رفتن به محتوای اصلی

حمله به آیت‌الله سیستانی در آستانه انتخابات عراق

شبه‌نظامیان و برخی رسانه‌ها آیت‌الله سیستانی را در آستانه انتخابات سال ۲۰۱۸ عراق هدف گرفته‌اند. هدف احتمالی آنان، تلاش برای کاهش نفوذ این مرجع شیعه در امور سیاسی است.
GettyImages-889429168.jpg

نجف، عراق - حملهٔ روز ۲۸ ژانویه به شیخ عبدالمهدی کربلائی، یکی از نمایندگان آیت‌الله علی سیستانی، شگفتی چندانی به بار نیاورد. آن‌ها که با این‌گونه حملات به مقام‌های مذهبی در عراق آشنایی دارند، بر این باورند که حمله به کربلائی در حین ایراد خطبه‌های نماز جمعه، از جانب گروههای شیعهای انجام شد که از حلقه مدیریت نجف کنار گذاشته شده‌اند. عقیل الطریحی، فرماندار کربلا، روز ۲۷ ژانویه گفت که «گروه‌های منحرف پشت این حمله بودند.»

برخی رسانههای متعلق به سنیها این حمله را نشانی از این دانستند که عراقی‌ها، چه شیعه و چه سنی، از سیستانی و فرقه‌گرایی خسته شده‌اند.

آیت‌الله سیستانی به دلیل پست‌های یک حساب کاربری جعلی فیسبوکی (که از جانب دفتر او محکوم شد) و همچنین برخی برنامه‌های و گزارشهای خبری که مراجع مذهبی عراق را موضوع بحث خود قرار داده‌اند، هدف حمله قرار گرفته است. روز ۱۲ فوریه، مأموران امنیتی در استان ذی‌قار اعضای گروه‌های مختلفی را بازداشت کردند که علیه روحانیون مشهور اقدام می‌کردند.

حملات گوناگون به نمایندگان آیتالله سیستانی مسبوق به سابقه است و به سال ۲۰۰۳ بازمی‌گردد. در سال ۲۰۱۲ یک روحانی وابسته به سیستانی از حمله‌ای که از سوی افراد ناشناس با نارنجک در مقابل یک مسجد انجام شد، جان سالم به در برد. با این حال، شمار چنین حملاتی از زمان ظهور داعش در سال ۲۰۱۴ تا این اواخر، کاهش یافته بود.

مراجع مذهبی نجف با پشت سر گذاشتن یک دوران سرکوب به دست صدام حسین، پس از سقوط رژیم او در سال ۲۰۰۳، همراهی گستردهٔ مردم را تجربه کردند. سیستانی پس از آن نفوذ خود را در تصمیمگیریهای سیاسی مردم و جنگ علیه داعش اعمال کرد. اکنون، رقبای سیستانی در پی آنند تا نفوذ او را در آستانهٔ انتخابات ۲۰۱۸ عراق کاهش دهند.

جواد الخالصی، روحانی منتقد سیستانی که در مورد حمله به کربلائی سکوت اختیار کرده است، پیشتر حمله به فاضل البدیری را که وابسته به سیستانی نیست، محکوم کرده بود.

روز ۳۰ ژوئیه ۲۰۱۷، نیروهای امنیتی عراق یک طرح بزرگ را برای حمله به مکان‌های مقدس شیعه در نجف، کربلا و سامرا کشف کردند که شامل خانهٔ سیستانی نیز می‌شد. ابعاد بزرگ عملیات نشان می‌داد که پیشتیبانی مالی وسیعی از آن به عمل آمده بود.

روزنامه العرب طی مقاله‌ای در ژانویه ۲۰۱۷ شهر نجف را که مکان اقامت آیت‌الله سیستانی است، بستری برای پرورش احزاب مذهبی فاسد خواند. در دسامبر ۲۰۱۷، ده‌ها شهروند نجفی خواستار صدور فتوایی علیه فساد شدند.

روزنامه‌های متعلق به سنی‌ها یک داستان مبهم را در روز ۲۹ ژانویه [۲۰۱۸] نقل کردند که محافظان کربلائی یک مرد جوان معترض به سکوت سیستانی را کشتند. مقاله‌ای در ماه سپتامبر سال ۲۰۱۷ منتشر شد که در آن تلاشی آشکار شده بود تا با اشاره به سکوت سیستانی در قبال همهپرسی [استقلال] کردستان، او را غیرمؤثر جلوه دهند. در جریان همه‌پرسی، نمایندهٔ آیت‌الله سیستانی در کربلا خود را با امور کم‌اهمیت‌تری مشغول کرده بود.

المانیتور تلاش کرد تا با نمایندگان سیستانی در استان‌های مختلف عراق تماس بگیرد اما این طور به نظر می‌رسید که این افراد از صحبت با رسانه‌ها پرهیز می‌کنند. یکی از آنان که مایل نبود نامش ذکر شود، گفت: «من نمی‌توانم نام گروه‌هایی را که پشت این حملات بودند ذکر کنم تا زمانی که مرجع اعلا این کار را نکند.» یکی از اعضای [نمایندگی سیستانی در] کربلا در پاسخ تماس تلفن المانیتور، گفت که نمی‌خواهد با رسانه‌ها حرف بزند.

جاسم الموسوی، نویسنده و تحلیلگر سیاسی، در مورد این سکوت، گفت: «نمایندگان سیستانی از سوی او به جدیت از این کار منع شده‌اند. مرجعیت نجف به خاطر شرایط محلی، در معرض یک کارزار پر از افترا قرار دارد.»

موسوی گفت که مرتکبین این حملات «یا مذهبیانی هستند که زمانی با رژیم گذشته مرتبط بوده‌اند و الان از عواقب آن رنج می‌برند، یا این‌که گروه‌های افراطی‌اند.»

فرات الشرع، روحانی و عضو پارلمان عراق، به المانیتور گفت که حملات علیه سیستانی افزایش یافته «زیرا او توانست عراقی‌ها را با یک فتوای جهاد بر ضد داعش، علیه تروریسم متحد کند. میلیون‌ها تن داوطلب جنگ شدند که نتیجهٔ آن شکست داعش بود؛ گروهی که گفته بود می‌خواهد نجف و کربلا را بگیرد و مراجع شیعه را به قتل برساند.»

او گفت: «سرچشمهٔ این حملات خارجی بودند اما به دست عوامل داخلی انجام شدند. هدف این است که نگذارند نیروهای خوب و مؤثر در حوزهٔ سیاسی نفوذ پیدا کنند، به‌ویژه مذهبیون.» الشرع ادامه داد: «نیروهایی که می‌خواهند رژیم گذشته بازگردد، به دنبال تخریب وجههٔ نیروهای اسلام‌گرا و مراجع هستند و بر این باورند که این امر به بازگشت آنان به قدرت کمک خواهد کرد.»

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial