Ana içeriğe atla

ABD-İran gerilimi: İsrail Trump’ın yan çizmesinden korkuyor

ABD-İran geriliminin İsrail’e sıçramasından kaygı duyan İsrailli yetkililer, Başkan Donald Trump’ın İran’a karşı kararlılığından emin değil. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

U.S. President Donald Trump listens to questions during a meeting with Canada's Prime Minister Justin Trudeau as Secretary of State Mike Pompeo and White House national security adviser John Bolton look on in the Oval Office of the White House in Washington, U.S., June 20, 2019. REUTERS/Jonathan Ernst - RC1ACBBDB270
ABD Başkanı Donald Trump Beyaz Saray’da Kanada Başbakanı Justin Trudeau ile yaptığı görüşmede gazetecilerin sorularını dinlerken, 20 Haziran 2019. Arka planda duranlar Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ve Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton. — REUTERS/Jonathan Ernst

İsrail birkaç hafta öncesine kadar İran’la arasındaki çatışma alanlarında doğrudan veya dolaylı bir alevlenme ihtimalinin düşük olduğunu değerlendiriyordu. İran’ın İsrail ordusuyla yüzleşme niyetinde olmadığı, bu yüzden de Suriye’de İran hedeflerine yönelik hava saldırılarına cevap vermediği, vekili Hizbullah’ın da aynı nedenle İsrail’e karşı itidalli davrandığı inancındaydı. Bu değerlendirmeye göre İran asıl enerjisini Batı Şeria’da İsraillilere yönelik terör eylemlerinin düzenlenmesine, Gazze’de İsrail’le her türlü ateşkes anlaşmasına karşı durması ve Gazze sınırında sorun çıkarmaya devam etmesi için İslami Cihat’ı teşvik edip desteklemeye veriyordu.

ABD’yle arasındaki gerilimin Körfez’de hızla yükseldiği bir ortamda İsrail’le olan çatışma hatlarının birinde el yükseltmek, istikrarsızlığı körüklemek İran’ın çıkarlarına hizmet eder. Suriye sınırındaki Golan Tepeleri’nde yahut da Lübnan sınırında patlak verecek bir olay, İran’a ABD’ye kafa tutmayı sürdürmesi için gerekçe sağlar. 

Başbakan Benjamin Netanyahu aylardır toplamadığı diplomasi-güvenlik kabinesini 16 ve 19 Haziran’da toplantıya çağırdı. Zira Netanyahu’nun şu an en son ihtiyaç duyduğu şey, artan savaş ihtimaline karşı hazırlık yapmama, bu hazırlıkları başında bulunduğu geçici hükümetle paylaşmama gerekçesiyle bir soruşturma komisyonuyla karşı karşıya kalmak.

İsrail’de bir başka somut değişiklik ABD Başkanı Donald Trump’a bakışta yaşanıyor. 2o Haziran’da, yıllar sonra ilk kez, isimleri saklı tutulan İsrailli yorumcular dolaylı şekilde Trump’ın “zayıflığını” ve yeterince “atak” olmamasını eleştirdiler, Körfez’de ABD’ye ait insansız hava aracının (İHA) düşürülmesine ikircikli tepki vermesine veryansın ettiler. Trump’ın İran hedeflerini vurma emri verdiği ancak savaş uçakları yoldayken bu emri geri çektiği haberi üzerine Netanyahu’ya yakın “diplomatik kaynaklar” eleştirilerin dozunu daha da artırdılar. 

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish