Rusya ve Orta Doğu

Rusya’nın Orta Doğu diplomatları yer değiştiriyor

By
p
Article Summary
Rus Dışişleri Bakanlığı’nın Orta Doğu politikasında etkili olan önemli isimler peş peşe yeni görevlere atanırken Suriye’ye de yeni bir büyükelçi gönderilecek. Peki, bu değişiklikler aynı zamanda politika değişikliği anlamına geliyor mu? İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

MOSKOVA — Rusya Suriye’deki büyükelçisini değiştiriyor. 2014’ten beri Şam’da görev yapan Alexander Kinşak’ın (56) mayıs ayında Dışişleri Bakanlığı Orta Doğu-Kuzey Afrika Dairesi’nin başına atanması, yerine ise şu an Birleşik Arap Emirlikleri’nde (BAE) büyükelçi olan Alexander Efimov’un (59) getirilmesi bekleniyor. Bu nöbet değişimi Orta Doğu-Kuzey Afrika Dairesi’nde bu yıl yaşanan önemli değişikliklerden sadece biri.

27 Mart’ta Orta Doğu-Kuzey Afrika Dairesi Müdürü Sergey Verşinin (64) dışişleri bakan yardımcısı oldu. Bu koltuk, Gennadi Gatilov’un (68) Cenevre’deki BM merkezine ve buradaki diğer uluslararası örgütlere daimi temsilci olmasıyla boşalmıştı. Cenevre’deki temsilciliği yedi yıl sürdüren Alexey Borodavkin (68) ise şubatta Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından büyükelçi olarak Kazakistan’a atanmıştı.

Rus medyasında Efimov’un Şam’a atanacağı haberi Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un “barış yapıcı bir büyükelçi istediği” yorumuyla verildi. Bununla Suriye’de kapsamlı bir savaş sonrası strateji gereğine vurgu yapılıyordu.

Görevi sona ermekte olan Kinşak Rusya için bölgede “sorun giderici” diplomat kategorisinde yer alıyor. Kariyerine 1988’de başlayan Kinşak, 2002-2004 döneminde Irak’taki Rus diplomatik misyonunda önce elçi müsteşar olarak görev yaptı, ardından da maslahatgüzar olarak elçiliğin başına geçti. Irak’taki hizmetleri nedeniyle Putin tarafından Cesaret Nişanı ile ödüllendirildi. 2004-2008 döneminde Moskova’da görev yapan Kinşak, Orta Doğu-Kuzey Afrika Dairesi’nin müdür yardımcılığını yürüttü. 2008’de Kuveyt büyükelçisi olarak yeniden bölgeye gönderildi. Bu görevi 2013’te tamamladıktan sonra Suriye’ye atandı.

Kinşak Rusya’nın Suriye diplomasisinde oldukça etkili oldu. Esad’a silah yardımları ve Hmeymim ile Tartus’taki Rus askeri üsleri konusunda Şam’la yürütülen müzakerelerde, ayrıca Kürtler ve Amerikalılarla yapılan görüşmelerde yer aldı. Şubatta ABD’nin “siyasi çözümü baltalamak” için Suriye’yi vuracağı uyarısıyla dikkat çekti.

Kinşak o açıklamasında şöyle demişti: “Suriye hükümetinin doğu Guta ve İdlib’te klorin ve sarin gazı kullandığı konusu çarpıtılıyor. (Nisan 2017’de) Han Şeyhun olayında yaşananları düşününce bunun kaybeden militanlara arka çıkmak ve siyasi çözümü baltalamak için Suriye’ye yönelik yeni bir saldırı hazırlığı olduğu ihtimalini göz ardı edemeyiz.”

Suriye’deki başarılı hizmeti nedeniyle Kinşak’a bir başka devlet nişanı olan Onur Nişanı verildi. Ancak sahadaki durum değişirken büyükelçinin profili de yavaş yavaş düştü. Yerine geçecek isim ise Suriye’ye farklı tecrübelerle gidecek.

1980’de Dışişleri Bakanlığı’na giren Efimov 2010-2013 döneminde Kinşak gibi Orta Doğu-Kuzey Afrika Dairesi’nde müdür yardımcılığı yaptı, ardından da BAE’de büyükelçi oldu. Daha önce 2004-2008 döneminde ise Ürdün’de elçi müsteşar olarak görev yaptı.

Abu Dabi’deki büyükelçiliği sırasında çoğunlukla ekonomik iş birliğine odaklanan Efimov, Rusya’yla BAE arasında 7 milyar dolarlık bir ortak yatırım fonunun kurulmasına katkıda bulundu. Dolayısıyla Rusya şimdi Suriye’deki yeniden inşa sürecine uluslararası kaynak ararken Efimov’un tecrübesi yararlı olabilir. Ayrıca savaş sonrası Suriye ekonomisini ayağa kaldırmaya dönük çalışmalarda Rusya ve Suriye hâlihazırda ekonomik ve ticari iş birliğinin yol haritasını belirlemeye çalışıyor. Bu süreç çok sayıda proje oluşturup bunlara kaynak bulmayı gerektirecek. Bu bağlamda Şam’daki Rus büyükelçisinin rolü de Kinşak’a yakıştırtılan “savaş idarecisi” rolünden Efimov’a atfedilen “ekonomi idarecisi” rolüne kayıyor.

Örgütlenmede bu değişiklikler yapılırken Rusya Suriye’de atacağı yeni adımları planlıyor. Suriye’ye S-300 sistemlerinin tedariki ve bu yoldan katmanlı bir hava savunma sisteminin oluşturulması bunların başında geliyor.

Lavrov’a göre bu kararı ABD öncülüğünde Suriye’ye düzenlenen saldırılar tetikledi. Bakan şu ifadeleri kullandı: “Artık ahlaken hiçbir yükümlülüğümüz kalmadı. Daha önce ahlaki yükümlülüğümüz vardı. Malum ortaklarımızın istediği üzerine sanırım 10 yıl kadar önce bunu yapmayacağımıza söz vermiştik.” Lavrov bu sözleriyle Rusya’yla İsrail arasındaki mutabakatları kastediyordu. Bunların sonuncusu İsrail’in Suriye’yle mevcut bir silah anlaşmasının iptalini istemesi üzerine 2010 yılında sağlanmıştı.

Kimliğinin açıklanmaması kaydıyla Al-Monitor’a konuşan bir Rus Dışişleri kaynağı, diplomatik kademelerde peş peşe yapılan değişikliklerin arkasında daha geniş siyasi hedefler olduğu yorumuna katılmadı. Kaynak şöyle dedi: “Bunlar teknik prosedürden ibaret. İnsanlar gelir gider. Kimsenin görevden alındığı falan yok. Aksine terfiler söz konusu ki bu da Kremlin’in bu kişilerin performansından memnun olduğuna işaret ediyor.”

Konuya vakıf bir başka kaynak da Suriye’yle ilgili politika değişiklikleri olursa bunun Dışişleri Bakanlığı’ndaki yeni atamalardan kaynaklanmayacağını belirtti.

Kimliğinin açıklanmaması kaydıyla konuşan kaynak şu değerlendirmede bulundu: “Suriye dosyası Dışişleri Bakanlığı’nın değil, Savunma Bakanlığı’nın yetkisinde. (Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail) Bogdanov, Verşinin, Gatilov Suriye konusunda başvurulacak önemli isimler olabilir ama politikayı belirleyen asıl kişiler onlar olmayacak."

Makaleyi okumaya devam etmek için Al-Monitor’a abone olun

  • Güncellenmiş ve ödüllü Lobicilik Yazı Dizisi
  • Arşivlenmiş makaleler
  • Özel etkinlikler
  • Geçtiğimiz Haftaya Bakış e-postanıza gelsin
  • Haftalık lobicilik bülteni
Bu bölümlerde bulundu: khmeimim, russian involvement syrian crisis, sergey lavrov, russian influence in syria, s-300, vladimir putin, russia in middle east, russian diplomacy in syrian crisis

Maxim A. Suchkov, Al-Monitor’un Rusya-Orta Doğu bölümünün editörüdür. Doktora derecesine sahip olan Suchkov, Rusya Uluslararası İlişkiler Konseyi’nde görev almakta, ayrıca Kuzey Kafkasya’daki Pyatigorsk Devlet Üniversitesi’ne bağlı Uluslararası İlişkiler Okulu’nda öğretim görevlisi ve araştırmadan sorumlu müdür yardımcısı olarak görev yapmaktadır. Fullbright programı kapsamında 2010-2011’de Georgetown Üniversitesi’nde, 2015’te de New York Üniversitesi’nde misafir araştırmacı olan Suchkov, “Kafkasya ve Orta Doğu’daki Rus Dış Politikası Üzerine Denemeler” isimli kitabın yazarıdır. Twitter hesabı: @Max_A_Suchkov

x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept