رفتن به محتوای اصلی

لاریجانی: ایالات متحده باید توافق اتمی را کامل اجرا کند

علی لاریجانی، نماینده مجلس ایران در مصاحبه با المانیتور، پرزیدنت باراک اوباما را برای «عقلانیت»اش در مذاکرات هسته‌ای ستود اما آمریکا را به دلیل حمایت از عربستان در حمله به یمن سرزنش کرد.
RTR4MHEF.jpg

نیویورک – علی لاریجانی، رییس قدرتمند مجلس ایران، باراک اوباما را به دلیل «عاقل‌تر»بودن نسبت به رییس جمهوری پیشین آمریکا در زمینه مذاکرات برای دست‌یابی به راه حل دیپلماتیک مساله هسته‌ای ایران، ستود. وی هم‌زمان هشدار داد که اگر رییس جمهوری بعدی از اجرای کامل توافق سر باز زند، ایران نیز رویه مشابهی را پیش خواهد گرفت.

لاریجانی که در گفت‌وگوی سال ۲۰۱۲ با المانیتور تفاوتی را در سیاست‌های نهاد ریاست جمهوری ایالات متحده نمی‌دیدید، روز یکم سپتامبر در مصاحبه با المانیتور اذعان کرد که پیروزی اوباما باعث ایجاد تفاوت‌هایی شده است. با وجود این‌که تحریم‌های اقتصادی سنگین علیه ایران در دوران زمام‌داری اوباما وضع شد، لاریجانی گفت: «این نشانه خردمندی اوست که در نهایت، اشتباه در مسیرش را دریافت و تصمیم گرفت که مسایل را از راه گفت‌وگوهای سیاسی حل و فصل کند».

لاریجانی، مذاکره‌کننده هسته‌ای پیشین و عضو یکی از خاندان‌های سیاسی پرنفوذ ایران، در پاسخ به این سوال ‌که اگر یک جمهوری‌خواه در انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۶ رای بیاورد و با توافق هسته‌ای مخالفت کند، چه خواهد شد؟، گفت: «احتمالاً چنین چیزی، طرف‌های توافق را برنجاند و من فکر نمی‌کنم این کار به نفع ایالات متحده باشد. من بعید می‌دانم که سایر کشورهای طرف مذاکره به این مساله روی خوش نشان دهند. در چنین حالتی، ایران نیز نظرش را عوض خواهد کرد و دیگر خود را پای‌بند تعهداتش نخواهد دید».

هیچ‌یک از کاندیداهای جمهوری‌خواه برای ریاست جمهوری، تا کنون حمایتی علنی از توافق اتمی نشان نداده‌اند و بسیاری بر این عقیده‌اند که اگر آنان برنده شوند، توافق را ملغی خواهند کرد. به نظر می‌رسد که اکنون دولت اوباما تنها با تکیه بر پشتیبانی دموکرات‌هاست که آرای کافی را برای حل مشکل بررسی توافق از سوی کنگره، به دست آورده است.

لاریجانی در سال‌ها ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷، هنگامی که در مسند دبیری شورای عالی امنیت ملی برای رسیدن به توافق مذاکره می‌کرد، از یک سو به دلیل اصرار دولت جورج دبلیو بوش بر سر چشم‌پوشی کامل ایران از غنی‌سازی و از سوی دیگر به دلیل ادبیات مبارزه‌طلبانه و ناسازگار محمود احمدی‌نژاد، رییس جمهوری وقت ایران، ناکام ماند. 

لاریجانی برنامه جامع اقدام مشترک را که میان ایران، آمریکا و پنج قدرت دیگر جهانی در ۱۴ جولای امضا شد، «قابل قبول» خواند و گفت که ایران «توانست به برخی از خواسته‌هایش دست یابد» اما توافق بی‌نقص نبوده است. او گفت: «البته مشکلات و کاستی‌هایی در آن هست».

لاریجانی به مواردی از این کاستی‌ها اشاره کرد: بازرسی‌ها و موارد تحمیل‌شده به ایران برای راستی‌آزمایی، از جمله مونیتورینگ ۲۴ ساعته از تاسیسات هسته‌ایِ اعلام‌شده و دسترسی به تاسیسات اعلام‌نشده در صورت ظن به این که ایران در آن مکان‌ها، تحقیقات ممنوعه مرتبط با ساخت سلاح‌های هسته‌ای انجام می‌دهد. در حالی که برخی منتقدان در آمریکا و اسراییل می‌گویند که این تدابیر به قدر کافی سخت‌گیرانه نیستند، لاریجانی آن‌ها را بیش از اندازه می‌داند.

او گفت: «نظارت و تجسس بسیار سخت‌گیرانه‌ای روی ما اعمال شده، یک نظارت بی‌سابقه». با اشاره به این که ایران یکی از امضاکنندگان پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و عضو آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است، به عقیده لاریجانی «به نظر می‌رسد که در مورد پرونده ایران استثنا وجود دارد» و «محدودیت‌هایی برای درازمدت باقی خواهند ماند».

لاریجانی تصدیق کرد که پیوستن علی‌اکبر صالحی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران و وزیر امور خارجه سابق به مذاکرات، ایده‌ی او بوده است. صالحی که پیش از انقلاب ایران مدرک دکترایش را در رشته مهندسی هسته‌ای از موسسه فن‌آوری ماساچوست (ام‌آی‌تی) آمریکا اخذ کرده بود، همتای ارنست مونیز وزیر انرژی ایالات متحده در مذاکرات شد. مونیز یکی از اساتید ام‌آی‌تی در زمان تحصیل صالحی در آن‌جا بود.

لاریجانی درباره صالحی گفت: «او متخصصی است که کاملا مورد اعتماد ماست». لاریجانی افزود: «او تجربیاتی طولانی در این امر دارد. صالحی مسوول سازمان انرژی اتمی ایران بود. دیپلمات‌ها نمی‌توانند به جزییات فنی وارد باشند. یک فرد متخصص می‌تواند در این هنگام موثرتر باشد. حضور او و پیوستنش به مذاکرات بسیار ثمربخش بود».

لاریجانی که در پارلمان ایران از برجام دفاع کرده است، نگفت که آیا رای‌گیری درباره این توافق در مجلس صورت خواهد گرفت یا خیر. حسن روحانی گفته است که با رای‌گیری درباره این موضوع در مجلس موافق نیست اما احتمالاً موضوع پس از نتیجه بررسی کنگره آمریکا، روشن‌تر خواهد شد.

لاریجانی که برای حضور در نشست روسای پارلمان‌های کشورهای جهان در نیویورک، برای دومین بار به آمریکا سفر کرده است، از این فرصت برای ملاقات با آمریکایی‌های پرنفوذ استفاده کرد. تاکنون، او با اعضای سابق کنگره، دیپلمات‌های پیشین که در فعالیت‌های غیر دولتی (موسوم به سیاست خط دوم) برای گفت‌وگو با ایران دخیل هستند، دانشگاهیان و اعضای اتاق فکر های ایالات متحده دیدار کرده است. او چه در اظهارنظرهای علنی و چه در گفت‌وگوهای غیرعلنی، از سیاست‌های منطقه‌ای ایران به‌شدت دفاع کرده و گفته است که سایر کشورهای نیز باید رویکردشان را برای مواجهه با گروه‌های افراطی مانند «دولت اسلامی» [داعش] تغییر دهند.

برخی از مخالفان برجام نگرانند که ایران از دارایی‌های آزادشده به دنبال تسهیل تحریم‌ها، برای حمایت از حزب‌الله، گروه‌های شیعه عراقی، شورشیان حوثی یمن و رژیم بشار اسد در سوریه استفاده کند. لاریجانی می‌گوید که این مخالفان «قدری اغراق می‌کنند» و به دنبال «بهانه‌ای» برای مخالفت می‌گردند. او گفت: «پول آزادشده آن‌قدر زیاد نخواهد بود که تغییرات بزرگی ایجاد کند».

دولت اوباما تخمین می‌زند که ایران به حدود ۵۰ میلیارد دلار از درآمدهای نفتی‌اش که در بانک‌های خارجی بلوکه شده، دسترسی پیدا می‌کند. بخشی از این پول طبق تعهدات باید صرف خرید در همان کشورها شود. لاریجانی اشاره کرد که سیاست‌های خارجی ایران حتی در زمانی که این کشور تحت فشارهای شدید اقتصادی قرار داشت، استوار و یک‌دست بود.

مقام‌های ایرانی می‌گویند که اولویت اصلی ایران بهبود اقتصادی است و چنین امری نیازمند وجود محیط آرام‌تری در خاورمیانه است.

لاریجانی گفت که ایران به دنبال «امنیت پایدار در منطقه» است و متحدان آمریکا مانند عربستان سعودی هستند که بر آتش بی‌ثباتی و بنیادگرایی می‌دمند.

او از سعودی‌ها بابت بمباران یمن انتقاد کرد و آن را با حمله پیشگیرانه دولت بوش به عراق با بهانه سلاح‌های کشتار جمعی که هرگز یافت نشدند، مقایسه کرد: «آن‌چه [سعودی‌ها] انجام دادند اشتباه بود و مورد حمایت آمریکایی‌ها هم قرار گرفت».

با این حال، او از جواب به این سوال طفره رفت که چرا ایران به نفع‌ حوثی‌ها در یمن، کشوری که هیچ مرز مشترکی با جمهوری اسلامی و پیوندهای تاریخی خاصی با آن ندارد، دخالت کرده است؟ لاریجانی همچنین فرمول جدیدی برای بازگرداندن آرامش به سوریه پیشنهاد کرد و نقطه نظرات ایران درباره «راه حل سیاسی» و دولت وحدت ملی، چیزی را که در حال حاضر دور از دسترس به نظر می‌رسد، تکرار کرد.

لاریجانی در پاسخ به این سوال که آیا رابطه با عربستان سعودی پس از برجام بهبود یافته و آیا چنین امری ممکن است به فروکش کردن جنگ‌های نیابتی در منطقه بیانجامد، گفت که سعودی‌ها و سایر کشورهای سنی‌مذهب «مشکلات داخلی خودشان و مشکلاتی با یکدیگر دارند و تلاش می‌کنند تا این مسایل را پشت نوعی ایران‌هراسی پنهان کنند».

لاریجانی که پدرش یک آیت‌الله ارشد بود و برادرش صادق رییس قوه قضاییه ایران است، از پاسخ به سوالات درباره سیاست داخلی ایران سر باز زد و حتی نگفت که آیا در انتخابات پیش‌روی مجلس نامزد خواهد شد و یا با سایر محافظه‌کاران عمل‌گرا و اصلاح‌طلبان برای حمایت از دولت روحانی متحد خواهد شد یا خیر.

او در پاسخ به این سوال که آیا دیپلماسی دوجانبه و کم‌سابقه ایران و آمریکا که منتهی به توافق اتمی شد، می‌تواند در جمع منجر به بهبود روابط شود یا خیر، گفت: «این موضوع کاملاً بستگی به عملکرد ایالات متحده، موضع و اقداماتش در منطقه دارد». لاریجانی با اشاره به سخنان آیت‌الله علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی که برجام را «آزمون»ی برای نیت آمریکایی‌ها دانست، گفت که پیش از نتیجه‌گیری درباره این که آیا همکاری و مصالحه‌ای میان ایران و آمریکا صورت خواهد گرفت یا نه، نیاز است تا «صبر کنیم و نتایج اجرای آن [برجام] را ببینیم».

گفته‌های لاریجانی به المانیتور مشابه همان‌هایی بود که او پس از مصاحبه، در یک جلسه غیرعمومی که از سوی انجمن آسیا تدارک دیده شده بود، بیان کرد.

گری سیک، یکی از شرکت‌کنندگان در این نشست و مشاور پیشین پرزیدنت جیمی کارتر در جریان انقلاب ۱۹۷۹ و بحران گروگان‌گیری اعضای سفارت آمریکا در تهران که تا سال ۱۹۸۱ طول کشید، درباره لاریجانی گفت که «او اعتماد به نفس خیلی بالایی دارد». سیک ادامه داد: «او سوال‌ها را دور می‌زند و به پرسش‌هایی جواب می‌دهد که خودش می‌خواهد و در این زمینه بسیار ماهر است. به نظر می‌رسد که از مباحثه لذت می‌برد».

فرانک ویسنر، سفیر سابق ایالات متحده در هند و مصر که در ملاقات‌های غیررسمی بسیاری با ایرانیان در دهه گذشته حضور داشته، لاریجانی را «سخن‌گوی بسیار دقیق دولت ایران» می‌داند. با این حال، او می‌افزاید: «امید به چیزهای بیشتری داشتم».

متن گفت‌وگو در پی می‌آید:

المانیتور: چرا فکر می‌کنید برجام برای ایران خوب است؟

لاریجانی: برجام، نتیجهٔ کاری طولانی‌مدت است. برای حدود ۱۲ سال، این چالش هسته‌ای ادامه داشت. ایالات متحده و برخی کشورهای اروپایی مسیرهای گوناگونی را در مواجهه با ایران برگزیدند. گاهی اوقات با گزینه نظامی ما را تهدید کردند و زمانی تحریم‌ها را به ما تحمیل کردند. از آغاز، ایران گفت که مساله، بسیار واضح است و به راحتی می‌تواند با مذاکره حل شود. پس از مدتی، آن‌ها هم به نتیجه رسیدند که باید راه تازه‌ای –یعنی مذاکرات- را بیازمایند و این، خود پیشرفت بود. بن‌بست به یک نوع نتیجه رسید... آمریکایی‌ها به قلدری خود حتی در حین مذاکرات نیز ادامه دادند اما با این همه،‌ جمهوری اسلامی ایران توانست به برخی از اهدافش در این توافق دست یابد. البته مشکلات و کاستی‌هایی در آن هست. افرادی در ایران نیز با این توافق مخالفند و ما صدای آنان را در ایران می‌شنویم اما در مجموع، بر این باورم که توافق قابل قبولی است.

المانیتور: اگر می‌توانستید، چه چیزی را تغییر می‌دادید؟

لاریجانی: نظارت و تجسس بسیار سخت‌گیرانه‌ای روی ما اعمال شده، یک نظارت بی‌سابقه. به عنوان امضاءکننده پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و عضو آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، به نظر می‌رسد که در مورد پرونده ایران استثنا وجود دارد. محدودیت‌هایی که برای درازمدت باقی خواهند ماند.

المانیتور: شما مسوول پرونده هسته‌ای بودید. آیا احساس نومیدی یا حسادت نمی‌کنید که نتوانستید به یک توافق دست یابید.

لاریجانی: این مهم نیست که چه کسی توافق را به نتیجه رساند. نتیجه مهم‌تر است.

المانیتور: من شنیدم که شما علی‌[اکبر] صالحی را برای پیوستن به مذاکرات پیشنهاد کردید.

لاریجانی: بر این باورم که فکر خوبی بود. او متخصصی است که کاملا مورد اعتماد ماست. او تجربیاتی طولانی در این امر دارد. صالحی کسی است که مسوول سازمان انرژی اتمی ایران بوده. دیپلمات‌ها نمی‌توانند به جزییات فنی وارد باشند. یک فرد متخصص می‌تواند در این هنگام موثرتر باشد. حضور او و پیوستنش به مذاکرات بسیار ثمربخش بود.

المانیتور: آیا این ایدهٔ شما بود؟

لاریجانی: آیا برای شما فرقی می‌کند؟ بله، پیشنهاد من بود.

المانیتور: در ملاقاتی که آخرین بار در سال ۲۰۱۲ داشتیم، شما گفتید که انتخاب دوباره پرزیدنت اوباما هیچ تفاوتی ایجاد نخواهد کرد. با نگاهی به آن چه در این مدت گذشت، آیا این انتخاب باعث تغییری شده؟ آیا در صورتی که میت رامنی به عنوان رییس جمهوری آمریکا انتخاب می‌شد، ایالات متحده و ایران می‌توانستند به چنین توافقی دست یابند؟

لاریجانی: نمی‌دانم که آیا بدون او به توافق می‌رسیدیم یا خیر. فراموش نکنیم که برخی از شدیدترین تحریم‌ها در دوران او به ما تحمیل شد اما من فکر می‌کنم این نشانه خردمندی اوست که در نهایت، اشتباه در مسیرش را دریافت و تصمیم گرفت که مسایل را از طریق گفت‌وگوهای سیاسی حل و فصل کند.

المانیتور: البته او می‌گوید که تحریم‌ها نقش داشته‌اند.

لاریجانی: چنین چیزهایی را شنیده‌ام. اگر کسی به قدر کافی واقع‌بین باشد، درمی‌یابد که چنین چیزی نیست. ممکن است او یا افراد دیگری این سخنان را برای مصرف داخلی بگویند... در طول دوران آقای بوش، افرادی بودند که فکر می‌کردند که اگر تحریم کنند، ایران را به تسلیم وادار خواهند کرد. رییس جمهوری بعدی عاقل‌تر بود. او دریافت که آن‌چه قبل از او دنبال می‌شد، موثر نبوده است. او فهمید که ممکن است هزینه‌های اقتصادی برای‌مان ایجاد شود اما جلوی فن‌آوری هسته‌ای ما را نخواهد گرفت.

المانیتور: اکنون به نظر می‌رسد که توافق از کنگره خواهد گذشت اما ما به دوران ریاست جمهوری دیگری وارد می‌شویم. آیا نگران نیستید که یک جمهوری‌خواه برنده شود و توافق به طور کامل اجرا نشود؟

لاریجانی: احتمالاً چنین چیزی، طرف‌های توافق را برنجاند و من فکر نمی‌کنم این کار به نفع ایالات متحده باشد. من بعید می‌دانم که سایر کشورهای طرف مذاکره به این مساله روی خوش نشان دهند. در چنین حالتی، ایران نیز نظرش را عوض خواهد کرد و دیگر خود را پای‌بند تعهداتش نخواهد دید.

المانیتور: اگر ایالات متحده توافق را به طور کامل اجرا نکند، ایران نیز همین کار را انجام خواهد داد؟

لاریجانی: طبیعتاً.

المانیتور: برخی از آن‌ها که با توافق مخالفند، تنها بر بُعد هسته‌ای تکیه ندارند و به سیاست‌های ایران در منطقه اشاره می‌کنند. درباره اثر توافق اتمی بر سیاست‌ خارجی ایران چه فکر می‌کنید؟ آیا ایران به دنبال حل منازعات است یا از دارایی‌های آزادشده‌اش برای تقویت گروه‌هایی مانند حزب‌الله استفاده خواهد کرد و نظامی‌تر و تهاجمی‌تر خواهد شد؟

لاریجانی: من فکر می‌کنم افرادی هستند که قدری مبالغه می‌کنند. مخالفان توافق به دنبال بهانه‌ای برای مخالفتشان می‌گردند. پول آزادشده آن‌قدر زیاد نخواهد بود که تغییرات بزرگی ایجاد کند... سیاست خارجی ما در قبال منطقه، موضوعی پنهانی نیست. ما کشوری هستیم که به ایجاد امنیت پایدار در منطقه باور جدی داریم. ما مخالف بنیادگراها و افراطی‌ها هستیم. آیا کشور دیگری را می‌شناسید که واقعاً و در عمل جلوی گروه‌های تروریستی مانند داعش ایستاده باشد؟ مایه تاسف عمیق است که هم‌پیمانان ایالات متحده به گروه‌های تروریستی در منطقه یاری می‌رسانند... پیش از این، زمانی که ما تحت تحریم نبودیم، آیا به هیچ کشور دیگری حمله کردیم؟ اما اعراب این کار را کردند. صدام حسین به ما حمله کرد و کشورهای عربی دیگر هم پشت او جمع شدند... ایران در ۲۰۰ سال گذشته به هیچ کشوری حمله نکرده است. بنابراین ما از این نظر با سایر کشورها تفاوت داریم اما نمی‌خواهیم آن‌ها در ناامنی زندگی کنند.

المانیتور: با توجه به این که در بسیاری از منازعات منطقه‌ای، گروه‌های تحت حمایت ایران و عربستان سعودی دخیل هستند، چه دورنمایی از ارتباط بهتر میان دو کشور متصور است؟

لاریجانی: این تمام داستان نیست. این کشورها مشکلات داخلی خودشان و مشکلاتی با یکدیگر دارند و تلاش می‌کنند تا این مسایل را پشت نوعی ایران‌هراسی پنهان کنند. ما با برادران سعودی مشکلی نداریم. گاهی آنان چیزهایی می‌گویند که ما درک نمی‌کنیم یا کارهایی می‌کنند که نباید انتظار داشته باشند ما از آن حمایت کنیم. برای مثال، حمله به یمن؛ تنها به این بهانه که نگران بودند خللی در امنیت‌شان ایجاد شود.

المانیتور: نگرانی‌هایی هم از حمایت حوثی‌ها به وسیله ایران وجود دارد. چرا ایران چنین کاری می‌کند؟ یمن برای ایران چه جایگاهی دارد؟ من عراق، سوریه و لبنان را درک می‌کنم اما حوثی‌ها؟ حتی مذهب آن‌ها با نوعی از تشیع که شما به آن باور دارید، مشابه نیست.

لاریجانی: حمله سعودی‌ها به یمن نادرست بود. این مانند حمله پیشگیرانه آقای بوش به عراق می‌ماند. چنین چیزی به شما اجازه جنگ و ویران‌کردن کشوری دیگر را نمی‌دهد. [این که سعودی‌ها نگران امنیت خود بودند] تنها یک بهانه است. آن‌ها می‌خواستند یمن را تحت سیطره خود درآورند. آن‌چه آنان انجام دادند اشتباه بود و از سوی آمریکایی‌ها نیز حمایت شد. این منطقی است که برای ما پذیرفتنی نیست.

المانیتور: چرا ایران از حوثی‌ها حمایت می‌کند؟

لاریجانی: حوثی‌ها همیشه تفاوت‌های خود را با سعودی‌ها داشتند. در زمان زمام‌داری علی عبدالله صالح [رییس جمهوری پیشین یمن] آنان همیشه مشکل داشتند و همواره زیر حمله سعودی‌ها قرار داشتند. ما مشکلی با آنان نداشتیم. ما حتی به آن‌ها توصیه کردیم که با علی عبدالله صالح در زمانی که رییس جمهوری بود، همکاری کنند. من شخصاً [شش سال قبل] از یمن دیدار و با صالح گفت‌وگو کردم. او از من خواست تا با حوثی‌ها صحبت کنم... اما آنان به نوعی با حوثی‌ها بدرفتاری کردند و این، به حل مسایل کمکی نکرد.

ما هنوز همان دیدگاه را داریم. به دولت اتحاد ملی در آن کشور معتقدیم. رای مردم باید حکم باشد. تمامی گروه‌ها باید سهم خود را در دولت داشته باشند و همچنین حقوق اقلیت‌ها باید محترم شمرده شود. من فکر نمی‌کنم چنین چیزی دخالت ما محسوب شود. ما به این نظریه باور داریم. در مورد عراق نیز همین نظر را داریم. در عراق دموکراسی است، دولت وحدت ملی با شرکت سنی‌ها، کردها و [شیعیان] وجود دارد. اما آن کشورها در منطقه ما با دولت عراق مخالفت می‌کنند زیرا دموکراتیک است. ما به عراق نیرو نفرستادیم که یک گروه را در قدرت نگه داریم.

المانیتور: آیا به همان دموکراسی در سوریه هم باور دارید که اکثریت سنی‌مذهب دارد؟

لاریجانی: بله، چرا که نه؟ ما معتقدیم که قطعاً آن‌جا باید دموکراسی و دولت وحدت ملی حاکم باشد. از آغاز ما گفتیم که باید راه حل سیاسی را دنبال کرد. همان کشورها طور دیگر فکر می‌کردند و می‌خواستند که جنگ در سوریه با حمایت آمریکا و سایر قدرت‌های بزرگ ادامه یابد.

المانیتور:‌ آیا فکر می‌کنید که برجام نوع رابطه ایران و آمریکا را تغییر خواهد داد؟ آیا امکانی برای فرستادن کارکنان آمریکایی به دفتر حافظ منافع ایالات متحده در تهران در سال‌های پیش رو وجود دارد؟

لاریجانی: ما واقعاً به چنین موضوعاتی فکر نمی‌کنیم و درباره آن بحث نمی‌کنیم. ما باید ببینیم که در آینده چه چیزی روی خواهد داد. این موضوع کاملا بستگی به عملکرد ایالات متحده، موضع و اقداماتش در منطقه دارد؛ و به همین دلیل رهبری نیز گفتند که صبر می‌کنیم تا حاصل اجرا[ی برجام] را ببینیم.

المانیتور: آیا شما برای انتخاب مجدد در مجلس نامزد می‌شوید و آیا می‌خواهید ریاست‌تان بر مجلس را ادامه دهید؟

لاریجانی: نمی‌دانم.

المانیتور: آیا شما اتحادی میان محافظه‌کاران عمل‌گرا و اصلاح‌طلبان برای حمایت از دولت روحانی در انتخابات آتی ایجاد خواهید کرد؟

لاریجانی: آقای روحانی کاندیدای انتخابات مجلس نخواهند شد.

[توضیح سردبیر: در متن مصاحبه اصلاحاتی جزئی برای حذف تکرارها انجام شده است]

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial