Bölgesel güçler nihayet Suriye konusunda anlaşıyor mu?
İran’ın Arap ve Afrika işlerinden sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Hüseyin Cebari Ensari, Rus muhatabı Mikhail Bogdanov’la görüşmesinin ardından İran basınına Suriye konusunda açıklamalarda bulundu. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevat Zarif ile Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov geçen hafta yaptıkları telefon görüşmesinde bölgesel konuları ele aldılar. Ayrıca Zarif, temmuzdaki darbe girişiminin ardından Türkiye’yi ziyaret eden ilk İranlı yetkili oldu. Türk muhatabı Mevlüt Çavuşoğlu’nun yanı sıra Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la da görüşen Zarif, Çavuşoğlu’yla görüşmesinin ardından düzenlenen basın toplantısında şöyle dedi: “Görüş farklılıklarımız olduğu bir gerçek ama iki ülke de Suriye’nin toprak bütünlüğünü ve ulusal birliğini daima savunmuştur. Anlaşamadığımız konuları da konuşarak çözmek durumundayız”.
Rus Dışişleri Bakan Yardımcısı ve Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Orta Doğu Özel Temsilcisi Mikhail Bogdanov da bölgesel gelişmeler ve Suriye’yi konuşmak üzere Tahran’a gelerek İranlı muhatabı Hüseyin Caberi Ensari ve Zarif’le görüştü. Bu görüşmenin ardından İran basınına Suriye konusunda açıklamalarda bulunan Ensari, Zarif’in Türkiye ziyaretinin ardından Tahran ve Ankara’nın Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması ve kapsayıcı bir ulusal hükümetin kurulmasına ilişkin temel ilkelerde “genel bir mutabakata” vardıklarını açıkladı. Ensari bunu genel bir mutabakat olarak tanımlarken bunların “Suriye krizinin çözümünün başlangıç adımları” olabileceğini de ekledi.
Ensari Rusya, İran ve Türkiye’nin Suriye konusunda yeni bir eksen mi kurduğuna ilişkin bir soru üzerine ise böylesi bir gruplaşmanın Suriye konusuna taraf olan muhtelif aktörlerin hassasiyetlerini tahrik edebileceğini söyledi. İran’ın konuya taraf olan etkin ülkelerle uzlaşma arayışında olduğunu vurgulayan Ensari, Tahran’ın kapalı bir koalisyon değil, “diğer bölgesel ve uluslararası oyuncularla müşterek ilkelere dayanan bir anlayış birliği peşinde olduğunu” belirtti.
Ensari muhalif örgütlerle Suriye yönetimi arasında Halep’te süren çatışmalar konusunda ise “Terör örgütleri kenti daha önce de birkaç kez ele geçirmeye çalıştı” dedi. Olaylar nedeniyle nüfusun önemli bir bölümünün “insani felaketten” kaçmak zorunda kaldığını belirten Zarif, İran ve Rusya’nın Halep’teki olaylara son vererek insanların evlerine dönmelerini sağlamaya çalıştıklarını söyledi. Ensari Halep ya da Suriye’deki durumun nasıl çözüleceğine ya da görüşmelere dair daha fazla ayrıntıya girmedi.
