ANKARA -- Almanya ile Türkiye arasında peş peşe yaşanan gerilimlerle tırmanan kriz aralarında Alman vatandaşı Peter Steudtner’in de yer aldığı insan hakları savunucularının tutuklanmasıyla zirveye ulaştı. Tutuklamalar ardından Almanya Dışişleri Bakanı Sigmar Gabriel, 20 Temmuz’daki açıklamalarında ilk kez Türkiye’ye yaptırımı gündeme getirdi. Alman şirketlerinin Türkiye’deki yatırımlarının güvende olmadığını savunan Gabriel Türkiye’ye seyahat eden Alman vatandaşları için de her an tutuklanma olasılığı bulunduğunu öne sürdü. Bu sözler, Alman hükümetinin yatırımcılarına, Alman turistlere örtülü şekilde “Türkiye’ye gitmeyin, yatırım yapmayın” telkini ve yaptırım tehdidi olarak algılandı.

Bu süreçte gerginlik tırmanırken Türkiye yönetiminde iki farklı yaklaşım belirginleşti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Almanya’ya tepkisini sertleştirdi, etrafındaki bazı isimler gerilimi daha da tırmandıracak açıklamalarda bulunmaya başladı. Başbakan Binali Yıldırım ve bazı hükümet üyelerinin ise daha ılımlı, tansiyonu düşürücü, gerginlikten iki tarafın da zarar göreceğini vurgulayan ifadelerle krizi toparlama çabasına yöneldikleri gözlendi.

Erdoğan, Gabriel’in açıklamalarının ertesinde 21 Temmuz’da İstanbul’da yaptığı konuşmada, “Almanya kendisine çeki düzen vermeli (...) Hasbelkader yakaladıkları zenginlikle şimdi bizi tehdit etmeye kalkıyorlar. Dünyada serbest piyasa, pazar denen bir şey var. Bunlar serbest piyasayı da bilmiyorlar.” diye konuştu.

Erdoğan, Türkiye’deki Alman şirketleri hakkında “teröre destek verdikleri” gerekçesiyle inceleme ve soruşturma başlatıldığı yönünde Alman hükümet yetkililerine dayandırılan iddiaların “yalan” olduğunu belirterek şunları söyledi: “Alman Ekonomi Bakanı’nın, hiçbir mesnede dayanmayan, tamamen dolaylı mesajlarla ülkemize yatırım yapan şirketleri ürkütmeyi, tedirgin etmeyi amaçlayan beyanlarını buradan şiddetle kınıyorum. Terörle, teröre bulaşanlarla siyaseti lütfen birbirine karıştırmayın. Ve ben Milli İstihbarat Teşkilatı’mı, İçişleri Bakanı’mı aradım ve kendilerine sordum, ‘Şu ana kadar Alman şirketleriyle ilgili başlattığınız herhangi bir soruşturma araştırma var mı?’ Ve dün arkadaşlarımdan aldığım cevap şudur: Hiçbir Alman şirketiyle ilgili başlatmış olduğumuz bir soruşturma araştırma yoktur, hepsi yalandır.”