عراق و تداوم مدیریت این کشور توسط حزب الدعوه و نوری مالکی نخست وزیر این کشور می توان پیش بینی کرد که تهدیدات «دولت اسلامی عراق و شام» و همچنین گروه‌های مسلح شیعه درعراق جدی تر خواهد شد.

زیرا که پیروزی حزب الدعوه می تواند باعث خروج احزاب کرد از ائتلاف شود. احزاب کرد می توانند نیروهای شیعی جنوب عراق را نیز تحریک کنند تا در برابر تسلط حزب الدعوه بر دولت مقاومت نشان دهند.

همچنین این اتفاقات می تواند عامل اتحاد گروه‌های سنی در حمایت از شورش طوایف سنی شود. چنین اتفاقاتی می تواند عامل شعله ور شدن تنش‌هایی همانند آنچه در سوریه اتفاق می افتد بشود. چنین سناریویی می تواند تهدیدی امنیتی برای مرزهای شمالی عربستان با عراق باشد که طول آن بالغ بر هزار کیلومتر است.

 در یمن پیکارجویان القاعده در حال ورود به فاز جدید درگیری با دولت این کشور و عربستان هستند. ویدیویی از رهبران القاعده در یمن منتشر شده است که فرار زندانیان این گروه از زندان صنعا را جشن گرفته‌اند. این اتفاق در بهمن ماه افتاد وانتشار این ویدیو نشانه‌ای از قدرت نمایی و تهدیدی است که این گروه علیه عربستان و یمن می تواند ایجاد کند.

 

 همچنین گروه نظامی الحوثیون که از شیعیان زیدی ساکن شمال یمن هستند توانایی نظامی بیشتری کسب کرده‌اند و دایره فعالیت‌های خود را گسترش داده‌اند. این موضوع خطری است برای امنیت عربستان. به ویژه اگر گفتگوهای ملی به شکست بیانجامد آنهم در حالی که نفوذ القاعده از یکسو و الحوثیون از سویی دیگر افزایش بیابد.

علاوه بر همه این تهدیدات می توان از تهدیدات سایبری هم نام برد. ارتش این کشور همچنین خود را در این تمرینات برای مقابله با تهدیدات سایبری آماده می کند که البته کم خطر تر از تهدیدات شبه نظامیان است. حملات سایبری می تواند بانک‌ها و فرودگاهها را مورد تهدید قرار دهد.  به ویژه که زیرساخت‌های سایبری این کشور چندان قوی نیست.  زیر ساختهای  سایبری این کشور را پرریسک و آسیب پذیر است.

حمله سایبری به شرکت عظیم آرامکو در سال ۲۰۱۲ نشان داد که هر کسی می تواند به وب سایت یکی از مهمترین کمپانی‌های اقتصاد عربستان دسترسی پیدا کند. به گفته یک مقام پیشین دولتی در آمریکا ممکن است که این حملات کار ایران بوده باشد که به ۳۰ هزار کامپیوتر صدمه زد و موجب خسارات زیادی شد.

لئون پانه‌تا، وزیر دفاع آمریکا می گوید:انتشار ویروس شامکو یکی از مخربترین حملات سایبری بوده که تا به حال اتفاق افتاده است.

توانایی‌های سایبری ایران برای کشورهای حوزه خلیج یک تهدید است زیرا که این کشورها در قیاس با ایران از توانایی ‌های کمتری در این زمینه برخوردارند.

گزارشی که در نشریه مطالعات امنیتی در اسرائیل منتشر شد مدعی است که ایران توانایی به راه انداختن جنگ سایبری را دارد و یکی از فعالترین بازیگران این عرصه در سطح جهانی است.

در بهمن ماه سال گذشته آیت الله خامنه‌ای دانشجویان ایرانی را تشویق کرد تا خود را آماده جنگهای سایبری کنند.

عربستان سعودی به تازگی به موضوع جنگ های سایبری علاقمند شده است. روزنامه العرب از تصمیم وزارت دفاع این کشور برای تاسیس موسسه جنگ‌های سایبری خبر داد. این موسسه در شرق این کشور در نزدیکی تاسیسات مهم نفتی  واقع خواهد شد.

برای مقابله با پیامدهای بهار عربی، عربستان سعودی فضای داخل را امنیتی تر کرده و برای مقابله با تهدیدات خارجی بودجه نظامی خود را افزایش داده است. بودجه نظامی عربستان به رقم ۶۷ میلیارد دلار در سال رسیده است. این رقم عربستان را در رتبه چهارم پس از آمریکا، چین و روسیه قرار می دهد.

یکی از بزرگترین معاملات نظامی عربستان در سالهای اخیر خرید ۷۲ جت‌ تایکون بوده است. این هواپیماهای نظامی محصول بریتانیا است. رقم پرداختی برای خرید این جت‌ها بالغ بر هفت میلیارد و پانصد وهفتاد میلیون دلار است. همچنین عربستان ۸۴ جنگند ه« اف ۱۵» از آمریکا خریداری کرده است و مبلغ بیست و نه میلیارد و چهارصد میلیون دلار پرداخت کرده است.

علاوه بر این در یک قرار داد با ارزش ده میلیارد دلاری عربستان از کمپانی جنرال دینامیکس تعدادی خودروهای نظامی خریداری کرده است. همچنین گزارشهایی از علاقه دولت اوباما برای فروش پهپاد ( هواپیماهای بدون سرنشین) به عربستان منتشر شده است.

هر چند که عربستان به شکل قابل توجهی به خرید تجهیزات و آموزش نظامی توسط آمریکا وابسته است، در این رزمایش نظامی می خواست پیامی به آمریکا ارسال کند که این کشور از تسلیحات متنوعی برخوردار است و بهبود روابط آمریکا و ایران برای این کشور هزینه نخواهد داشت. با اینکه واشنگتن و ریاض روابط تنگاتگ نظامی دارند، مقامات ریاض علاقه ندارند که کاملا تابع اولویت‌ها و سیاستهای آمریکا در منطقه باقی بمانند.

تلاش عربستان برای افزایش توانایی‌های نظامی خود در منطقه نشانه‌ای است از علاقه این کشور برای حفظ استقلال خود در حالی که به نظر می رسد ایالات متحده در حال بازبینی نقش خود در خاورمیانه است.

More from Abdulmajeed al-Buluwi

Recommended Articles