2016’nın son günlerinde Moskova sürpriz bir şekilde Suriye’de savaşan gruplar arasında “iyi” ve “kötü” çocuklar ayrımı yapmaya, “ılımlı muhalefet” kavramını tanımaya rıza gösterdi.
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, 10 Ocak’taki açıklamasında Suriye hükümeti ile silahlı muhalefetin 23 Ocak’ta Kazakistan’ın başkenti Astana’da masaya oturması için hazırlık yapıldığını duyurdu. İsyancılar bu görüşmeler için ciddi şekilde hazırlanıyor. 11 Ocak’ta da Suriyeli muhalif isimler ve silahlı olmayan muhalefet, müzakereler öncesinde ortak zemin bulmak için Astana’da bir araya geldi. Bu kesimler, daha önce ateşkes anlaşmasının hükümlerini kabul etmiş ve Birleşmiş Milletler’in Suriye’de barış sürecinin yol haritasını belirleyen 2015 tarihli 2254 sayılı kararına bağlılıklarını teyit etmişti.
Moskova’nın Ceyş El İslam ve Ahrar El Şam dâhil büyük muhalif hareketleri müzakere ortağı olarak kabul etmesi uzun ve zorlu bir süreç oldu. Nisan 2016’da Birleşmiş Milletler’de Ceyş El İslam ve Ahrar El Şam’ın kara listeye alınması için ısrar eden Rusya, şimdi bu grupların müzakerelerde yer almasını kabul ediyor. Rusya Savunma Bakanlığı tarafından 29 Aralık’ta yayımlanan ve yedi muhalif grubu içeren liste Rus ve yabancı uzmanlar arasında pek çok soru işaretine neden oldu. Ancak Rus ordusu ile siyasi yönetimin attığı bu kritik adım, hatta grupların hangi kriterlere göre seçildiği hususu Rusya’da çok az makale ve yoruma konu oldu. Oysa izaha muhtaç, olağanüstü bir gelişme yaşanmıştı.
Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, ekim 2015’te Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) ve genel olarak ılımlı muhalefetin övünecek bir şeyi olmayan “hayalet” bir yapı olduğunu söylemişti. Savunma Bakanlığı da Rus askeri müdahalesinin daha başında Lazkiye ve İdlib’te ortadan kaldırıldığı söylenen İslam Devleti (İD) militanları ve Liva El Hak grubunun Rakka vilayetindeki üssünün esrarengiz imhasına ilişkin haberlere bilinen ABD karşıtlığı sosunu katmıştı. Dışişleri Bakanlığı ise Suriye muhalefetiyle temas kurma konusunda ısrarcıydı. Rusya’ya resmen savaş ilan edenlerin eskiden Nusra Cephesi olarak bilinen Şam Fetih Cephesi veya İslam Devleti değil, Ceyş El İslam olması da sürpriz olmadı.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.