Ana içeriğe atla

Enflasyondan büyüğü yok: Yüzde 36

AKP döneminin en yüksek oranına ulaşan yıllık tüketici enflasyonunun mart ayına kadar yüzde 50’yi görmesi muhtemel.

Turkey economy
Tourists shop inside spice bazaar at Eminonu district in Istanbul on Dec. 16, 2021. Turkish inflation hit a mark of 36 percent in 2021. — OZAN KOSE/AFP via Getty Images

Çığ gibi gelmekte olduğu tahmin ediliyordu ama bu kadarını çok az kişi bilebildi: Aralık 2021 tüketici fiyat artışı yüzde 13.6 olarak gerçekleşti. Böylece 2020 Aralık ayına göre artış da yüzde 36’yı buldu. Bu, 19 yıldır Türkiye’de iktidarda olan AKP’nin enflasyon rekoru aynı zamanda. 

AKP döneminde en yüksek yıllık enflasyon 2018 Eylül-Ekim aylarında yüzde 25 olarak yaşanmıştı. Hani şu Trump ile yaşanan gerilimin etkisiyle doların fırladığı “tek adam” döneminin ilk yılında... Ama, artırılan TL faizleri ile ekonomi soğutulunca fiyatlar da yatışmış ve 2019’da yeniden tek hanelere dönülmüştü. 

2021 ise öyle olmadı. Enflasyon ateşindeki düzenli artışa rağmen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Merkez Bankası politika faizlerini artırarak harareti soğutmak yerine faiz indirimi dayatınca ve dört ayda 5 puan faiz indirimine gidince negatif faizden kaçanlar dövize sığındı. Sonra da olanlar oldu ve yine dört ayda doların fiyatının yüzde 59 artışı ile fiyatlar hızla tırmandı. Kasım ayında yüzde 3.2’lik, yıllıkta yüzde 21’lik artış bile güvenilmez bulunurken aralık ayı TÜFE’si yüzde 13.6 geldi. Bu, son 20 yılın rekor aylık artışı. 

Aralık ayının rekor tüketici fiyat artışında elbette eylülden beri tırmanan döviz fiyatları ana etken. Tarımdaki yapısal sorunlar, yılın kurak geçmesi ile gıda arzının düşüklüğü de rekor enflasyonda etkili oldu.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish