Uçak krizinden iki yıl sonra Ruslar Türkiye’ye ne kadar güveniyor?
Uçak krizinin ikinci yıl dönümünde Ruslar Türkiye’yi affetmiş görünüyor ama bu her şeyi unuttukları anlamına gelmiyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
Rusya Türkiye’den domates ithalatına uyguladığı yasağı 1 Aralık’ta nihayet tamamen kaldırdı. 24 Kasım 2015’te bir Rus savaş uçağını düşüren Türkiye Rusya’nın yaptırımlarına maruz kalmıştı. Domates yasağı en uzun süren yaptırımlardan biriydi.
Uçak düşürme olayı Türk-Rus ilişkilerini kopma noktasına getirmiş, iki ülke arasında askeri çatışma riski doğmuştu. Türkiye’nin tavrı Rusları küplere bindirirken Moskova’daki Türk büyükelçiliğinin önünde, Kazan, Stavropol ve St. Petersburg’daki Türk konsolosluklarının önünde Türkiye karşıtı gösteriler düzenlenmişti. Sosyal medya Türkiye’ye yönelik ağır eleştirilerle dolup taşmıştı.
Devlet Başkanı Vladimir Putin Rusya’nın “teröristlerin iş birlikçileri” tarafından “sırtından bıçaklandığını” söylemiş ve bu trajik olayın Rus-Türk ilişkilerinde ciddi sonuçlar doğuracağını vurgulamıştı. Rus yönetimi günler içerisinde Türkiye’ye charter seferlerini durdurdu, birçok sebze ve meyve türü dahil olmak üzere Türkiye’den ithal edilen bazı gıda ürünlerine yasak koydu. Rusya’da faaliyet gösteren Türk kuruluş ve şirketlerine kısıtlamalar getirildi, Rus şirketlerinin ise Türk eleman çalıştırması yasaklandı. Hükümet ayrıca Rus seyahat acentelerine Türkiye için tatil satışlarını durdurmayı “tavsiye” etti. Ancak Moskova Türkiye’nin ilk nükleer santralinin yapımı ve Türk Akımı gibi devletlerarası büyük projeleri durdurmadı.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan haziran 2016’da Rusya’dan özür diledi. İki ay sonra Putin ve Erdoğan uçak düşürme krizinin ardından ilk kez bir araya geldi. O günden sonra ikili ilişkiler adım adım düzelmeye başladı. Türk vatandaşlarına getirilen vize zorunluluğu hariç Rusya neredeyse tüm yaptırımları kaldırmış durumda. Vize konusu da taraflar arasına görüşülüyor.
