Ana içeriğe atla

Talabani’nin partisinde çatlak derinleşiyor

Kürdistan Yurtseverler Birliği’nde yaşanan derin çatlama, bölgesel yönetimin Kürtlerle ilgili meseleleri çözme kapasitesini etkileyebilir. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
Men stand next to a Patriotic Union of Kurdistan (PUK) campaign poster for Iraq's parliamentary elections in Sulaimaniya April 28, 2014. Picture taken April 28, 2014.        To match IRAQ-ELECTION/KURDS      REUTERS/Jacob Russell (IRAQ - Tags: ELECTIONS POLITICS) - RTR3N0GT

SÜLEYMANİYE, Irak — Kürdistan Yurtseverler Birliği’ndeki (KYB) iç çekişmenin varacağı yer çıkmaz sokak olabilir ama partide güce doymayan bir grubun gizli işler çevirdiğini öne süren parti içi muhalefet, kamuoyunun dikkatini KYB’nin üzerine çekmeye devam ediyor.

Kimilerine göre bu çekişme ciddi sonuçlar doğurabilir. Öyle ki günün birinde terörist örgüt kabul edilen PKK ile bağlantılı olduğu düşünülen Demokratik Birlik Partisi (PYD), Kürdistan Bölgesel Yönetimi’ni kontrol eder hâle gelebilir.

1 Eylül’de KYB genel sekreter yardımcıları Kosrat Resul Ali ve Barham Salih, partinin kıdemli bazı yöneticilerinin desteğiyle KYB’de bir “karar verici merkezin” kurulduğunu duyurdular. Bu adım, KYB Genel Sekreteri ve Irak’ın eski Cumhurbaşkanı Celal Talabani’nin eşi Hero İbrahim Ahmed başta olmak üzere partinin diğer önde gelenleri tarafından hemen reddedildi. Aralık 2012’de felç geçiren Talabani partiyi fiilen yönetemez durumda.

Sosyal demokrat çizgideki KYB, yönetimle ilgili anlaşmazlıklar başta olmak üzere çeşitli nedenlerden dolayı bir süredir bölünmeler yaşıyor. Muhalifler, partiyi tekeline alan ve kendi çıkarları doğrultusunda hareket eden bir grubun KYB’yi zayıflattığını, partiyi etkili bir güçten marjinal bir oyuncuya dönüştürdüğünü savunuyorlar.

Muhaliflerin açıklamasına göre Ahmed’in başında bulunduğu bu tekelci yönetim partinin mali işlerine de hükmediyor ve karanlık bazı ittifaklar kurarak petrol kaynaklarını talan etmek, halka ait zenginlik ve varlıkları ele geçirmek için gizli anlaşmalar yapıyor. Açıklamaya göre bu karanlık grubun çıkarcılığı nedeniyle KYB artık kurucusu Celal Talabani’nin yolundan gitmiyor.

Açıklamada partiye hâkim olan bu grup kamu parası çalmakla, memur ve Peşmerge maaşlarını kısmakla, parti kurultayına hile karıştırmaya dönük planlar yapmakla, partinin asli üyelerinin iradesini baltalamakla, akrabalarını yönetim organlarına yerleştirmekle suçlandı.

Açıklamada karar verici merkezin onayı olmadan partide veya parti dışında alınan hiçbir kararın partinin genel kararı olarak görülmemesi gerektiği belirtildi.

Merkezin kuruluşu öfkeli tepkilere neden oldu. Bu adımın parti içinde bölünme anlamına gelmediğini savunan KYB Merkezi Konsey Üyesi Ala Talabani, iki genel sekreter yardımcısının meşruiyetini sorgulayarak ikisinin de parti üyeleri tarafından seçilmediğini, Celal Talabani tarafından atandığını vurguladı. Xelk Medya Ağı’nın haberine göre Ala Talabani iki genel sekreter yardımcısını “ayrıcalık ve makam peşine koşmak” ile suçladı.

Terörle mücadele birimlerinin yöneticilerinden Lahor Şeyh Genki de karar verici merkezin gayri meşru olduğunu kaydetti. Merkezi Konsey Üyesi Atta Saravi ise merkezi kuranların partiyi ele geçirmek istediğini ve düşüncesizce hareket ettiğini söyledi.

Hero İbrahim Ahmed, 19 Ağustos’ta Irak Başbakanı Haydar El Abadi’ye Kerkük’ten petrol ihracatının durdurulması için çağrıda bulunarak çarpıcı bir adım atmıştı. Ahmed 7 Eylül’de de Ebadi’ye bir mektup yazarak Erbil’le Bağdat arasında petrol gelirlerinin paylaşımına ilişkin anlaşmayı eleştirdi, bu anlaşmanın KYB’ye danışmadan yapıldığını öne sürdü. Ahmed ayrıca Kerkük petrolünün İran üzerinden ihracı için çalıştığı iddiasını yalanladı.

Burada şunu hatırlatmakta fayda var: Irak hükümetine bağlı North Oil şirketi altı aylık aranın ardından önümüzdeki günlerde tekrar Kürdistan boru hattı üzerinden Ceyhan’a petrol göndermeye başlayacak.

Ahmed'in bu çıkışı, hem KYB içinde yeni gerilimlerin hem de KYB’nin Kürdistan Bölgesel Yönetimi ve Başbakan Neçirvan Barzani ile arasının daha da bozulacağının habercisi olabilir. Neçirvan Barzani, aynı zamanda Kürdistan Demokratik Partisi’nin (KDP) genel başkan yardımcısı.

Öte yandan KYB Politbüro üyesi Şeyh Cafer Mustafa, 6 Eylül’de Amerika’nın Sesi’ne yaptığı açıklamada KYB içindeki çekişmelerin “halka ait varlık ve makamların gaspı” ile ilgili olduğunu öne sürdü ve meşru yetkinin Celal Talabani’nin iki genel sekreter yardımcısında olduğunu vurguladı.

Kıdemli bir KYB üyesi ise kimliğinin gizli kalması kaydıyla Al-Monitor’a şöyle konuştu: “Karar verici merkez denen yapının içindeki arkadaşlar bir azınlık olup hiçbir meşruiyete sahip değildir. Dolayısıyla girdikleri o karanlık tünelde kalacaklardır. KYB içinde veya dışında herhangi bir şeyi değiştirecek güçleri yoktur.”

KYB Teşkilat Bürosu üyesi Süleyman Abdullah ise Al-Monitor’a şu açıklamayı yaptı: “Karar verici merkez olarak ihanet suçlamasını reddediyoruz. (…) KYB mensubu olmaktan gurur duyuyor ve gelecek nesillere müreffeh bir gelecek sağlamak adına KYB’nin girdiği yolu düzeltmeyi amaçlıyoruz. Kürdistan halkı daha güzel bir istikbal hak ediyor ama KYB’nin gidişattı düzeltilmeden, KYB için gerçek bir siyasi katılımcılık sağlanmadan buna ulaşılamaz.”

Kürt siyasetini yakından izleyen uzmanlardan Rebvar Fetih ise bu girişimin geleceğini şöyle değerlendiriyor: “Karar verici merkez aciz durumda çünkü ekonomik odaklar Hero İbrahim’in kontrol ve tahakkümü altında. Onun etrafındaki grup da o muazzam gelirlerden kolay kolay vazgeçmez.”

Siyasi yorumcu ve yazar İsmail Ruandzioza da Al-Monitor’a şöyle konuştu: “Karar verici merkez çıkmaz sokakla karşı karşıya. Bu adımı atanlar kendi aralarında birlik içinde değil. Bu durum devam ederse sonunda yine Talabani ailesine dönmek veya bölünmek zorunda kalacaklar ki bana göre bu kaçınılmaz bir sonuç.”

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial