30 yılın ardından sinema Gazze’ye dönüş yapıyor

Sinema salonlarının 1987 intifadasından bu yana kapalı olduğu Gazze’de sinemacılar sektörü kişisel girişimlerle canlandırmaya çalışıyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

al-monitor Gazze Şeridi’nde “Büyük Gelen Palto” filmini izlemek üzere toplanan seyirciler, 16 Ocak 2016  Photo by FACEBOOK/Gaza Cinema.

İşlenmiş konular

poverty, movies, intifada, hamas, gaza strip, film festival, culture

Oca 31, 2016

GAZZE ŞEHRİ, Gazze Şeridi — Loş ışıklar… Fısıldaşan seyirciler… “Büyük Gelen Palto” filminin kahramanı neler yaşayacak acaba? 26 Aralık’ta Kızılay Derneği’nin salonunu dolduran seyirciler filmi Gazze’nin yıllardır yaşamadığı bir heyecanla izledi.

1987’de patlak veren El Aksa İntifadası’ndan önce Gazze Şeridi’nde altı sinema salonu vardı. Ancak Gazze’de önceliğin direnişe odaklanması ve bazı kesimlerin gösterilen filmlere ahlaksız içerik gerekçesiyle karşı çıkması salonların kapanmasına yol açtı.

26 Aralık’taki gösterimi düzenleyen Ain Medya şirketinin yöneticisi Messab El Hindi’nin verdiği bilgiye göre bu etkinlik Ürdün’de mülteci olarak yaşayan “Büyük Gelen Palto” filminin Filistinli yönetmeni Navras Ebu Salih’in girişimiyle gerçekleşti. Ain Medya’yla temasa geçen Ebu Salih, Gazze’de sinema ruhunu canlandırmak için filmin özel bir ortamda ikinci kez gösterilmesini istedi.

Filmin prömiyeri 15 Aralık’ta El Aksa İntifadası’nın 28’inci yıl dönümünde Gazze İslam Üniversitesi’nin konferans salonunda yapılmıştı. Ancak duyurunun sadece öğrencilere yapılması nedeniyle katılım düşük oldu. Yalnızca öğrencilerle personelin kullandığı üniversite salonu halka açık olmadığı için kamuoyundan ikinci bir gösterim talebi geldi.

Al-Monitor’a konuşan Hindi şu bilgileri aktardı: “İkinci gösterim için ışıkların loş, koltukların basamak düzeninde olduğu bir sinema atmosferi yaratmaya çalıştık. Salonun kirasını karşılamak, organizatörler ve bilet satışını yapanlara mütevazı bir maddi mükâfat verebilmek için biletleri iki buçuk dolardan sattık. Gazze’de sinema salonları olmayınca insanlar böyle bir atmosferi sağlayan her türlü girişime özlem duyuyor.”

İkinci gösterimin organizasyonunda herhangi bir sorun yaşamadıklarını belirten Hindi, Kızılay Derneği’nin salonu seçildikten sonra afişin yapıldığını ve biletlerin satışa sunulduğunu anlattı. Ancak salon kalabalık bir seyirci grubuna göre yapılmadığı için ilave koltuklar konulmasına rağmen bilet alanlardan bazıları ayakta kalmış.

İsrail’in Gazze’ye uyguladığı kuşatma ve kamu çalışanlarının yaşadığı maddi kriz ışığında bilet fiyatlarının yüksek olup olmadığı sorulduğunda Hindi, Kızılay yöneticileriyle görüşerek 354 dolar olan salon kirasını düşürmeye çalışacaklarını belirtti. Bu talep olumlu karşılanırsa şirket ilerideki gösterimlerde bilet fiyatlarını düşürecek. Zira birinci amaç maddi kazanç sağlamak değil, Filistin sinemasını desteklemek. Hindi “Birileri gelip bilet alacak parası olmadığını söylerse onları da bedava alacağız.” dedi.

Hindi niçin Kızılay Derneği’nin salonunda karar kıldıklarını da şöyle anlattı: “Gazze’de film gösterimine uygun çok az salon var. Bu salon büyüklüğü ve donanımı nedeniyle seçildi. Salon 200 kişilik kapasiteye sahip ve Kızılay Derneği salonu çeşitli etkinlikler için kiralıyor. Ayrıca lojistik imkânlar film gösterimine uygun.”

Üniversitedeki gösterim bir eğitim kurumunda yapıldığı için ücretsizdi ancak halka açık olmayınca Ain Medya “Gazze Sineması” ismiyle bir program başlatmaya karar vermiş. Bu kapsamda her cumartesi bir Filistin filmi gösterilecek.

Kültür Bakanlığı’ndan programa destek talep edeceklerini söyleyen Hindi, salonda da bazı değişiklikler yaparak daha gerçekçi bir sinema ortamı yaratmaya çalışacaklarını belirtti. İlgi olduğu sürece devam etmesi planlanan programa daha fazla Filistin filmini dâhil etmek amacıyla Filistinli sinemacılarla da bir dizi temas yapılacak.

Büyük Gelen Palto” filmine gelince Ebu Salih bu filmin Filistin’de 1987-2011 döneminde yaşananları anlattığını, Filistin davasını bugünkü noktaya getiren birçok önemli gelişmenin bu yıllarda yaşanmasına rağmen diğer drama dallarında bu dönemin işlenmemiş olduğunu kaydetti. Ebu Salih, filmin yapım masraflarını karşılamak için 100 kişiden bağış almak hedefiyle “Yüz” isminde bir kampanya yürütmüş.

Ebu Salih gösterimlere dair de “Filmin azami sayıda Filistinli tarafından görülmesini istedim, özellikle de Gazze Şeridi sinema atmosferinden uzak olduğu için.” şeklinde konuştu.

İnsanların siyasi durum nedeniyle sinemanın çok uzağında sorunlarla uğraştığı bir ortamda Filistin sinema sektörü birçok maddi sıkıntı ve yapım engelinin yanında ilgisizlik sorunuyla da karşı karşıya. Ebu Salih bu konuda şöyle diyor: “Filistin sinema endüstrisi henüz çok yeni. Gazze’de intifada öncesinde sinema salonları vardı ama Filistin filmleri yoktu ve sadece Mısır filmleri gösteriliyordu. Sektör iyi düşünülmüş bir stratejiyle desteklenmeli ve Filistin davasına uluslararası düzeyde güç verecek şekilde doğru kulvara oturtulmalı. Çünkü sinema izleyiciye kolaylıkla mesaj aktarabilen bir sanat.”

“Büyük Gelen Palto” filminin ikinci gösterimini izleyen gazeteci Hulud Nasır halkın sinema ihtiyacını Al-Monitor’a şöyle değerlendiriyor: “Gazze halkının Filistin davasının kaygı ve özlemlerini yansıtan, siyasi kavgalardan uzak bir cennet işlevi gören filmlere ihtiyacı var. Gazze’deki sinema salonlarının ekonomik sıkıntılar ve abluka gerekçesiyle kapalı kalması haksızlık.”

Kültür Bakanlığı Sanat ve Kültürel Miras Genel Müdürü Atıf Askul ise sinemanın toplumsal işlevini vurgulayarak Gazze’de peş peşe yaşanan krizlerin halk üzerinde oluşturduğu baskısının sinemayla hafifletilebileceğini kaydetti.

Bakanlığın sinemaya destek amacıyla bazı adımlar attığını söyleyen Askul, örnek olarak Mahmud El Zahar’ın bir mülteci kampındaki Filistinlilerin İsrail askerlerinden gördüğü muameleyi anlatan “İmad Akel” filmini gösterdi. Bu film, 2013’te düzenlenen Filistin Uluslararası Çocuk Filmleri Festivali ile birlikte Filistin sineması için dev bir sıçramaydı.

Askul’a göre sinemanın Gazze’deki yokluğu Hamas hükümetinin İslamcı eğilimlerinden değil, sinemayı canlandırma girişimlerine destek verememesinden kaynaklanıyor. Maddi kaynak sıkıntısı çeken bakanlığın sinema ve kültürle ilgili kurumlarla iş birliği yaptığını kaydeden Askul, sinemanın Gazze için toplumsal ve kültürel önem taşıdığına kesinlikle inandıklarını ve salonları canlandırmak istediklerini vurguladı.

Bakanlığın bu konuda ne gibi adımlar planladığı sorusuna karşılık Askul şu bilgiyi verdi: “Bir grup genç girişimci ile geniş kapsamlı bir çalıştay düzenlemek ve Gazze sinemasının nasıl güçlendirileceğini konuşmak için anlaşmaya varıldı.”

Askul’a göre bakanlık İtalyan Kültürel Değişim Merkezi ile de temas ederek bir Filistin-İtalyan Sinema Haftası’nın düzenlenmesi için anlaşmaya vardı. Yakın zamanda duyurusu yapılacak bu etkinlik kapsamında Gazze ve İtalya’da eş anlı olarak filmler gösterilecek. Merkez ayrıca Gazze’deki sinema salonlarının yenilenme masraflarını üstlenmeyi de prensip olarak kabul etti.

Makaleyi okumaya devam etmek için Al-Monitor’a abone olun
  • Arşivlenmiş makaleler
  • Geçtiğimiz Haftaya Bakış e-postanıza gelsin
  • Özel etkinlikler
  • Sadece davet brifingi

Recommended Articles

Rusya, İsrail ile Hamas arasındaki oyunun kurallarını değiştirebilir
Shlomi Eldar | Rus etkisi | Mar 4, 2020
Hamas için seçim zamanı: Mısır mı İran mı?
Shlomi Eldar | Gazze | Oca 10, 2020
Halid Meşal’in gözü yeniden Hamas liderliğinde mi?
Adnan Abu Amer | | Oca 9, 2020
Siyasi krizler Hamas-İsrail arasında esir takasının önünü açabilir
Adnan Abu Amer | israil filistin çatışması | Ara 13, 2019
Hamas İsrail’in teşviklerini kabul edecek mi?
Adnan Abu Amer | Palestinian reconciliation | Kas 26, 2019

Recent Podcasts

Featured Video