Türkiye’de 1990’larda işlenen siyasi cinayetlerin devletin bilgisi dahilinde yapıldığı 10 Temmuz tarihli bir haberle ortaya çıktı. Aslında bu haberle cinayetlerin devletin talimatıyla yapıldığı kanıtlanmış oldu. Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) savcılığın isteği üzerine bir MİT görevlisi ile MİT’e çalıştığı bilinen bir iş adamı arasındaki telefon görüşmesi kayıtlarını ve dökümleri mahkemeye gönderdi. Bu görüşmeyi yapan isimlerden biri MİT’in eski Kontrterör Daire Başkanıydı.
MİT 13 sayfalık bu görüşme dökümünü, 1990’larda işlenen ve yargılaması halen devam eden 18 faili meçhul cinayetle ilgili davaya gönderdi. 1990’larda işlenen cinayetlerin kurbanları arasında Kürt iş adamları, aktivistler ve aydınlar var. Ölüm listelerinde şarkıcılar ve başka tanınmış isimlerin de adı geçiyor. Eski bir MİT çalışanı olan Yaman Namlı’nın ifadesine göre bu ölüm listesini Özel Harp Dairesi ve Milli Güvenlik Kurulu (MGK) da onaylamış.
Teşkilat daha önce de 12 Eylül ve 28 Şubat davaları için mahkemelere kritik belgeler göndermişti. Tüm bu davalar Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkça ilan ettiği bir vaadin parçalarıydı, yani daha fazla demokratikleşme ve “derin devlet”i bitirme vaadinin. Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) geçmişle yüzleşme ve beyaz bir sayfa açma mücadelesinden başarıyla çıktığı için gururlu. “Devlet içinde devlet” ve bugünkü “paralel devlet” söylemi de bu mantığa oturuyor. MİT de bu mücadele kapsamında mahkemelerle iş birliği yaparak, eski gelenekten farklılaşan bir teamül izliyor. Zira MİT eskiden mahkemelerin bu türden taleplerini ya başından savar ya da çok daha az bilgi paylaşırdı. Teşkilatı yakından gözlemleyenler bunu “Hakan Fidan farkı” olarak tanımlıyor.
MİT, teşkilatı da zan altında bırakan bu bilgi paylaşımlarıyla aslında alışıldık görev alanının dışına çıkıyor. Dolayısıyla, bu soruşturmada iş birliğine yanaşmasının tarihte ilk kez yaşanan bir durum olduğu söylenebilir.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.