رفتن به محتوای اصلی

انتقاد شدید داخلی از انتخاب "فروشنده" به عنوان نماینده ایران در اسکار

انتخاب «فروشنده»، فیلم جدید اصغر فرهادی به عنوان نماینده سینمای ایران در اسکار ۲۰۱۷ موج شدیدی از انتقادات را در بین محافظه کاران برمی انگیزد.

CANNES, FRANCE - MAY 22:  Director Asghar Farhadi poses with his award for the Best Screenplay for the movie 'The Salesman (Forushande)' during the Palme D'Or Winner Photocall during the 69th annual Cannes Film Festival at the Palais des Festivals on May 22, 2016 in Cannes, France.  (Photo by Andreas Rentz/Getty Images)

گمانه‌زنی‌ها برای معرفی نماینده ایران در اسکار ۲۰۱۷ سرانجام با انتخاب "فروشنده" ساخته اصغر فرهادی به پایان رسید؛ هر چند این انتخاب "با اکثریت قوی آرا" صورت گرفت، اما با تردیدها و مخالفت‌های گسترده در میان منتقدان این فیلم در ایران همراه بود. به عقیده آن‌ها فروشنده با وجود دریافت دو جایزه اصلی در کن، به دلایلی مانند ایرادات فاحش فیلم‌نامه، سیاه‌نمایی و نمایش تصویری غیرواقعی از جامعه ایران، مخالفت با غیرت و دفاع از ناموس و... نماینده‌ای مناسب برای سینمای ایران در اسکار نیست.

وقتی 17  سال پیش عباس کیارستمی، نخستین نخل طلای کن سینمای ایران را برای فیلم طعم گیلاس بدست اورد، تحسین‌ و توجه زیادی در ایران نصیب‌اش نشد؛ زمان بازگشت‌ او به تهران کسی در فرودگاه به استقبال‌‌اش نیامد و صف‌های طولانی برای نمایش عمومی فیلم‌اش در سینماها شکل نگرفت. در واقع طعم گیلاس هیچوقت اجازه اکران عمومی در ایران پیدا نکرد. ماجرا اما برای فرهادی و فروشنده به شکل دیگری رقم خورد؛ ایرانی‌ها ابتدا در شبکه‌های اجتماعی و بعد در فرودگاه از او استقبال گسترده‌ای کردند. مقام‌های دولتی و چهره‌های فرهنگی و سیاسی به او  تبریک گفتند و سینماها برای نمایش فیلم‌اش شاهد صف‌های طولانی از ساعت شش و نیم صبح بودند. او خودش هم در فرودگاه به شهاب حسینی –بازیگر فیلم فروشنده- گفته بود: "همین مسیر را عباس کیارستمی به همراه نخل طلا آمده اما عده‌ای در فرودگاه ایستاده بودند تا او را بزنند."

"در جوامعی مانند ایران كه دولت بر پیكره فرهنگ نظارت و دخالت دارد، برخی فیلم‌سازان به دلیل طرح موضوعات تبلیغاتی و سفارشی در آثارشان به نهادهای دولتی نزدیك‌اند و برخی فیلم‌سازان به دلیل طرح مضامینی جسورانه و گاه تند و تیز در جبهه اپوزسیون فرهنگی قرار می‌گیرند. فرهادی جزو هیچكدام از این دو گروه نیست."

این حرف‌ها را سعید قطبی‌زاده، منتقد فیلم در ایران به المانیتور می‌گوید. او از جمله منتقدانی است که فروشنده را به دلیل "ضعف‌های پرشمار و تكراری بودن" در شمار آثار ضعیف اصغر فرهادی می‌داند: "سینمای فرهادی، سینمایی قصه‌گوست، متكی بر حضور بازیگران مشهور. و طبیعی است كه این سینما بر خلاف الگوهای شاخص سینمای هنری، با مخاطب عام سروكار دارد. فیلم‌های او همواره در شمار پرفروش‌ترین آثار سینمای ایران بوده و هستند، و از این جهت بسیار متفاوت‌اند با آثار عباس كیارستمی كه یا اجازه نمایش پیدا نمی‌كردند و یا با فروشی بسیار محدود همراه بودند."

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish