Türkiye’nin dahliyle Azerbaycan’ı zafere götüren Karabağ savaşının devam sahnesinde her yol sanki Moskova’ya çıkıyor. Rusya’nın arabuluculuğunda 10 Kasım’da sağlanan dokuz maddelik ateşkes anlaşmasının uygulanmasına yönelik ilk liderler buluşmasında kurulan masa ve ortak açıklamanın altını çizdiği tek şey vardı: Rusya’nın bölgesel liderliğinin yeniden inşası. 

11 Ocak’ta Rusya Federasyonu Başkanı Vladimir Putin, Kremlin sarayında tokalaşıp yarım kol sarılarak karşıladığı Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan’ın karşısına sorunları çözen patron edasıyla oturdu. Masanın üzerine ellerini koyarak yapılması gerekenleri buyurdu.

Bu sahne karşısında, “Sahada da olacağız masada da” deyip duran Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yokluğuna dair hayıflanan sorular sosyal medyayı işgal etti. Ama sorular beyhudeydi. Bir tarafta Kafkasya’da sorunların tarihi ve karakteri, diğer tarafta Ermenistan’ın Rusya’ya bağımlılığı, beri tarafta eski Sovyet coğrafyasında Rus etkisiyle hesaplaşan renkli devrimlerin uğramadığı Azerbaycan’ın Rusya ile siyasi, ekonomik ve diasporik bağları kaçınılmaz olarak çatışma-uzlaşma süreçlerinde Moskova’yı müstesna bir yere oturtuyor. Erivan savaşta taraf haline gelmiş Ankara’nın sürece dahlini kabul etmediği gibi Rusya da kendi hinterlandına büyük hevesler taşıyan Türkiye’yi uzakta tutuyor. Aynı yaklaşımla Putin, Minsk Üçlüsü’ndeki ABD ve Fransa’nın rolünü düşürüyor. Bu, Ermenistan’ın mutsuz, Azerbaycan ve Türkiye’nin memnun olduğu bir dışlanma. Belki Karabağ’ın statüsü tartışılırken Minsk zeminine dönülecek ama hâlâ hiçbir şey belli değil.

Süreci etkilemede Türkiye’nin elindeki en önemli kart belki Ermenistan’la ilişkileri normalleştirmeye dönük cesur bir adım olabilir. Ancak Ankara bu adımdan hâlâ uzak. Hâlbuki 2009’da ilişkileri normalleştirmeye dönük protokoller çöpe atılırken öne sürülen Azerbaycan topraklarındaki işgalin bitmesi şartı artık hükümsüz. Bu kartı oynamak yerine Erdoğan askeri-teknik destek karşısında minnettar olan Aliyev’e bel bağlıyor.