Hamas, geçtiğimiz günlerde Suudi Arabistan’a İsrail’le ilişkileri normalleştirmemesi için çağrıda bulundu. 31 Temmuz’da Hamas’ın internet sitesinde yayımlanan açıklama, Hamas’ın içinde bulunduğu zor durumu ve Suudi Arabistan’la olan yakınlığın önemini bilenler için şaşırtıcıydı. Bundan sadece bir yıl önce Suudi Kralı’nın sarayında ağırlandıkları için Allah’a şükreden Hamas liderleri şimdi Kral’ı İsrail’le ilişkileri nedeniyle azarlamaya nasıl cüret ediyordu?
Hamas-Suudi Arabistan ilişkileri altı küresel güç ve Tahran arasında imzalanan nükleer anlaşmanın ardından son bir yıl içinde yakınlaştı. Babasının tahtına geçen Suudi Kralı Selman Bin Abdül Aziz El Suud sürpriz bir stratejik hamle yaparak o güne kadar Riyad’da “istenmeyen kişi” konumunda olan Hamas liderlerini sarayına davet etti. Kral’ın bakış açısına göre İran’dan destek aldığı için yıllarca hasım addedilen Hamas’la yakınlaşmak hem Sünni ülkelerle bağları güçlendirecek hem de Gazze’yi kontrol eden Hamas’ı doğrudan etkileme imkânı sağlayacaktı. Suudi Arabistan’ın Mahmud Abbas liderliğindeki Filistin Yönetimi’yle zaten yakın ilişkileri vardı.
Batı Şeria’daki El Fetih liderlerinden biri, isminin açıklanmaması kaydıyla Al-Monitor’a şu değerlendirmeyi yaptı: “Suudi Arabistan’ın diplomatik rotası şu: Arap dünyasındaki her grubu, hareketi, kuruluşu ya da devleti kendine yakınlaştırarak Tahran’dan mümkün olduğunca uzaklaştırmak.” El Fetih yöneticisine göre Suudi Kralı Filistin topraklarında bir köprübaşı tutmaya çalışmıyor. Ona göre Suudiler, Gazze ve Ramallah’a yaptıkları yüzlerce milyon dolarlık yardımlar üzerinden Arap-İsrail çatışmasında adil ve etkin bir arabulucu olmak istiyor ve tarafların bir gün Suudi Arabistan’ın 2002’de önerdiği ve hâlen masada olan Arap Barış Girişimi’ni kabul etmesini umuyor.
Hamas, son yıllarda ayakta kalmasına ve Gazze’deki iktidarını güç kullanarak sürdürmesine yardımcı olan çoğu destekçisini kaybetti. İran’la yaşadığı krizin ardından Katar’ın cömert vaatlerini yerine getirmemesiyle hüsrana uğrayan Hamas yönetimi, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a bile güven olmayacağını gördü. Türkiye’nin haziranda İsrail’le imzaladığı normalleşme anlaşması verilen sözlere rağmen Gazze’ye yönelik ablukanın kaldırılmasını sağlamadı.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.