ترکیه می‌تواند پیشرفت‌های روسیه و آمریکا در سوریه را از بین ببرد

p
By
Article Summary
ترکیه ممکن است با تهران و دمشق بر سر نگرانی از کردهای سوریه اتفاق نظر داشته باشد؛ کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل از موج جدیدی از «بازگشت خودخواسته» به سوریه خبر می‌دهد؛ ترکیه املاک یک گروه مسیحی باستانی را تصاحب می‌کند.

احتمال استحکام بیشتر در روابط ایران و ترکیه

رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه آمریکا در مورد ملاقات بین دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین به نزدیکی نظرات دو کشور در مورد مسائل مختلف اشاره کرد و گفت: "من فکر می‌کنم روسیه مانند ما تمایل به وجود سوریه‌ای باثبات و متحد دارد. سوریه‌ای که نهایتا بتوان در مورد آینده‌اش، و مشخصا در مورد رهبری سیاسی‌اش، گفتگو کرد."

نخستین مراحل شکل‌ گیری تفاهم بین ایالات متحده و روسیه در مورد مسئله سوریه می‌تواند نخستین گام در رسیدن به توافقی سیاسی باشد. چنین تفاهمی می‌تواند همکاری نزدیکتر ترکیه با ایران و سوریه را تسریع کند و همزمان حد و مرز نفوذ مسکو در بین بازیگران منطقه‌ای را نیز بسنجد.

دیدار ترامپ و پوتین، احتمالا برای تهران، دمشق و آنکارا بیشتر از پاسخ به مسائل، سوال ایجاد کرد. بشار اسد، رئیس جمهور سوریه نمی‌تواند چندان از گفتگو درباره «آینده رهبری سیاسی سوریه» خشنود باشد چرا که دستکم ایالات متحده خواهان کناره گیری اوست. رهبران ایران نیز ممکن است نگران این باشند که مسکو برای جلب رضایت واشنگتن پیشنهاداتی در مورد فشار بر ایران در ازای برداشتن تحریم‌های روسیه بدهد. هر چند هیچ نشانه‌ای مبنی بر چنین گفتگوهایی وجود ندارد.

اما درحالیکه تهران و دمشق ممکن است در حال پناه گرفتن در سنگرهایشان باشند، این آنکاراست که می‌تواند برای این روند مشکل آفرین شود. به نوشته متین گورجان، "پس از اینکه آنکارا نتوانست ایالات متحده را قانع کند که در منطقه شرق رود فرات با یگان‌های مدافع خلق همکاری نکند، تمرکزش را روی غرب رود فرات گذاشت.... به خصوص به منطقه کانتون آفرین که توسط یگان‌های مدافع خلق (ِYPG) کنترل می‌شود و  ادلب که توسط چند گروه ناهماهنگ مورد حمایت ترکیه اداره می‌شوند."

رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه امیدش به اینکه ایالات متحده در مورد منافع ترکیه در سوریه - که جلوگیری از پیشروی YPG است - شریکی قابل اتکا برای این کشور باشد را از دست داده‌است. با وجود اینکه گورجان به درستی به این نکته اشاره می‌کند که "بدون شک آنکارا به این نتیجه رسیده‌است که در مورد شمال سوریه با مسکو راحتتر از واشنگتن می‌تواند مذاکره کند،" اردوغان احتمالا به اینکه روسیه خواست و توان مذاکره با YPG بر اساس خواسته‌های ترکیه را داشته باشد شک دارد. به خصوص اگر روابط بین روسیه و آمریکا بهبود بیابد.

ترکیه هم اکنون نیز در حال بازبینی در سیاست‌اش در سوریه است. ترکیه در مورد توافق آستانه، به طور کامل شریک ایران و روسیه است. علاوه بر این ترکیه، سوریه و ایران منفعت مشترکی در جلوگیری از خودمختاری کردها دارند. ایران، ترکیه و عراق با برقراری رفراندوم استقلال در کردستان عراق مخالفت کرده‌اند. به گزارش فاضل هورامی، کرد بودن عوامل حمله تروریستی دولت اسلامی در تهران در روز هفتم ژوئن نگرانی‌ها درباره جدایی طلبان کرد را افزایش داده‌است.

علاوه بر این، اختلافات بین عربستان سعودی و امارات متحده عربی و قطر نیز باعث نزدیکتر شدن ایران و ترکیه می‌شود. سمیح ایدیز ماه گذشته نوشت که حمایت اردوغان از قطر "احتمالا اردوغان را مجبور می‌کند اختلافاتش با تهران را که حامی دیگر قطر است کنار بگذارد تا دوباره در منطقه با انزوا روبرو نشود. حضور جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران در آنکارا، چند ساعت بعد از بحران قطر گویای بسیاری از واقعیت‌هاست."

به گزارش علی هاشم، "تصمیم گیرندگان سیاسی در تهران می‌فهمند که قطر و ترکیه در یک محور سیاسی قرار دارند. بسیار غیر محتمل است که به کلی نگاه‌های منطقه‌ای تهران را بپذیرند. اما با وجود این اختلافات، آنکارا و دوحه تهران را دشمن خود نمی‌دانند. به دلیل رویکردهای خشن منطقه‌ای عربستان، همین برای پیدا کردن منفعت مشترک کافی است. هر سه کشور رویکرد عربستان را خطری برای ثبات شکننده منطقه می‌دانند. مسئله دیگری که باعث نگرانی تهران می‌شود، پافشاری عربستان روی برنامه‌اش مبنی بر متحد کردن همسایگانش علیه ایران است. اگر چنین اتفاقی بیفتند، بدین معنی است که گام بعدی ترامپ در حمایت از عربستان سعودی اقدامی مستقیم علیه ایران خواهد بود."

چنین بازآرایی منطقه‌ای می‌تواند امتحانی برای پوتین باشد. او از همکاری با ایالات متحده در پایدار کردن سوریه استقبال می‌کند و به آن نیاز دارد اما ممکن است به خاطر نزدیکی به ایالات متحده نفوذش بر تهران، دمشق و آنکارا را از دست بدهد. هدف نهایی پوتین، رهایی از تحریم‌های ایالات متحده و موفقیت ترامپ در جلوگیری از تصویب قوانین سخت گیرانه‌تر در مقابل سوریه در مجلس نمایندگان است. اگر تحریم‌ها رفع نشوند پوتین علاقه چندانی به جانب داری از ترامپ به قیمت از دست دادن روابط منطقه‌ایش ندارد. به همین دلیل روسیه ممکن است نقشی به ظاهر منفعل ولی در باطن حمایت کننده بازی کند که به طرف‌های منطقه‌ای اجازه می‌دهد در مقابل کردهای سوریه و دیگران اقدام کنند. مسکو ممکن است چنین سیاستی را برگ برنده‌اش بداند.

از دیدگاه ایالات متحده، بازی روسیه - با پذیرش اینکه تهران، آنکار و دمشق هر کدام به خواسته‌هایشان برسند- باید محتاطانه عملی شود.

 

گزارش کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل از «بازگشت خودخواسته» به سوریه

کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل (UNHCR) "موجی قابل توجه از بازگشت به سوریه و در داخل سوریه را مشاهده می‌کند. دلیل اصلی بازگشت بدون کمک پناهجویان - عمدتا به حلب، حما، حمس و دمشق و منطق دیگر - جستجوی اعضای خانواده، بررسی وضعیت اموالشان و در مواردی بهبودی واقعی و یا خیالی در وضعیت امنیت در بخش‌هایی از کشور است."

بنا به تخمین کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل حدود ۴۴۰۰۰ هزار سوری که در داخل کشور بی‌خانمان شده بودند و ۳۱۰۰۰ پناهجوی مستقر در کشورهای همسایه در سال ۲۰۱۷ به خانه‌هایشان برگشته‌اند. از سال ۲۰۱۵ نیز حدود ۲۶۰۰۰۰ نفر از ترکیه به سوریه بازگشته‌اند.

این موج البته چندان قابل اطمینان و مطمئن نیست و به خاطر وضعیت امنیتی خطرناک و نامطمئن سوریه، با پیچیدگی‌های زیادی مواجه است. آندره ماهچیج، سخنگوی کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل می‌گوید "با وجود اینکه گفتگوهای اخیر صلح در آستانه و ژنو امید را افزایش داده است، ما معتقدیم شرایط برای بازگشت امن و آبرومندانه پناهجویان هنوز مهیا نشده‌است. ...در این مرحله و در حالیکه کمیساریای عالی پناهندگان با شرکای دیگرش در کمک رسانی و بهبود شرایط در مناطق قابل دسترس در سوریه سرمایه گذاری می‌کند، بازگشت پناهجویان از کشورهای دیگر نمی‌تواند توسط این ارگان تشویق و یا تسهیل شود."

حدود ۶/۵ میلیون سوری در داخل کشور بی خانمان شده‌اند و ۵ میلیون دیگر به کشورهای دیگر پناه برده‌اند.

 

ترکیه املاک سریانی‌ها را تصاحب می‌کند.

به گزارش آیلا جین یاکلی، "به گفته مسئولین کلیسای ارتدکس سریانی مقامات ترکیه حدود ۵۰ ملک با صدها هزار هتکار مساحت  را که به این کلیسا داشت مصادره کرده‌است. دلیل عنوان شده برای این کار انقضای سندهای مالکیت این املاک است.

او می‌نویسد، " به گفته کرویاکوس ارگون رئیس بنیاد صومعه مار جبرئیل در بین این املاک دستکم دو صومعه وجود دارد که ۱۵۰۰ سال پیش تاسیس شده‌اند و هنوز کار می‌کنند. از دست دادن این صومعه ها حیات یکی از قدیمی‌ترین فرهنگ‌های زنده در ترکیه را تهدید می‌کند."

به نوشته یاکلی، "سریانی‌ها که آسوری نیز نامیده می‌شوند میراث داران یکی از تمدن‌های باستانی بین النهرین هستند که ۳۵۰۰ سال پیش از میلاد وجود داشت و بسیاری امروزه یکی از گویش‌های زبان آرامی که مسیح به آن سخن می‌گفت را صحبت می‌کنند. اکثر آنها ارتدکس هستند ولی سریانی‌ها به شاخه متفاوتی از مسیحیت تعلق دارند. آنها اصلاتا اهل طور عبدین هستند که در لغت به معنی کوهستان بندگان خداست. این منطقه فلاتی  مرتفع بین رودهای دجله و فرات است که بیش از هشتاد صومعه دارد. بسیاری از اینها خرابه شده‌اند چرا که بسیاری از سریانی‌ها در نیم قرن گذشته از فقر و آزار و اذیت به اروپا گریخته‌اند. برای سال‌ها، اسم املاکی که اکنون مصادره شده در لیست زمین‌های ملی ثبت شده به عنوان متعلقات روستایی که سریانی‌ها در آن زندگی می‌کنند ثبت شده بود. به گفته ارول دورا که یکی از معدود نمایندگان سریانی مسیحی در مجلس ترکیه است، در سال ۲۰۱۲ وقتیکه این روستاها به حوزه شهرداری شهر ماردین که گسترش یافته بود پیوستند، وضعیت قانونی‌شان از بین رفت و سریانی‌ها امکان مالکیت‌شان بر این زمین‌ها را از دست دادند."

او در ادامه می‌گوید، "در آغاز جنگ داخلی در سوریه رجب طیب اردوغان از اسقف اعظم سریانی‌های ارتدکس دعوت کرده بود به ترکیه برگردد. اسقف اعظم سریانی‌ها از سال ۳۷ میلادی تا ۱۹۲۵ در ترکیه اقامت داشت و پس از آن به سوریه اخراج شد. اتفاقی که اردوغان از آن صحبت کرده‌ بود هیچگاه رخ نداد."

Continue reading this article by registering at no cost and get unlimited access to:

  • The award-winning Middle East Lobbying - The Influence Game
  • Archived articles
  • Exclusive events
  • The Week in Review
  • Lobbying newsletter delivered weekly
Found in: syrian refugees, us-russian negotiations on syria, donald trump, vladimir putin, christians, kurds, unhcr, recep tayyip erdogan
x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept