Irak’ın Kerkük vilayetinin güneydoğusundaki Tuzhurmatu kasabası son aylardaki gerginliğe rağmen sakin günler geçiriyordu. Sükunet 23 Nisan gecesine kadar sürdü. İlçe merkezinde meydana gelen bir patlama bir tarafı Şii milislerin oluşturduğu Heşdi Şabi grubu ile Kürt güçlerini karşı karşıya getirdi. İddiaya göre, Heşdi Şabi grubuna mensup bir kişi, ilçenin tanınan isimlerinden Goran Gewher’in evine el bombası attı. Kürt asıllı Gewher’in korumalarının karşılık vermesi üzerine çatışmalar başladı.

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi ilçeye takviye güç gönderdi. Ablukaya alınan ilçede üç gün süren çatışmalar tarafların anlaşmasının ardından sona erdi. Çatışmalarda Kürt güçleri altı, Heşdi Şabi milisleri 30’u aşkın kayıp verdi. Varılan anlaşma uyarınca taraflar ilçedeki güçlerini çekme kararı aldı. Görünüş itibariyle lokal bir çatışma ama gerçekten öyle mi?

Nüfusu yaklaşık 60 bin civarında olan ilçede, Sünni ve Şii inancına mensup Kürt, Arap ve Türkmenler yaşıyor. Tuzhurmatu Irak’taki ihtilaflı olarak adlandırılan bölgeler arasında. Yani hem Kürt yönteminin hem merkezi hükümetinin üzerinde hak iddia ettiği ve statülerinin nüfus sayımı ve referandumla belirlenmesi kararlaştırılan bölgeler arasında. Ancak IŞİD’in 2014 yılında Tuzhurmatu yakınlarına kadar gelmesi üzerine Kürt güçleri harekete geçerek ilçenin kontrolünü ele aldı. Bölgeye ilgi duyan sadece Kürtler değildi. Bir süre sonra Şii milis gücü Haşdi Şabi de bölgeye gelince tansiyon yükselmeye başladı.

Peki Haşdi Şabi nedir? Irak Şiileri için en yetkili fetva makamında olan Ayetullah Ali Sistani’nin IŞİD'e karşı verdiği savaş fetvasından sonra Irak'ın güneyindeki Şii aşiretler Haşdi Şabi adıyla bir milis gücü oluşturdu. Şimdi bu güç Tuzhurmatu’da ve ilçeyi kontrol etmek istiyor. İlçede bulunan silahlı güçlerin bir tarafı Şii Arap Haşdi Şabi, diğer tarafı ise Sünni Kürt peşmergeler. Gerilim Kasım ayında çatışmaya dönüştü. Ölenlerin olduğu çatışma sağlanan ateşkes ve anlaşmayla sona erdi. Ateşkesi ise İran’ın sağladığı iddia edildi.