Ana içeriğe atla

Yoksul köye göktaşıyla yağan servet: Allah gökten gönderdi, vergisi olur mu?

Bingöl’ün Sarıçiçek köyüne düşen göktaşının gramını 60 dolara kadar satan köylüler zengin olunca, Maliye vergi için peşlerine düştü. Köylüler ise “Bu bize gökten geldi, Allah gönderdi” diyerek kendilerini savundular.
Brigitte Zanda, head of the meteorite collection at the National Museum of Natural History, poses with a 1.3 kilogram meteorite which is more than 4.5 billion years old in Paris February 9, 2010. This chondrite meteorite was formed when various types of dust and small grains present in the early solar system concentrated to form primitive asteroids.     REUTERS/Benoit Tessier   (FRANCE - Tags: SOCIETY SCI TECH) - RTR2A0C4

ANKARA -- Bingöl’ün Sarıçiçek Köyü’nde yaşayan yoksul ve dar gelirli köylülerin hayatı, 2 Eylül 2015 akşamı gökten yağan servetle değişti. Gece yarısına yakın saatlerde gökten gelen bir patlama sesi ve ardından gözlenen yoğun ışık, yoksul köylüleri önce dehşete düşürdü, sonrasında sevince boğdu.

Terörün yoğun olduğu bu dağ köyündekiler, önce bir çatışma yaşandığı, bombaların, roketlerin atıldığını sandılar. Ancak, köyün tek internet kafesini işleten Nezir Ergün, patlamanın ardından evinin bahçesine düşen onlarca siyah taş parçasını görünce, bunun bir göktaşı (meteor) olduğunu anladı ve hemen Bingöl Üniversitesi’ne haber verdi. Ardından da bahçedeki taşları bir araya topladı, üniversiteden gelen heyete teslim etti.

Bingöl Üniversitesi Fizik Bölümü Başkanı Prof. Dr. İskender Demirkol, TÜBİTAK, Amerikan Uzay ve Havacılık Teşkilatı NASA ve İstanbul Üniversitesi’yle irtibata geçerek, göktaşı ile ilgili bilgileri paylaştı. NASA’nın Göktaşları bölümünün başındaki Peter Jenniskens uçağa atladığı gibi soluğu Bingöl’ün Sarıçiçek köyünde aldı.

Parçalanarak Sarıçiçek köyüne düşen 230 kilogram ağırlığındaki göktaşının, NASA’nın 2007’den bu yana 500 milyon dolarlık bir bütçe ile iki uzay aracı göndererek incelemekte olduğu VESTA Asteroidi’nden koptuğu anlaşıldı. Sarıçiçek köyüne düşen göktaşının, adını ünlü uzay bilimci Edward Howard’dan alan ve göktaşları içinde “en kıymetliler” arasında sayılan “Howardite” türü olduğu belirtiliyor.

NASA, Bingöl ve İstanbul Üniversitesi’ndeki bilim adamları konunun bilimsel boyutuyla heyecanlanırken, haberlerin medyada yer almasıyla Rus, Alman, Amerikan ve daha pek çok ülkeden “göktaşı tüccarlarının” akınına uğrayan Sarıçiçek köylülerini ise zengin olma heyecanı sarmıştı. Göktaşının parçalarının çok kıymetli olduğu, göktaşı ticaretinin dünyada çok yaygın ve meraklılarının bulunduğu anlaşılınca, Sarıçiçek köylüleri ve Bingöl’den, çevre illerden gelenler dağda taşta göktaşı aramaya başladı.

Gazetelere yansıyan haberlere, yapılan röportajlara göre şimdiye kadar buldukları göktaşı parçalarını satarak zengin olan çok sayıda köylü var. Köylülerin bazıları ev, bazıları otomobil alırken, bazıları iş kurmayı ya da elde ettikleri paralarla köyden büyük kentlere göç edip yerleşmeyi seçmiş durumda. Elinde büyük göktaşı parçaları bulunan bazı köylüler ise internetteki açık artırmalarda ellerindeki taşların daha fazla para edeceğini düşünerek satmayıp beklemeyi tercih ediyor.

Sarıçiçek’e gelen yabancı alıcılar ve göktaşı tüccarları, köylülere ellerindeki taşlar için gramına 30-60 dolar teklif ediyor.

Göktaşı alım satımının yapıldığı çok sayıdaki sanal alışveriş sitesinde göktaşı parçaları, 1 gramı 60 dolardan başlayıp 80 dolara kadar çıkan fiyatlarla satışa sunulmuş vaziyette. Geology.com sitesi, göktaşı piyasasındaki fiyatları yakından takip etmek isteyenlerin en yoğun izlediği sitelerden birisi ve bir anlamda “göktaşı borsası” olarak da nitelendirilebilir. Bunun yanı sıra, sanal ortamda göktaşı alım satımlarının yapıldığı Meteorite, Meteorite Market, Aerolite gibi önde gelen siteler, elinde göktaşı parçası bulunanların, sıklıkla piyasayı takip etmek için ziyaret ettikleri göktaşı internet siteleri.

Şu ana kadar Sarıçiçek köylülerinin toplayıp sattıkları göktaşı parçalarından elde ettikleri kazancın 1 milyon liranın üzerinde (320 - 330 bin dolar) olduğu, bazı köylülerin elinde 4-5 kiloluk göktaşı parçaları bulunduğu kaydediliyor.

Gökten yağan bu sürprizle ummadıkları bir anda zengin olan köylüler, tam da yoksulluktan kurtulmanın sevincini yaşarken, Bingöl Vergi Dairesi memurları köye “maliye baskını” yaptı. Köylülerden göktaşı satışından elde ettikleri kazançların beyanını ve vergisini ödemelerini isteyerek, ceza kesmeye başlayan maliyecilere tepki gösteren köylüler “Bu taş gökten geldi, bunu bize Allah gönderdi, gökten gelen taşın vergisi mi olur?” diyerek kendilerini savundular.

“Göktaşı satışından vergi alınır mı?” tartışmaları büyürken, vergi mevzuatında böyle bir düzenlemenin olmadığı iddiaları gündeme geldi. Kamuoyunda, yoksul köye düşen göktaşından maliyecilerin vergi almaya ve köylülere ceza kesme girişimlerine başlaması tartışmaları büyüttü. Eski Maliye Bakanı, yeni hükümetin Ekonomiden Sorumlu Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek de tartışmalara katıldı.

Şimşek, Twitter hesabından bir anket başlatarak “Sarıçiçek köylülerinin göktaşı satışından elde ettikleri kazançtan vergi alınır mı, alınmaz mı?” sorusunu yöneltti. Bakan Şimşek’in 19 Kasım’daki Twitter anketine 34 bin 37 kişi katıldı. Katılımcıların yüzde 28’i, “vergi alınsın” derken, yüzde 72’si “alınmasın” dedi. Başbakan Yardımcısı Şimşek, bu sonuç üzerine, “Kazanç süreklilik arz etmediği için Sarıçiçek köylülerinden vergi alınmayacağını” duyurdu.

Yoksul Sarıçiçek köylüleri, gökten yağan servet için Maliye’ye vergi ödeme stresinden böylece kurtulurken, köydeki en şanssız kişi, göktaşlarını ilk bulup toplayan ve hepsini üniversite ile NASA’ya teslim eden Nezir Ergün.

Göktaşları konusunda, Uluslararası Astronomlar Birliği’nin (UAB) ilke kararına göre, “uzay ile dünya arasında iletişimin bir aracı” olarak görülen göktaşlarına, düştükleri yerin en yakınındaki postanenin ismi veriliyor. UAB yoksul Sarıçiçekliler için bir istisna yaptı ve düşen göktaşını “Sarıçiçek Meteoru” olarak literatüre geçirdi. Böylece Sarıçiçekliler ve göktaşı öyküleri ölümsüzleşti.

More from Zulfikar Dogan

Recommended Articles