رفتن به محتوای اصلی

حماس و ایران؛ دورانی جدید با قوانینی تازه

پس از سردی روابط میان حماس و ایران که در پی بهار عربی روی داد، به نظر می‌رسد که این روابط در حال احیاءشدن هستند.

RTR2XN6M.jpg

تهران، ایران - جنبش فلسطینی حماس، میان مادری بیولوژیک و پدری که او را به فرزندی پذیرفته است، گیر افتاده و تلاش دارد تا بدون رنجاندن دو طرف، توازن را حفظ کند. اخوان‌المسلمین که حماس از لحاظ ایدئولوژیک بدان وابسته است، می‌خواهد که این گروه فاصله خود را با تهران حفظ کند. همزمان، ایران که سال‌ها حامی مالی حماس بوده، بار دیگر برای روابطی گرم‌تر با این گروه پیشقدم شده تا مجدداً حماس را به درون آن‌چه «محور مقاومت» نامیده می‌شود، ببرد. این محور شامل دولت‌های عراق و سوریه و گروه حزب‌الله لبنان نیز هست.

روز نهم فوریه، یک هیئت بلندپایه حماس وارد تهران شد تا در مراسم سی‌وهفتمین سالگرد انقلاب اسلامی در ایران شرکت کند. محمد نصر و اسامه حمدان، اعضای دفتر سیاسی حماس، در صدر این هیئت بودند و هر دو در مراسم شرکت کردند؛ اما این تمام ماجرا نبود. نصر و حمدان از این فرصت برای ملاقات با چندین مقام‌ بلندپایه ایرانی از جمله علی لاریجانی، رئیس مجلس و دریابان علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، استفاده کردند.

یک مقام ایرانی به شرط محرمانه‌ماندن نامش به المانیتور گفت: «مقام‌های حماس همراه با یک هیئت و همچنین به نمایندگی از چند گروه‌ فلسطینی دیگر آمده بودند اما برای انجام توافق‌هایی با طرف ایرانی در جهت تلاش برای بهبود روابط، بیشتر از مدت مقرر [در ایران] ماندند». وی افزود: «در این سال‌ها، تلاش‌هایی برای یافتن زمینه‌های مشترک انجام شدند. عناصر متعددی باعث شدند تا روابط [ایران با] شاخه سیاسی [حماس] سرد شود؛ در عین حال مهم است اشاره کنیم که این سردی، هرگز به روابط با شاخه نظامی، یعنی گردان‌های عزالدین قسام، اثر نگذاشت. حال بهترین زمان است که یک بار دیگر برای اعتمادسازی تلاش کنیم و به سوی سطح بالاتری از روابط با کل جنبش [حماس] برویم».

المانیتور دریافته است که هیئت حماس با سردار قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس -شاخه برون‌مرزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی- و سایر مقام‌های مسئول جمهوری اسلامی در ارتباط با پرونده فلسطین دیدار کرده است. یک مقام حماس که نخواست نامش فاش شود، با ذکر این که «ملاقات‌ها در حد انتظار بودند»، گفت: «دنیا از زمان [شروع بهار عربی در] سال ۲۰۱۱ تغییرات بسیاری کرده است. ایران مانند سابق نیست و ما نیز [مثل سابق نیستیم]. با این حال، هر دو هنوز منافع مشترکی در مقاومتی مقتدر در فلسطین جهت مقابله با اسرائیل داریم. آن‌ها می‌دانند و ما باور داریم که برقراری ارتباط سابق کافی نیست، ما باید بنیان‌های ارتباط جدیدی را بر پایه نیازهای جدیدمان بنا کنیم».

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish