Ana içeriğe atla

Al-Qaeda is Seeking to Implicate the Sunnis in Iraq

Örneği olmayan bir basın açıklaması yapan Irak El Kaidesi, “Safevi Gestaposuna” karşı birlikte savaşmak için ülkenin batısındaki Sünni liderlerle görüştüğünü duyurdu.
A man smokes a cigarette as he sits at the site of a bomb attack in Kirkuk, 250 km (155 miles) north of Baghdad, March 29, 2013. Car bombs hit four Shi'ite mosques in the Iraqi capital Baghdad and another in Kirkuk just after prayers on Friday, tearing into crowds of worshippers and killing 17, police and witnesses said. Sunni Islamists linked to al Qaeda's Iraqi wing have stepped up attacks this year and often target Shi'ite sites in a growing sectarian confrontation a decade after the U.S.-led invasion. R

Örneği görülmemiş bir basın açıklaması yapan Irak El Kaidesi, batıdaki Anbar vilayetinde aşiret reisleriyle görüşüp “Irak’taki Safevi Gestaposuna karşı güç birliği yapılması” konusunda anlaşmaya vardığını duyurdu. Açıklama, Al-Monitor’da 8 Mayıs’ta yayımlanan haberi teyit eder nitelikte. Anbar’daki protestolarda etkin olan siyasi bir kaynak, durumu yatıştırmak için aşiret reisleriyle yapılan ve Sünni Başbakan Yardımcısı Salih El Mutlak’ın katıldığı toplantılarda silahlı grup temsilcilerinin de bulunduğunu belirtti.

El Kaide açıklamasında ise Anbar aşiretleri ve “Irak İslam Devleti” temsilcileri arasında geniş katılımlı bir toplantının yapıldığı söylendi.  Açıklamada toplantının zamanı ve yeri belirtilmedi ki bunu anlamak kolay. Zira ayrıntı verilmemesi, toplantının yapılış sebebiyle doğrudan bağlantılı. Açıklamaya göre “toplantıda ele alınan hususların esas mahiyeti üzerine oy birliğiyle anlaşmaya varılmış, bu hususların gizli kalması kararlaştırılmıştır.” Buna rağmen açıklama, katılımcıların “faşist Şii Safevi Gestaposuna” karşı “cihatçıların görevlendirilmesi” için anlaşmaya vardığını belirtilerek şöyle devam edildi: “Faşizme karşı mücadele, güç dengesini kesin olarak ve tümüyle değiştirebileceği bir aşamaya geçiyor.”   

Al-Monitor, Anbar’daki Sünni aşiret reislerinden bazılarına ulaştı. Bunların bir kısmı El Kaide açıklamasına ilişkin yorum yapmayı reddederken, bir kısmı da olup biteni aşiretleri Anbar’da kapana düşürme teşebbüsü olarak nitelendirdi.

Sünni Fetva Komitesi’nin başı din adamı Lebib El Nakıb’a göre “El Kaide, Irak’taki Sünnilerin savunulması konusunu ülkede gerçekleştirdiği şiddet eylemleri için bahane olarak kullanıyor.”

Gösterilerin düzenlendiği meydanda bir eylemci, eyaletteki bazı aşiret mensuplarının “silahlı gruplarla özel bağlara” sahip olduğunu söyledi. Şubat ayından beri Ramadi’deki gösterilere katılan ve diş hekimi olan bu kaynak şöyle devam etti: “Silahlı gruplarla aşiret reisleri arasında belli bazı anlaşmalar var, özellikle de Maliki hükümetine karşı silahlı mücadele konusunda.”

El Kaide açıklamasının yapıldığı 21 Mayıs gününden yaklaşık bir hafta önce, El Kaide ile hiçbir bağı olmadığını ilan eden 76 din âliminin imzaladığı bir açıklama e-posta yoluyla Al-Monitor’a ulaşmıştı. Bildiriye imza koyan bu Sünni din adamları, Anbar, Nineve, Bağdat, Diyala, Selahaddin, Kerkük, Babil, Vasit ve Basra dâhil olmak üzere dokuz vilayeti temsil etmektedir. Bildiride şu satırlar yer aldı: “Irak’taki Sünniler, farklı mezheplere mensup Iraklıları hedef alan hiçbir terör eylemiyle ve El Kaide ideolojisiyle alakalı değildir. Onlara göre bu ideoloji, Sünni inanç ve ideolojisiyle örtüşmemektedir.” Irak halkına da seslenen bildiri, vatandaşların “El Kaide’ye yardım ve yataklık etmemesini ve El Kaide’ye karşı mücadelede güvenlik güçleriyle iş birliği yapmasını” istedi.

Sünni aşiretlerle bağlarını daha önce hiçbir zaman açıklamamış olan El Kaide’nin hangi saikle bu “anlayış birliğini” duyurduğu tam olarak bilinmiyor. Yine de bu açıklamanın zamanlaması, Irak ordusunun El Kaide mensuplarının mevzilendiği söylenen Anbar çölünde bugüne dek yaptığı en kapsamlı güvenlik operasyonuna denk geldi.

Irak Kara Kuvvetleri Komutanı General Ali Gaydan, içlerinde Al-Monitor muhabirinin de olduğu bir grup gazeteciye şu açıklamayı yaptı: “Irak kara kuvvetleri, Anbar çölünde gerçekleştirdiği askeri operasyonda El Kaide’nin Anbar’daki en büyük kampının kontrolünü ele geçirdi.”

“Hayalet” kod ismiyle yürütülen operasyon, 16 Mayıs gününün erken saatlerinde başlayıp Bağdat’ı hem Ürdün hem Suriye’ye bağlayan 160 numaralı otobanda yoğunlaştı.

Irak ordusunda görevli bir binbaşı, Al-Monitor’a yaptığı açıklamada, operasyonun başlamasıyla birlikte Selahaddin’deki El Bekir hava üssünden havalan dört sabit kanatlı uçağın Anbar’daki El Esad hava üssüne geldiğini belirtti.

Iraklı Sünniler, mevcut koşullarda çift yönlü bir baskıya maruz kalmaktadır: bir yandan silahlı grupların baskısı, diğer yandan ise Sünnileri toplu halde şiddet eylemlerinin başlıca unsuru olarak gören Irak kamuoyu.

Ramadi’de siyasi karar vericilerle konuşmak isteyen Al-Monitor muhabiri, zorluklarla karşılaştı. Bu kişilerin çoğu, yapacakları açıklamaların El Kaide veya Bağdat hükümetini kızdırabileceğinden dolayı endişeliydi.

Tüm bunlara rağmen bazı Sünni liderler, Maliki’yi durumu sakinleştirecek adımlar atması için ikna etmeye çalışıyor.  Al-Monitor, Irak İslami Partisi’ne mensup Sünni bir siyasetçi olan ve yakın zamanda bilim ve teknoloji bakanlığından istifa eden Kerim El Samarai’nin düzenlediği basın toplantısına katıldı. Maliki’ye televizyona çıkıp El Kaide ve Şii militanlarını kınaması yönünde bir mesaj gönderdiğini teyit eden Samarai şunu ekledi: “Maliki buna olumlu cevap verdi.”

Maliki ise, başbakan yardımcıları Salih El Mutlak ve Hüseyin El Şehristani ile birlikte 28 Mayıs’ta düzenlediği basın toplantısında, Bakanlar Kurulu’nun El Kaide ve başka militan gruplara karşı güvenlik güçlerinin mücadelesini destekleme kararını duyurdu. Maliki, bağları, inançları ve siyasi partileri ne olursa olsun suçlularla mücadele etmenin önemine vurgu yaptı.

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial