Ana içeriğe atla

Tahran’ın çınar ağaçları inşaat rantına kurban gidiyor

Tahran’ın Valiasr Caddesi’ndeki çınar ağaçları inşaat projelerine yer açmak için kesiliyor. Yasal koruma altında olan ağaçların kasten kurutulup kesildiği düşünülüyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

A 900-year-old sycamore tree (plane tree), which is one of the eldest trees in the Iranian capital, stands in the courtyard of the shrine of Emamzadeh Yahya in downtown Tehran on December 30, 2014.  AFP PHOTO/BEHROUZ MEHRI        (Photo credit should read BEHROUZ MEHRI/AFP/Getty Images)
İmamzade Yahya türbesindeki 900 yıllık çınar ağacı Tahran’ın en yaşlı ağaçlarından biri, 30 Aralık 2014 — BEHROUZ MEHRI/AFP/Getty Images

TAHRAN — Tahran’ın merkezinde Valiasr Kavşağı ile Valiasr Meydanı arasındaki bölgeyi kalın gölgeleriyle serinleten eski çınar ağaçları hızla yok oluyor. Sokağın iki tarafında düzensiz aralıklarla az sayıda çınar ağacı duruyor. Onların da yaprakları dökülmüş. Görüntüleri güzel olmaktan uzak.

Nazar Haber sitesi 12 Haziran’da 15 çınarın daha kesildiğini fotoğraflar eşliğinde duyururken Tahran Altıncı Bölge Belediye Başkanı Azim Babai, Azad Haber Ajansı’na şu açıklamayı yaptı: “Son fırtınada zarar gören ağaçlar hariç kasten kesilen hiçbir ağaç yok. Sadece birkaç ağaç vatandaşa sıkıntı yarattığı için kesildi.”

Bölgedeki esnaf aynı görüşte değil. Valiasr Caddesi’nin bu meşhur noktasında 20 yıldır dükkân işleten Yakup Al-Monitor’a şöyle diyor: “Yaptıkları her şeyi halka hizmet gerekçesiyle haklı göstermeye çalışıyorlar. (…) Bir ağaç nasıl bir sıkıntı çıkarıyor olabilir ki? Asıl sıkıntı başka yerde. Altıncı Bölge Tahran’ın ticari olarak en yoğun bölgesi. Belediye başkanı daha çok para kazanmak için yeni inşaat izinleri vermek istiyor ve bu çınar ağaçları buna engel oluyor.”

Valiasr Caddesi, 18 kilometrelik uzunluğuyla Tahran’ın ve İran’ın en uzun caddesi. Başkentin kuzey ve güney bölgelerini bağlayan cadde, son şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin babası Şah Rıza’nın talimatıyla 1939’da inşa edildi. Şah, cadde boyunca yaklaşık 60 bin çınar ağacının dikilmesini emretti. Ne var ki son 20 yılda bu rakamda büyük bir düşüş oldu. Devlet denetimindeki İran Gazetesi 7 Ağustos 2002 tarihli sayısında geriye sadece 11 bin 500 ağacın kaldığını duyuruyordu. Dokuz yıl sonra Valiasr Caddesi’ndeki ağaç sayısı resmi kayıtlara 8 bin olarak geçti.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish