جامعه ارامنه ترکیه سرانجام هفته گذشته توانست کمپ آرمن را پس بگیرد. کلیسای پروتستان ارمنی گدیکپاشا در استانبول اکنون سند مالکیت کمپ کودکان و ایتام خود را دوباره به دست آورده تا این مسأله نور امیدی برای ارمنیهای ترکیه و سایر اقلیتهای غیرمسلمان باشد. مع الوصف، چنین رویدادی نشان میدهد که بنیادهای غیرمسلمان در ترکیه چه مشکلاتی را باید برای بازپسگیری املاکشان یا خرید املاک جدید، پشت سر بگذارند.
از یک دیدگاه، داستان فوق میتواند محق دریافت برچسب «زندگی زیباست» شود؛ روایتی که ایمان به انسانیت را بازتاب میدهد. در دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ میلادی، کمپ کودکان توزلا در بخش آسیاسی استانبول در اختیار ارمنیهای ترکیه بود تا هم به عنوان کمپ تابستانی و هم به عنوان محل نگهداری یتیمان استفاده شود. در جمع، حدود ۱۵۰۰ کودک از سراسر کشور با هدف تحکیم پیوندهای فرهنگی و روابط درونی جامعه خود، به آنجا میرفتند.
از یک جنبه رمانتیک و زیبا، کمپ آرمن جایی بود که روشنفکر افسانهای و فعال اجتماعی معروف ترکیه، هرانت دینک (که سال ۲۰۰۷ به دلیل فعالیتهایش برای صلح میان ترکها و ارمنیها به دست یک ملیگرای افراطی کشته شد) سالهای شکلگیری شخصیتش را گذراند و با همسرش راکل آشنا شد. بیسبب نیست که برای بسیاری، بازگشت کمپ یک مسأله احساسی هم بود. در حالی که «آگوس»، روزنامه ارمنی ترکیه با تیتر «کمپ آرمن دوباره مال کودکان شد» به استقبال این خبر رفت، گارو پایلان، عضو ارمنی پارلمان از حزب دموکراتیک خلقها گفت که بازگشت کمپ «به روح هرانت دینک آرامش خواهد بخشید».
در واقع، کمپ آرمن برای مدتی طولانی متروک مانده بود. در اوایل دهه ۱۹۸۰، دولت ترکیه کمپ را بست و آن را به صاحب پیشیناش (یک ترک مسلمان) که آن را در سال ۱۹۶۲ به بنیاد ارمنی فروخته بود، تحویل داد. برای این کار به قانونی استناد شده بود که در سال ۱۹۳۶ تصویب شد و بنیادهای غیر مسلمان را از خرید، فروش و حفظ املاک –پرستشگاهها، ساختمانها، مدارس و زمینها- محروم میساخت. دولت همچنین مدعی شده بود که کمپ آرمن به تعلیم شبهنظامیان ارمنی که دیپلماتهای ترک را در آن زمان به قتل رسانده بودند، کمک کرده است. علیرغم اینکه مالک سابق با فروش مجدد ملک به ارمنیها موافق بود، تا اواخر دهه ۲۰۰۰ میلادی، یعنی زمان به قدرت رسیدن حزب عدالت و توسعه قانوناً از این کار منع شده بود. در اواخر دهه ۲۰۰۰ بود که قانون عوض شد و حق مالکیت غیرمسلمانان به رسمیت شناخته شد.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.