Ana içeriğe atla

Suriye hükümet güçleri Tel Rıfat’tan çekiliyor mu?

ÖSO kaynakları Suriye hükümet güçlerinin Tel Rıfat’tan çekildiği haberinin doğru olmadığını söylüyor. Ancak gözlemcilere göre Türkiye Rusya’yla anlaşıp bölgede harekât başlatırsa hükümet güçleri Türk ordusuyla çatışmaz.
Turkish-backed Syrian rebel fighters are pictured in the border town of Azaz in the rebel-held northern part of Aleppo province.

Türkiye destekli Özgür Suriye Ordusu’yla (ÖSO) bağlantılı Tel Rıfat Askeri Konseyi, Türkiye’nin Kürt güçlerinin kontrolündeki Tel Rıfat’a askeri operasyon düzenleyeceği beklentisiyle hazırlıklara başlamış, askeri araçlar ve ağır silahlarla tatbikatlar düzenlemişti. 

Türkiye’nin kuzey Suriye’ye yönelik harekât planı son günlerde gündemden düşüyor gibi görünse de sahadaki hareketlilik bunu göstermiyor.

Suriye’deki savaşı izleyen Suriye İnsan Hakları Gözlemevi, Türkiye’nin geçtiğimiz günlerde sınır bölgelerine asker ve lojistik ekipmanlar gönderdiğini ve insansız hava araçları (İHA) için sinyal bozucu sistemler yerleştirdiğini bildirdi. Gözlemevi’ne göre 4 Temmuz’da tank, zırhlı araç, ağır silahlar ve personel taşıyıcılarından oluşan yeni bir askeri konvoy Bab El Selam sınır kapısından kuzey Suriye’ye giriş yapıp Halep vilayetinin kuzey kırsalındaki Türk üslerine yöneldi. 

Yine aynı kaynağa göre bir başka Türk askeri konvoyu da İdlib vilayetinin batı kırsalındaki Ayn El Beyda’dan giriş yaptı ve araçlar İdlib’in doğu kırsalı ile Halep’in batı kırsalındaki Türk üslerine doğru yol aldı. 

Bu arada, Suriye muhalefetine yakın bazı internet siteleri Suriye hükümet güçlerinin Tel Rıfat’tan çekildiğini iddia etti. Ancak Al-Monitor’un görüştüğü ÖSO bağlantılı kaynaklar hem hükümet hem de Rus güçlerinin halen kentte olduğunu belirttiler. Çekilme haberlerinin mesnetsiz olduğunu söyleyen kaynaklar, Tel Rıfat’taki hükümet güçlerinin sadece yer değiştirdiğini ve kentten çıkmadığını aktardılar. 

Kaynaklara göre hükümetin kentteki manevraları, çekilme algısı yaratarak muhalif güçleri yanıltmaya yönelikti. 

Suriye İnsan Hakları Gözlemevi de sahadaki kaynaklarına dayanarak Rus devriyelerin 3 Temmuz’da Tel Rıfat’ta ve kentin dış kesimlerinde bir İHA tarafından hedef alınan hükümet güçlerinin mevzilerini denetlediğini, söz konusu İHA’nın bölgede bulunan Türk güçlerine ait olduğuna inanıldığını bildirdi.

Türkiye’ye ait olduğu düşünülen İHA’lar 3 Temmuz’da Tel Rıfat’taki iki askeri noktayı hedef almıştı. İlki, Kürt önderliğindeki Suriye Demokratik Güçleri’ne (SDG) aitti, ikincisi ise Suriye hükümet güçlerine. Bu olayların yaşandığı sırada Halep’in kuzey kırsalı ekseninde ÖSO ile SDG arasında kısa süreli çatışmalar olmuştu. 

Kürtlerin öncülüğündeki Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi 5 Temmuz’da Facebook sayfasından yaptığı açıklamada siyasi durumu değerlendirmek için acil toplantı yaptığını ve Türkiye’nin özerk yönetimin kontrolündeki bölgelere yönelik tehditleri ışığında olası savaş için teyakkuzda olduğunu belirtti. Açıklamada, mevcut durumun “savaş hâli” olarak değerlendirildiği vurgulanırken, “Buna karşı gerekli tüm hazırlıklar dikkate alınarak buna göre hareket etmemiz lazım. Olası bir savaşın olumsuz yansımalarına karşı gerekli bütçe de ayrılmıştır” denildi. 

Suriye hükümetine yakın medya da 7 Temmuz’da, hükümet ile SDG’nin beklenen Türk operasyonuna karşı Rus himayesi altında ortak bir harekât merkezi kurma konusunda anlaşmaya varmak üzere olduğunu bildirdi. 

Kimliğinin saklı kalmasını isteyen bir ÖSO lideri ise Al-Monitor’a şöyle konuştu: “Taarruz için tüm planları, gerekli hazırlıkları yaptık. Savaş çok yakın. Türk tarafına da tetikte beklemesi ve tam teşekküllü savaşa hazır olması yönünde bilgi verdik. Ana savaş ekseni kuşkusuz ki Kürt güçlerinin işgal ettiği Tel Rıfat kenti olacak. Aramızda, memleketlerini Kürt milislerden kurtarmaya can atan Tel Rıfatlı savaşçılar var ve onlar tam anlamıyla hazır ve bu mücadelenin bir an önce başlamasını arzuluyorlar.” 

Halep’in kuzey kırsalında ÖSO’ya bağlı Üçüncü Kolordu’nun Halkla İlişkiler Bürosu’nda görevli olan Hişam Askif de Al-Monitor’a şu açıklamayı yaptı: “Hazırlıklar son dört günde belirgin şekilde hızlandı. Şu an en üst hazırlık seviyesindeyiz. Bu kapsamda yakın zamanda gerçek mühimmatla tatbikatlar yaptık. Birlikleri eğitimden geçirdik, seferber ettik. Güçlerimiz cephe hatlarında mevzilendi ve bizden işaret bekliyorlar. Rejim de yakın zamanda Tel Rıfat’ta tatbikatlar yaptı ama biz bunu daha önce de gördük. Rejim Türk ordusuyla çarpışacak durumda değil. Savaş ilan edilir edilmez – ki bu artık her an olabilir – rejim güçleri Tel Rıfat’tan çekilecektir.”

Askif sözlerini şöyle tamamladı: “Türkiye son günlerde bu mücadele için onlarca araç ve teçhizat gönderdi. Tek söyleyebileceğim o noktaya artık çok yakınız ama savaşın tam olarak ne zaman başlayacağını medyaya söyleyemeyiz.”

Suriye sınırını Kürt güçlerinden temizlemek isteyen Türkiye, son haftalarda yeni operasyon tehdidini defalarca yineledi. Operasyon ertelenmiş gibi görünse de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 1 Temmuz’da “Şu anda peyderpey yürüttüğümüz operasyonların fevkinde olanı da inşallah en güçlü şekilde vakti saati geldiğinde gerçekleştiririz” şeklinde konuştu. Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Erdoğan, “Bir gece ansızın gelebiliriz. (…) Hiç telaşa gerek yok. Aceleye gerek yok. Biz zaten şu anda o bölgede çalışıyoruz” dedi.

Jusoor Araştırmalar Merkezi’nde çalışan ve şu an Türkiye’de yaşayan araştırmacı Firas Faham Al-Monitor’a şu değerlendirmede bulundu: “Rejim Menbiç ve Ayn İsa’ya takviyeler gönderdi ve rejim güçleri Tel Rıfat’tan çekilmediler. Ancak Rusya Tel Rıfat’a stratejik değer atfetmiyor. Dolayısıyla Moskova Türk Boğazları’ndan buğday sevkiyatı gibi farklı bazı konularda Ankara’yla anlaşmaya varırsa Türkiye’ye kentin kontrolü için askeri operasyon izni verebilir.”

Moskova’nın Ankara’dan yana şüpheleri olduğunu düşünen Faham sözlerini şöyle sürdürdü: “Türkiye İsveç ve Finlandiya’nın NATO üyeliğini engellemediği için Rusya Türkiye’den yana kaygılı. Moskova Ankara’nın pozisyon değiştirmesinden endişe duyuyor. Bu nedenle Türkiye’nin Rusya-Ukrayna çatışmasında tarafsız kalması için ona güven vermek istiyor, Türkiye’den de Batı’nın Rusya’ya uyguladığı yaptırımlara uymayacağı konusunda güvence istiyor. İki taraf arasında bu mutabakatlar sağlanırsa Rusya, Kürt güçlerine karşı Türk askeri harekâtına itirazını kaldırabilir. Ancak operasyonların Menbiç ve Ayn İsa bölgelerine doğru genişlememesi için Rusya’nın çekince koyması beklenebilir. Çünkü Rusya buraları Tel Rıfat’tan daha stratejik bölgeler olarak görüyor.”

Faham değerlendirmesini şöyle tamamladı: “Rejim güçleri şimdilik Tel Rifat kentinden çekilmiş değil. Ancak Türkiye Kürt güçlerine karşı harekete geçerse rejim güçleri Türk ordusuyla çatışmazlar ve 2018’de Türkiye’nin Zeytin Dalı Harekâtı öncesinde Afrin’den çekildikleri gibi yine çekilmeyi tercih ederler."

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial