Türkiye bir dönem “değerli” bulduğu yalnızlığını kırmak için İsrail, Mısır ve Körfez ülkeleriyle ilişkileri normalleştirmek için fırsatlar ararken Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan kara gün dostu saydığı Katar’a bir çıkarma daha yaptı. Türk lirasının trajik boyutlarda değersizleştiği, ulusal zenginliklere “haraç mezat” muamelesi yapıldığı ve döviz ihtiyacının şiddetlendiği süreçte Erdoğan’ın 6-7 Aralık’taki ziyareti sırasında Katar’la 15 anlaşma imzalandı. Erdoğan Doha’ya hareketinden önce Katar’la bugüne kadar 69 belgenin imzalandığı bilgisini paylaştı. Yani ikili mutabakat ve anlaşma sayısı 84’ü buldu. Hayli göz kamaştırıcı!
Türkiye-Katar Yüksek Stratejik Komitesi’nin yedinci toplantısını şereflendiren 15 mutabakat zaptı, Türk ekonomisinin sıcak para açlığına yardımcı olabilecek bir çerçevede değil. Acil durumlar ve sivil savunma, diplomasi, standardizasyon, kültür, sağlık, din işleri, habercilik ve akademik alanlarda işbirliğini öngören mutabakat zaptları ekonomik değer taşımıyor. Bir bakıma Erdoğan’ın umduğu dağlara kar yağdı. Elbette bu sonuç, Katar’ın 2018’deki krizden itibaren Türkiye’ye yaptığı yatırımlara gölge düşürmüyor. Katar’la ortak yatırımların sonuncusu, Siirt’te 4 Aralık’ta resmi açılışı yapılan ve 50 bin ton kapasiteyle üretime başlayan 102 milyon dolarlık çinko tesisi oldu. Siirt’teki yatırım miktarının kurşun, gümüş ve sülfürik asit tesislerinin eklenmesiyle 2023’e kadar 500 milyon dolara ulaşması hedefleniyor.
2018 Türk-Amerikan geriliminin etkisiyle Türk lirası tepetaklak olunca Katar Türkiye'ye 15 milyar dolarlık doğrudan yatırım vaat etmiş, geçen yıl da swap anlaşmasındaki döviz karşılığını 5 milyar dolardan 15 milyar dolara yükseltmişti.
Sorun Ankara’nın atfettiği önem kadar bu ortaklığın anlamlı rakamlara dönüşüp dönüşmediğiyle ilgili. Ayrıca bir süredir ekonomik göstergelerle ilgili rakamların güvenilirliğinin sorgulandığını akılda tutmak gerekiyor. Türkiye'nin Doha Büyükelçisi Mustafa Göksu’nun verdiği bilgilere göre Katar'ın 2017-2019 arasında ivme kazanan Türkiye'deki yatırımlarının değeri 33.2 milyar dolara ulaştı. Türkiye’nin Katar’daki yatırımlarının değeri de 32 milyar dolar. Türk müteahhitlik sektörünün Katar’da üstlendiği projelerin toplam değeri de 18.6 milyar dolar. 2022 FIFA Dünya Kupası inşaatları biterken taahhüt işlerinden gelen pay da ister istemez gerileyecek.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.