TAHRAN — İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan bu hafta Kazvin kentinde yaptığı konuşmada, İran'ın İsrail saldırısına uğradığında dost diye bildiği ülkelerin sesini çıkarmamasına sitem etti. Bu sözler, İran'ın Çin ve Rusya ile ortaklığından giderek artan bir hayal kırıklığı duyduğunun göstergesi. 

Pezeşkiyan ülke ismi zikretmemiş olsa da sözleri yaygın bir şekilde İran'ın “Doğu'ya Bak” stratejisinin temel direkleri olan Rusya ve Çin'e yönelik bir iğneleme olarak yorumlandı.

Aslında Pezeşkiyan yıllardır pek çok yorumcunun savunduğu bir tespiti dile getirmiş oldu: İran gerçek bir krizle karşı karşıya kaldığında stratejik ortakları duraksıyor.

Cumhurbaşkanının sözleri, İran'ın jeopolitik ittifaklarının kırılganlığı ve Moskova ve Pekin ile ilişkilerindeki asimetri konusunda uzun süredir var olan tartışmaları yeniden alevlendirdi. Tahran yıllardır Çin ve Rusya ile ilişkilerini Batı'nın baskısına karşı bir denge unsuru, ABD yaptırımlarına karşı bir kalkan, hatta acil durumlarda potansiyel bir askeri dayanak olarak gördü. Ancak İsrail’in haziran ayında geniş çaplı bir hava harekâtıyla İran'ın askeri ve nükleer altyapısına yıkıcı darbeler indirmesiyle gözler önüne serilen gerçekler, İran yönetimini daha derin bir gözden geçirmeye sevk etmiş olabilir.