طرح عربستان سعودی برای همصدا کردن کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس طی برگزاری نشست موسسه بین المللی مطالعات استراتژیک در منامه با موانعی روبرو شد. این نشست در روز ۷ دسامبر پیش از آغاز به کار جلسه وزیران در کویت برگزار شد.
وزیر امور خارجه عمان٬ یوسف بن علوی با اعلام مخالفت کشورش با این اتحاد و عقب نشینی از طرح ارائه شده تا زمانیکه ابعاد این توافق روشن شود٬ مخاطبین را شگفت زده کرد. عمان پیش از این نیز مخالفتش با طرح عربستان را ابراز کرده بود اما مخالفت دوباره وزیر امور خارجه این کشور در بدترین زمان برای عربستان سعودی اعلام شد: درست در زمانیکه جابجایی قدرت در سطح منطقه ای و همچنین در سطح جهانی به طور روز افزون موقعیت عربستان را به چالش کشیده است. اظهارات علوی توهم همکاری و امکان اتحاد کشورهای حاشیه خلیج را درست در شرایطی که عربستان از بازیابی قدرتش در منطقه٬ دستکم بین همسایگان خود٬ ناامید شده است بیان می شود.
زبان صریح وزیرامور خارجه عمان چیزی نیست که عربستان عادت به شنیدن آن داشته باشد. به خصوص از طرف شرکایش در شورای همکاری خلیج فارس. پس از فاش شدن نقش سلطان قابوس بن سعید٬ حاکم عمان به عنوان میانجی در گفتگوی پنهانی بین ایران و ایالات متحده - که نتیجه آن توافق اخیر ایران با غرب در ژنو بود- بیان این اظهارت نمکی بر زخم عربستان سعودی پاشید. توافق اخیر بین ایران و آمریکا خشم عربستان را برانگیخت. برای مدتی طولانی عمان در برابر مخالفت های عربستان سعودی و دیگر کشورهای عرب با ایران در مسائلی مانند سوریه که موجب نگرانی این کشور ها بود٬ مقاومت کرده بود. نقش این کشور در دخالت علنی در امور داخلی همسایگانش با حمایت از مخالفانشان یا تلاش در صدور ایدئولوژیاش به آنها مشخص نیست. عمان برای کشورهای غربی متحدی قوی است که می توان در مواقع بحران رویش حساب کرد. بی طرفی آشکار این کشور به تاریخ درونی این کشور٬ فرهنگش و روابطش با دنیای خارج باز می گردد.
بر خلاف عربستان سعودی٬ عمان جامعه ای کسرت گرا به معنای واقعی کلمه است. با گروه های قومی و مذهبی مختلف که با آرامش در کنار هم زندگی می کنند. درحالیکه به تازگی تظاهراتی در این کشور در اعتراض به مسائل اقتصادی و نارضایتی های سیاسی روی داد اما هیچ نشانه ای از تنش های فرقه ای یا رقابت های قومی در آنها دیده نمی شود. چند صدایی در جامعه عمان سابقه ای طولانی دارد و محصول روابط تاریخی این کشور با آفریقا و شبه قاره هند است.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.