خلیج فارس یکی از بزرگترین ذخایر مستقل گازی جهان را در خود جای داده است. یک میدان عظیم گازی میان ایران و قطر مشترک است که بخش ایرانی آن را پارس جنوبی میخوانند و قسمتی از آن که متعلق به قطر است، گنبد شمالی نامیده میشود. پارس جنوبی دربرگیرنده حدود ۱۴ تریلیون متر مکعب گاز طبیعی و ۱۸ میلیارد بشکه میعانات گازی است. این مقدار، برابر است با ۷.۵ درصد از گاز طبیعی موجود در سراسر دنیا و نیمی از کل ذخایر گازی ایران. در این راستا، آژانس بینالمللی انرژی، ایران را در رتبه چهارمین تولیدکننده بزرگ گاز در دنیا قرار داده است که ۴.۶ درصد کل گاز جهان را تولید میکند. اما در زمینه صادرات گاز، نام ایران حتی در میان ۱۰ صادرکننده برتر گاز دنیا هم قرار ندارد.
برای اصلاح این وضعیت، ایران همزمان با افزایش صادرات گاز، توسعه پارس جنوبی را در اولویت قرار داده است. به این ترتیب، شاید برای ایران، فازهای ۱۵ و ۱۶ پارس جنوبی، مهمترین فازهای این میدان عظیم گازی به حساب آیند. حسن شریفآبادی، رئیس کنسرسیوم فازهای ۱۵ و ۱۶ پارس جنوبی، اخیراً در یک مراسم رسمی با حضور حسن روحانی، رئیسجمهوری ایران، افتتاح این پروژه را اعلام کرد. این فازها تأثیر زیادی بر اقتصاد و فضای سیاسی ایران خواهند گذاشت. در حال حاضر، خروجی پارس جنوبی، ۵۵ درصد از مصرف داخلی گاز در ایران را تأمین میکند که بهطور معمول ۴۳۰ میلیون متر مکعب در روز است. این در حالی است که مجید بوجارزاده، سخنگوی شرکت ملی گاز ایران گفته است که با توجه به افزایش فصلی مصرف گاز در طول ماههای سرما، اخیراً این میزان به ۵۰۰ میلیون متر مکعب در روز، افزایش پیدا کرده است.
به چندین دلیل ایران به استخراج بیشتر گاز طبیعی نیازمند است.
به گفته وزیر نفت ایران، بیژن نامدار زنگنه، نیروگاههای کشور با کسری منابع گازی روبرو هستند. درنتیجه ایران در سال ۲۰۱۳، ۴۶ درصد از سوخت مورد نیاز نیروگاههای خود را با استفاده از سوختهای مایع تأمین کرده است؛ نسبتی که در سال ۲۰۱۴ به ۲۸ درصد کاهش یافته است و ایران قصد دارد آن را تا پایان سال جاری ایرانی در ماه مارس، به رقم ۱۵ تا ۲۰ درصد برساند. در این راستا، دولت ایران امیدوار است افتتاح فازهای ۱۵ و ۱۶ پارس جنوبی، گامی اساسی بهسوی حل مسأله طولانی مدت کمبود گاز داخلی باشد.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.