Ana içeriğe atla

Sisi kabineyi askerlerle doldurdu

Mısır kabinesinde geniş çaplı bir değişiklik yapılırken yeni bakanların çoğu, asker kökenli isimlerden oluştu. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
RTX693MQ.jpg

KAHİRE — Mısır Cumhurbaşkanı Abdül Fettah El Sisi 19 Haziran’da yeni Savunma Bakanı General Muhammed Ahmed Zeki ile ilk baş başa görüşmesini yaptı. Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan kısa açıklamada ikilinin bir araya geldiği duyuruldu ama görüşmeyle ilgili ayrıntı verilmedi.

Zeki’nin savunma bakanlığına, Tümgeneral Mahmud Tevfik’in de içişleri bakanlığına getirilmesi Mısır hükümetinde büyük bir değişime işaret ediyor. Yeni kabinede asker kökenli başka isimler de yer aldı. Korgeneral Yunus Hamid El Mısri havacılık bakanı olurken ulusal güvenlik şefi olarak görev yapan Tümgeneral Sayid Abdülhamid Şaravi yerel kalkınma bakanı oldu.

Kahire Üniversitesi’nde siyaset bilimci olan Hazım Hüsnü Facebook’tan paylaştığı değerlendirmesinde şöyle dedi: “Belli ki Sisi rahat değil ve ilerisi için endişeli. Savunma ve içişleri bakanlıklarında değişiklik yapmasının nedeni bu. Anlaşılan etrafındaki güven çemberi çöküyor. Ancak asıl soru şu: Kabinedeki değişiklik devlet kurumlarında istikrarı sağlayacak mı?”

Savunma bakanlığındaki değişiklik, kasım 2017’de Sina Yarımadası’ndaki bir camide 300’ü aşkın kişinin ölümüne yol açan terör saldırısı üzerine şubatta başlatılan geniş çaplı askeri operasyon sürerken yapıldı. Saldırının ardından Sina’ya giden dönemin savunma ve içişleri bakanları da El Ariş Uluslararası Havaalanı’nda kanlı bir eylemin hedefi olmuştu. Saldırıda bir subay hayatını kaybetmiş, iki subay da yaralanmıştı.

Mısır parlamentosunda Milli Savunma ve Güvenlik Komisyonu üyesi olan Tamer El Şahavi’ye göre kabinedeki değişiklik geçmiş dönemin güvenlik değerlendirmesine göre yapıldı, önümüzdeki dönemde yeni fikirlere ihtiyaç duyulduğu sonucuna varıldı.

Eski bir istihbarat subayı olan Şahavi, Al-Monitor’a yaptığı açıklamada iç güvenlik vizyonunu geliştirmek gerektirdiğini ve İçişleri Bakanlığı’nda önemli idari değişiklikler beklediğini belirterek söyle konuştu: “Mısır yönetimi güvenliğin asker sayısından ibaret olmadığını, modern askeri teknoloji ve teçhizata dayandığını kavramak durumunda.”

Şahavi’ye göre istihbarat şefi olarak görev yapmış olan Şaravi’nin yerel kalkınma bakanlığına getirilmesi yolsuzluğa batan yerel yönetimlere disiplin getirmeyi amaçlıyor. Benzer şekilde Mısri’nin havacılık bakanlığına getirilmesi de öteden beri başarısız yönetilen bakanlığın büyük bir borç artışı yaşamasından kaynaklanıyor.

2018’in başında göreve başlayan eski Yerel Kalkınma Bakanı Ebu Bekir El Gundi de daha önce silahlı kuvvetlerde korgeneral olarak görev yapıyordu.

Ekim 2015’te 200’ü aşkın turisti taşıyan bir Rus uçağının Mısır üzerinde uçarken düşürülmesi Mısır turizmine büyük bir darbe indirmişti.

Şuruk Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni İmad El Din Hüseyin’in güvenlik sorunlarıyla ilgili değerlendirmesi şöyle: “Mısır’da hükümetlerin sorunu kabine değişiklikleriyle aşılamaz. Asıl sorun net ve açık stratejilerin, uygulanabilir vizyonların olmaması. Yeni kabinelere değil, yeni politikalara ihtiyacımız var.”

Hüseyin’e göre son kabine değişikliğinin amacı, Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) Mısır için öngördüğü ekonomik programı uygulamak ve güvenliği Sisi’nin tercih ettiği yollardan sağlamak. Sisi’nin ikinci ve son görev döneminde fazla zorlanmayacağını düşünen Hüseyin, bir önceki hükümetin ülkeyi yıllardır zorlayan ekonomik krizi yönetmekte son derece başarısız olduğunu vurguladı.

Kabine değişikliğinden sadece iki gün sonra 16 Haziran’da hükümet, enerji sübvansiyonlarını kaldırma planı çerçevesinde yakıt fiyatlarında yüzde 66,7’ye varan zamlar açıkladı. Bu adım, IMF’yle mutabık kalınan reform programı kapsamında atıldı.

Hükümetin sert kararlarına tepki gösteren Sivil Demokratik Hareket, 17 Haziran tarihli açıklamasında şöyle dedi: “Bu adaletsiz politikaların büyük sakıncalar arz ettiği konusunda devlet yetkililerini uyarıyoruz. Halkın büyük bölümü bunları daha fazla kaldırmaz ve bu da ciddi boyutlara varan tepkisel bir isyana yol açabilir.” Açıklamada zam kararının derhal geri alınması istendi.

Bağımsız milletvekillerinden oluşan 25-30 İttifakı da yeni hükümeti ve aldığı ekonomik kararları kınadı. İttifak, alternatif bir ekonomik-siyasi programı görüşmek üzere tüm siyasi güçlerin katılımıyla iki ay içinde ulusal bir konferansın toplanmasını istedi.

Eski cumhurbaşkanı adayı ve insan hakları avukatı Halid Ali Twitter’dan şu mesajı paylaştı: “İnsanlar, baskıcı bir diktatörlük ile sırtımıza yolsuzluğun borçlarını ve adaletsiz koşulları yükleyen başarısız ekonomik seçenekler arasında sıkışmış durumda. Yoksul ve orta sınıf, özgürlük ve haysiyet için ağır bedeller ödüyor. İnsanlar ve halk hareketleri sesini yükseltmediği ve haklarına sahip çıkmadığı sürece işler kötüye gitmeye devam edecek.”

BBC’ye göre sosyal medyada başlayan “Sisi gitsin” kampanyasında 21 Haziran’da 44 binden fazla tweet atıldı. Sisi’nin politikalarını eleştiren Twitter kullanıcıları fiyat artışlarına tepki gösterdi.

Halkı öfkelendiren bir başka zam da mayıs ayında metro ücretlerine yapılmış ve metro duraklarında protesto gösterilerine yol açmıştı.

Mısır yönetimi ekim 2013’te kitlesel gösterileri yasaklamış ve gösterileri İçişleri Bakanlığı’nın iznine bağlamıştı. Muhalifler Mısır’ın Sisi yönetiminde tarihinin en baskıcı dönemini yaşadığını söylüyor.

Ülkenin demokratik yoldan seçilmiş ilk cumhurbaşkanı olan Muhammed Mursi’nin 2013’te devrilmesinden bu yana Mısır’da tutuklanan binlerce muhalif arasında İslamcılar, siyasi aktivistler, insan hakları savunucuları ve laikler yer alıyor. Birleşmiş Milletler geçtiğimiz günlerde Mısır’daki güvenlik operasyonlarının daha da ağırlaşacağı konusunda uyarıda bulundu.

Join hundreds of Middle East professionals with Al-Monitor PRO.

Business and policy professionals use PRO to monitor the regional economy and improve their reports, memos and presentations. Try it for free and cancel anytime.

Free

The Middle East's Best Newsletters

Join over 50,000 readers who access our journalists dedicated newsletters, covering the top political, security, business and tech issues across the region each week.
Delivered straight to your inbox.

Free

What's included:
Our Expertise

Free newsletters available:

  • The Takeaway & Week in Review
  • Middle East Minute (AM)
  • Daily Briefing (PM)
  • Business & Tech Briefing
  • Security Briefing
  • Gulf Briefing
  • Israel Briefing
  • Palestine Briefing
  • Turkey Briefing
  • Iraq Briefing
Expert

Premium Membership

Join the Middle East's most notable experts for premium memos, trend reports, live video Q&A, and intimate in-person events, each detailing exclusive insights on business and geopolitical trends shaping the region.

$25.00 / month
billed annually

Become Member Start with 1-week free trial

We also offer team plans. Please send an email to pro.support@al-monitor.com and we'll onboard your team.

What's included:
Our Expertise AI-driven

Memos - premium analytical writing: actionable insights on markets and geopolitics.

Live Video Q&A - Hear from our top journalists and regional experts.

Special Events - Intimate in-person events with business & political VIPs.

Trend Reports - Deep dive analysis on market updates.

All premium Industry Newsletters - Monitor the Middle East's most important industries. Prioritize your target industries for weekly review:

  • Capital Markets & Private Equity
  • Venture Capital & Startups
  • Green Energy
  • Supply Chain
  • Sustainable Development
  • Leading Edge Technology
  • Oil & Gas
  • Real Estate & Construction
  • Banking

Already a Member? Sign in

Start your PRO membership today.

Join the Middle East's top business and policy professionals to access exclusive PRO insights today.

Join Al-Monitor PRO Start with 1-week free trial