رفتن به محتوای اصلی

کردها در عراق: بازگشت به خانه اول؟

وقایع پس از همه‌پرسی استقلال کردستان عراق که باعث شد بغداد کنترل کرکوک و سایر مناطق مورد مناقشه را به دست بگیرد، آرایش قدرت را در شمال عراق تغییر داد.

RTS1HC77.jpg

با این‌که مسعود بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق، ممکن است فکر کند که بازپس‌گیری کنترل کرکوک به دست نیروهای عراقی، تنها به منزلهٔ بازگشت به مرزهای پیش از سال ۲۰۱۴ است، لیکن این تمام ماجرا نیست. در سال ۲۰۱۴ ارتش عراق فرو ریخت و از کرکوک بیرون رانده شد؛ به دنبال آن، کردها کنترل برخی از مناطق مورد مناقشه را به دست گرفتند.

در واقع، پیش از برگزاری همه‌پرسی استقلال کردستان در ۲۵ سپتامبر سال جاری، من در مصاحبه‌ای با صدای آمریکا نگرانی‌ام را از این امر ابراز کردم که کردها ممکن است وارد شرایط مصیبت‌باری مانند سال ۱۹۷۵ شوند.

در سال ۱۹۷۵، خیزش کردها به رهبری ملا مصطفی بارزانی (پدر مسعود) در هم کوبیده شد. دلیل آن نیز قطع حمایت محمدرضا شاه پهلوی از بارزانی بود که متعاقب انعقاد قرارداد الجزایر با صدام حسین صورت گرفت. در نتیجه، هزاران جنگجوی کرد و خانواده‌های‌شان به ایران گریختند. ملا مصطفی بارزانی چند سال بعد با اندوه در بیمارستانی در واشینگتن جان سپرد.

در نبود بارزانی، حزب دموکرات کردستان منشعب شد و بخش چپ‌گرای آن به رهبری جلال طالبانی، اتحادیهٔ میهنی کردستان را بنیان نهاد. جنبش سیاست کردها پس از آن به محاق رفت و چند سال بعد به یمن جنگ خونین هشت‌سالهٔ ایران و عراق توانست خود را احیاء کند.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish