Türkiye’de yeni yıl itibarıyla elektrik ve doğal gaza hanehalklarını da içerecek şekilde zam geldi. Hanehalklarına gelen zamların yüksekliği toplumsal tepkilerin gelmesine neden oldu, oluyor. Hanehalklarından farklı olarak sanayi sektörüne 2021’den bu yana hem elektrik hem doğal gazda ciddi zamlar geldi. Buysa sanayiciler için üretim maliyetlerinde enerjinin en önemli kalemlerden biri hâline gelmesine neden oluyor. Nitekim bu durum üretici enflasyonu ile tüketici enflasyonu arasındaki makasta da kendini gösteriyor. Türkiye İstatistik Kurumu’nun verilerine göre tüketici enflasyonu ocakta bir önceki aya göre yüzde 11,10, bir önceki yılın ocak ayına göre yüzde 48,69 arttı. Üretici enflasyonu ise bir önceki aya göre yüzde 10,45, yıllık olarak da yüzde 93,53 arttı.

Doğal gaz cephesinde sanayi grubuna 2021’in ilk yarısında aylık yüzde 1 zam yapılırken temmuzda yüzde 20, eylülde yüzde 15, ekimde yüzde 15, kasımda yüzde 48, aralıkta yüzde 20 zam yapılmıştı. 1 Ocak 2022’den geçerli olmak üzere de söz konusu sektörün doğal gaz tarifesi yüzde 50 zamlandı. Böylece 2021 Ocak ayında bin metreküp gaz için bin 400 lira civarında ödeme yapan sanayi grubu, 2022’de aynı miktar doğal gaza 6 bin 300 lira civarında ödeme yapıyor.

Doğal gazdaki durumun bir benzeri elektrik alanında yaşanıyor. İlk olarak Temmuz 2021’de sanayi abonelerinin kullandığı elektriğe yüzde 22 zam yapıldı, ardından 31 Aralık’ta yüzde 52 ile yüzde 130 arasında zam geldi.

Söz konusu iki zam kalemi birleştiğinde enerji maliyeti sanayi üretimindeki en önemli girdilerden biri hâline geldi. Hükümet zamların nedeni olarak küresel enerji piyasasında yaşanan krizi gösteriyor olsa da zamların ölçek ve etkisi dikkate alındığında dolar kurunda tırmanmaya neden olan ekonomi stratejisinin bu maliyeti artırdığı açık.