Taksim’de başı açık bir kadın “Size eylemcilere destek verdiğiniz için teşekkür ederim, iyi ki varsınız” diyerek ilahiyatçı İhsan Eliaçık’ın elini sıktı. Ardından bir başkası. Çevresindeki halka her geçen dakika büyüdü. Kur’an ayetlerini okuyarak sunduğu destekten dolayı Gezi Parkı’nın bütün renkleri ondan memnun; ateist ve sosyalistlerden Kemalist ve ulusalcılara kadar herkes…
Türkiye’de iktidar aygıtları günlerdir kamuoyunu meşgul eden Gezi Parkı gösterilerinin yaygınlaşmasını önlemek için ısrarla göstericileri ‘şeytanileştirme’ taktiği güdüyor. Bu çerçevede olayların post-modern darbeciler olarak bilinen ‘28 Şubatçılar’ ve ‘Ergenekoncular’ın tezgâhı olduğuna dair komplo teorileri üretildi. Gezi olayları sadece Atatürkçü, laik, ulusalcı, CHP’li ya da marjinal sol grupların kaynattığı bir isyan olsaydı bu durum iktidarın işine gelirdi. Ama öyle olmadı. Sayıları az da olsa Başbakan Tayyip Erdoğan gibi alnı secde görmüş bir grup ‘isyanın dindar sesi’ oldu. Bunların başında İhsan Eliaçık’ın fikirlerinden esinlenen Anti Kapitalist Müslümanlar geliyor. Bu grubun üyeleri İslamcı köklere sahip iktidar ile laik yaşam kaygısıyla hareket eden kitle arasında bocalayan dindar kesimler için Taksim’e ‘çıkış bileti’ işlevi gördü. Daha önemlisi bu grup, Risale-i Nur hareketinin önde gelen lideri Fethullah Gülen’in “Çerik-çürük, enkaz halindeki nesil” dediği ama benim parti üstü kimlikleri nedeniyle ‘ruhları işgal edilmemiş’ diye tanımlamayı tercih ettiğim göstericilere öteki kesimler nezdinde meşruiyet kazandırdı.
Taksim’de kandil ve namaz
İlk birkaç günün manzarası dindar kesimlerin Gezi’den uzak durması için yeterince iticiydi: İktidarın içki tüketimine ilişkin kısıtlayıcı düzenlemelerine karşı öfkenin göstergesi olarak birçok eylemcinin elinde bira şişesi vardı. Mesela biber gazı bombardımanına tutulan Taksim’e çıkan İstiklal Caddesi boş şişeden geçilmiyordu. Ancak Başbakan Tayyip Erdoğan’ın ‘ayyaşlar’ diye hedef alması üzerine göstericiler hızlıca toparlandı: Serseri nitelemesinin altında kalmayan gençler, henüz laik-dinci çatışmasının öznesi haline gelmemiş olan yeni neslin zeki, yaratıcı, kuşatıcı ve ötekine kin gütmeyen yüzünü gösterdi. Tam bu noktada dindar kesimlere de alan açıldı ya da zaten olayların içinde olan az sayıdaki İslamcının varlığı daha görünür hale geldi.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.