رفتن به محتوای اصلی

تکیه اردوغان به گروه‌های مسلح سوری مختلف

شرکای ترکیه در سوریه "بی نظم، آموزش ندیده و بی تجربه" قلمداد می‌شوند؛ اردوغان مخالفت‌ها با رفراندوم را به توطئه برای کودتا ربط می‌دهد؛ ماتیس همکاری نظامی بین روسیه و آمریکا را "در حال حاضر" غیر ممکن می‌داند.
Syrian Democratic Forces (SDF) fighters walk with their weapons during an offensive against Islamic State militants in northern Raqqa province, Syria February 8, 2017. REUTERS/Rodi Said - RTX3067W

به نوشته فهیم تاستکین، اهداف توسعه طلبانه رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه در سوریه شامل "منبیج و رقه در طی یک عملیات سه مرحله‌ای می‌شود. اولین مرحله ایجاد یک «منطقه امن عاری از ترور» است، که باید توسط یک منطقه پرواز ممنوع تحت پوشش قرار گیرد. دوم مرحله این است که اعراب و ترکمن‌ها در منطقه امن اسکان داده شوند و مرحله نهایی ایجاد ارتشی ملی طی یک برنامه «آموزش و تجهیز» خواهد بود."

هدف اصلی اردوغان شکست یگان مدافع خلق (YPG)، شاخه نظامی حزب اتحاد دموکراتیک (PYD) باقی می‌ماند. ترکیه این حزب را به حزب کارگران کردستان (PKK) که آنرا گروهی تروریستی قلمداد می‌کند مرتبط می‌داند.

به نظر می‌رسد جنگ اردوغان با کردهای سوریه، دلیل اصلی اختلافات غیرقابل حل با ایالات متحده بر سر مسئله سوریه است. ایالات متحده روی یگان‌های مدافع خلق به عنوان جریان مرکز نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) حساب کرده است. بنا بر گزارش‌ها طرح ایالات متحده برای حمله به رقه، پایتخت دولت اسلامی برای اولین موج حمله به نیروهای دموکراتیک سوریه متکی است.

به گزارش آمبرین زمان، هفته گذشته یک هیئت بلند مرتبه از مقامات ترکیه به رهبری اُمیت یالجین،  معاون وزیر امور خارجه در واشنگتن با هیئتی آمریکایی دیدار کردند ولی نتوانستند حمایت ایالات متحده از نیروهای دموکراتیک سوریه را به پایان برسانند. در این هیئت آمریکایی تام شنون، معاون سیاسی وزیر امور خارجه، مایکل فلین، مشاور امنیت ملی پیشین (پیش از استعفا دادنش)، ژنرال جوزف ووتل، فرمانده واحد عملیات ویژه و چند تن دیگر حضور داشتند.

به نوشته زمان، "منابعی که از محتوای گفتگوها مطلع بودند و به شرط فاش نشدن نامشان با المانیتور گفتگو کردند عنوان کرده‌اند که خواسته ترکیه مبنی بر صرف نظر کردن ایالات متحده از طرحش برای آزاد کردن رقه تحت رهبری نیروهای دموکراتیک سوریه و تروریست قلمداد کردن آنها توسط این کشور، با پاسخی سرد مواجه شده‌است. به گفته منابع، ژنرال ووتل جدی‌ترین مخالف خواسته ترک‌ها بود. یکی از منابع در مورد موضع او می‌گوید: «او موضعش را همانگونه که یک سرباز توصیف می‌کند شرح داد. واقعا سخت و جدی بود». طی این جلسات مقامات واحد عملیات ویژه به ترک‌ها یادآوری کردند که برای گفتگو در مورد استفاده از نیروهای ترک در عملیات رقه به جای یگان‌های مدافع خلق، آنها باید طرحی مشخص و با جزئیات دقیق در مورد برنامه‌های عملیاتی و اقدامات مشخص ارائه کنند. منابع خبری افزودند که ترک‌ها از توضیح بیشتر امتناع کردند و به سراغ کسانی که با آنها هم دل ترند رفتند."

روزنامه واشنگتن پست در هفته گذشته گزارش داد که اتکای ایالات متحده روی نیروهای دموکراتیک سوریه نتیجه عدم موفقیت ترکیه در ایجاد نیروهای نظامی جایگزین آنهاست. اردوغان همچنان در تلاش است همکاری نیروهای مسلح ترکیه (TSK) را با گروه‌های مختلف مسلح برقرار کند. این گروه‌ها اکثر شامل ترکمن‌ها و همچنین تعدادی از سلفی‌های تحت آموزش می‌شوند که قرار است پایه گذار یک نیروی امنیتی در شمال سوریه باشند.

تحلیل تاستکین غیرقابل اطمینان بود توانایی‌های این گروه‌ها را روشن می‌کند. "با وجود اینکه چند پیروزی اخیر در میدان مبارزه، دوباره توجهات را به این گروه‌ها جلب کرده‌است، چیزی که به هیچ وجه مشخص نیست، قدرت این گروه‌های متنوع است. هیچ داده قابل اتکایی درباره آنها وجود ندارد. این می‌تواند نشانگر این باشد که در مفید بودن این گروه‌های متنوع می‌تواند اغراق شده باشد. نیروهای بالقوه‌ای که اردوغان روی آنها حساب کرده، با دعوا و مشاجره بین خود در حال از بین رفتن هستند. بسیاری از نیروهایی که به جبهه فتح شام (جبهه النصره سابق) مرتبط بودند اکنون خود را متحد احرار الشام می‌دانند. این گروه به تازگی در بین گروه‌های مذهبی در حال قدرت گرفتن است. بعضی از گروه‌هایی که تحت فرماندهی احرار الشام کار می‌کنند به این نتیجه رسیده‌اند که پیوستن به عملیات سپر فرات بر خلاف منافعشان است. به بیان دیگر، حمایت شدن توسط ترکیه به این معنی نیست که آنها سرباز ترکیه می‌شوند."

تاستکین در ادامه می‌نویسد، "با نگاه به عکس‌ها و فیلم‌های عملیات الباب، به سختی می‌توان گفت که نیرویی اثر گذار در آن حضور داشته‌‌است. به سختی می‌توان از این ذهنیت فاصله گرفت که این‌ها دارودسته‌های مسلحی هستند که بی‌هدف آتش می‌گشایند و بی نظم، آموزش ندیده و بی تجربه هستند. نیروهای مسلح ترکیه مجبور شدند به دلیلی این کمبود جدی استراتژی‌اش در الباب را مورد بازبینی قرار دهند. آنها فکر می‌کردند پیشتیبانی در آتش گشودن از طریق انجام عملیات‌های مسلحانه و انجام حملات هوایی کافی خواهد بود. پس از مدتی کوتاه اما مجبور شدند واحدهای کوماندویی ویژه‌شان را در خطوط مقدم قرار دهند. امروز، این نیروها در جنگ مستقیم با دولت اسلامی هستند."

تاستکین همچنین درباره تغییرات در موضع گیری‌های اردوغان و منطق سوال برانگیز ایجاد منطقه‌ای امن در شمال سوریه توضیح می‌دهد. "برای مدتی طولانی، اردوغان برای توجیه طرحش از سناریوی احتمال سرازیر شدن موجی از پناه جویان از حلب استفاده می‌کرد. اما غیر نظامیانی که از شهر حلب خارج شدند، بر خلاف تصور او به ترکیه نیامدند. آنهایی که تحت محافظت ترکیه به ادلب آمدند، گروه‌های مسلح و خانواده‌هایشان هستند. به همین دلیل بهانه موج پناه جویان اعتبارش را از دست داد. ...حتی نشانه‌هایی وجود دارند که موج پناه جویان در حال حاضر از سوریه به ترکیه نمی‌روند، بلکه از ترکیه به سوریه می‌روند. ...منابع محلی که المانیتور با آنها گفتگو کرد می‌گویند این موج بزرگی نیست ولی خانواده‌هایی هستند که از زمانیکه ارتش سوریه حلب را تسخیر کرده به سوریه برگشته‌اند. "

 

بهای سنگین «نه» در ترکیه

به گزارش پینار ترمبلی، "با نزدیک شدن به رفراندوم ۱۶ آوریل برای افزایش قدرت رئیس جمهور در ترکیه، فشار روی مردم زیاد می‌شو و «نه» گفتن تبدیل به گزینه‌ای با هزینه بالا می‌گردد."

ترمبلی می‌نویسد، "این ترس تضمین شده‌است. اعضای مختلف حزب عدالت و توسعه، از جمله اعضای کابینه و نخست وزیر اعلام کرده‌اند که نه گفتن کاری است که تروریست‌ها می‌کنند. نگران کننده ترین اظهار نظر را خود اردوغان در روز ۱۲ فوریه بیان کرد. وقتی از او درباره نظرسنجی‌های اخیر سوال پرسیده شد، با ناخشنودی پاسخ داد. او گفت «زود است که سلامت نظرسنجی‌ها را سنجید» چرا که او هنوز کارزارش را به راه نینداخته است. اردوغان به رسانه‌ها گفت، «۱۶ آوریل پاسخی به ۱۵ ژوئیه (روز کودتای نافرجام) خواهد بود. آنهایی که نه می‌گویند با کودتای ۱۵ ژوئیه همراه هستند. ...با وجود تمامی فشارهای عمومی تعدادی انسان شجاع ریسک آن را پذیرفته‌اند و هزینه‌اش را پرداخت کرده‌اند. ...علاوه بر این روایت‌های زیادی از برخورد وحشیانه و آزار و اذیت کسانی که تظاهرات اعتراضی می‌پیوندند، یا از توزیع بیانیه‌ها امتتاع می‌کنند و یا اینکه به سادگی به دیگران می‌گویند که قصد رای نه دادن دارند، وجود دارد. چنین روایت‌هایی آنقدر شایع هستند که مردم این سوال را می‌پرسند که آیا قرار است رای گیری علنی باشد یا مخفی و آیا کسانیکه جرات دادن رای منفی دارند پس از رای گیری بازداشت می‌شوند یا خیر."

 

روسیه در مورد طرح‌های ایالات متحده در سوریه «صبور» است.

جیمز ماتیس، وزیر دفاع آمریکا همکاری نظامی با روسیه در سوریه را، دست کم در شرایط فعلی، غیر ممکن دانست.

ماتیس در کنفرانسی خبری در مقر ناتو در بروکسل گفت، "ما در شرایطی نیستیم که با روسیه همکاری نظامی در سوریه داشته باشیم ولی رهبران سیاسی ما به دنبال یافتن زمینه‌های مشترک همکاری با این کشور هستند."

ماکسیم سوچکوف می‌نویسد، "در این مقطع روسیه امیدهایش در سوریه را منوط به همکاری احتمالی با ایالات متحده نمی‌داند. مسکو به همکاری با بازیگران منطقه‌ای و نیروهایی در درون سوریه ادامه می‌دهد و چالش‌ها و فرصت‌هایش را خود محاسبه می‌کند و به حرکتش ادامه می‌دهد. با این وجود ایالات متحده هنوز بازیگری کلیدی است. در حالیکه کرملین از روش‌های دیگر منافعش را پیش می‌برد، صبورانه منتظر می‌ماند تا ببیند دولت ترامپ چگونه بهترین راه برخورد با روسیه را می‌یابد."

More from Week in Review

Recommended Articles