Milyar dolarlık kaçakçılık İran ekonomisini baltalıyor
İran’da uyuşturucu, sigara ve kozmetik kaçakçılığı ambargoların da etkisiyle yaygınlaşırken devlet kurumlarının bu işe karışıp karışmadığı sorgulanıyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
İran’ın kaçakçılıkla mücadeleden sorumlu görev gücünün başkanı Habibullah Haghighi mart 2013 ile mart 2014 arasında ülkeye yapılan kaçakçılığın değerinin 25 milyar doları bulduğunu açıkladı. 22 Ocak’ta Kum’da dini okul yöneticilerinin yaptığı bir toplantıda konuşan Haghighi şöyle dedi: “Kaçak malların ülkeye girişi yerli üretimi baltaladı ve ekonomiyi, sağlık ve tıp hizmetlerini, kültür sektörünü olumsuz etkiledi.” Haghighi’ye göre bir yılda ülkeye giren kaçak malların değeri ülkenin kalkınma bütçesinin iki katına ulaşmış durumda.
İran’ın Emtia ve Döviz Kaçaklığıyla Mücadele Merkezi Görev Gücü’nün başkanı, Cumhurbaşkanı’nın özel temsilcisi olarak görev yapıyor. Birim, Dini Lider’in doğrudan talimatıyla Cumhurbaşkanlığı bünyesinde kurulmuştu. Dini Lider Ayetullah Ali Hamaney 3 Temmuz 2002’de biriminin kuruluşunu duyuran talimatında şöyle demişti: “Kaçakçılığın büyüyerek üretime, yasal ticarete, yatırıma ve istihdama zarar vermesi tüm gücümüzle savaşmamız gereken ciddi bir tehlikedir. Tüm ilgili kurumlar bu mücadelede üzerine düşeni yapmalıdır.”
Widener Üniversitesi’nde Ekonomi Profesörü olan Hamit Zengene’ye göre yüksek enflasyon ve işsizlik kaçakçılığı artıran başlıca etmenler. Zengene, Al-Monitor’a açıklamasını şöyle sürdürdü: “Kaçakçılığın bir diğer önemli nedeni de pek çok malın pazarda yasak olması. Kaçak sokulan malların büyük çoğunluğu alkollü içkiler, filmler, ilaçlar ve en önemlisi de uyuşturucu gibi üretimi veya satışı olmayan ürünlerden oluşuyor.”
Haghighi, İran’ın kaçakçılık sorununu aralık 2014’te de gündeme getirmişti. Bu, Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani yönetiminin basın aracılığıyla konuya ilişkin farkındalığı artırma ve yargıyla polis gibi etkin kurumların iş birliğini kazanma çabalarını yansıtıyor.
