Referandum sonuçlarını belirleyecek üç unsur
Muhafazakâr kesimde küçük ancak önemli kırılmalar yaşanıyor. Nisan ayında yapılacak anayasa referandumunun sonucunu muhtemelen siyasi, etnik ve ideolojik nitelikli bu kırılmalar belirleyecek.
Referanduma çeyrek kala siyasi iklim ve araştırmalar Türkiye’nin yerleşik seçmen davranışları çerçevesinde ayrıştığını gösteriyor. Başkanlık sistemine iktidar partisi AKP seçmenin yüzde 80’i “evet”, ana muhalefet partisi CHP’nin ve Kürt partisi HDP’nin yüzde 90’lık kesimi “hayır” demeye hazırlanıyor. Bununla birlikte Türkiye kamuoyunun, her zamankinden farklı bir hareketlilik içinde olduğunu söylemek gerekir. Seçmen, önünde bir genel seçimin değil, kritik bir referandumun bulunduğunun farkında.
Nitekim siyasi ortam, baskın bir siyasi kutbun oyları kendisine çektiği 2015 kasım seçimlerinden ziyade, itirazların öne çıktığı, partizan seçmen davranışının kısmen kırıldığı 2015 haziran seçimlerini andırıyor. Hareketlilik esas olarak muhafazakâr seçmen kitlesinden kaynaklanıyor.
Başkanlık sistemini sahiplenen iki siyasi partinin, AKP ve MHP’nin seçmeninde bu konuda ciddi tartışmalar ve kimi ayrışmalar söz konusu. Bu iki partinin kasım 2015 genel seçimlerinde toplam oy oranları yüzde 62 iken, (kararsızlar hesaba katılmazsa) bugün başkanlık referandumuna “evet” diyeceklerin oranı yüzde 43’e düşmüş bulunuyor.
AKP’lilerin yaklaşık yüzde 10’u başkanlık sistemi konusunda kararsız, diğer bir yüzde 10’u bu sisteme karşı. AKP seçmeninin 20’si ise toplam seçmenin yüzde 10’u demek. Buna göre iktidar partisinin oyu, kasım ayından bu yana 10 puan kayıpla ilk gerilemeyi yaşadığı ve tek başına hükümet kuracak milletvekili çıkaramadığı 2015 haziran seçimleri seviyesine, yani yüzde 40’a düşmüş görünüyor.
