Türkiye ekonomisi son dört yıldır yakaladığı ortalama yüzde 3 büyüme oranı ile 50 yıllık tarihsel ortalaması olan yüzde 4,5’in altında bir performans sergiliyor. Küresel ekonomideki zayıflama ile birlikte ülke içi siyasi ve ekonomik gelişmeler de ekonomiyi yavaşlatıyor. Buna karşın büyümede aranan yeni hikâye sürpriz bir yerden geldi: Suriyeli mülteciler!

İç savaştan kaçarak Türkiye’ye sığınan yaklaşık 3 milyon Suriyeli mültecinin ekonomiye etkisi daha belirgin bir hale gelmeye başladı. 2015’in son çeyreğinde Türkiye yüzde 5,7 ile beklentilerin üzerinde büyürken G-20 ülkeleri arasında Çin ve Hindistan’dan sonra en hızlı büyüyen ülke oldu. Ülke 2015 genelinde ise bir önceki yıla göre yine sürpriz yaparak yüzde 4 büyürken, bunun 3 puanı tüketim harcamalarından geldi. Tüketim harcamalarındaki artış, ekonominin itekleyici gücü olurken ekonomistler Suriyeli mültecilerin bunda önemli rol oynadığını düşünüyor.

Konuya ilişkin bir rapor yazan Morgan Stanley ekonomisti Ercan Ergüzel bu noktaya temas ediyor: “Geçmiş ile kıyaslandığında tüketimin kredi artışlarından kaynaklanmadığı görülüyor. 2013’ten bu yana krediler ile tüketici harcamaları arasındaki korelasyon azaldı. Ayrıca, son iki yılda reel gelirde de önemli bir değişim olmadığı da göz önüne alınırsa, tüketimdeki artış ücret artışı ile de açıklanamaz. Biz tüketimin en azından bir bölümünün büyük sayıdaki Suriyeli mülteci akışı ile açıklanabileceğini düşünüyoruz.”

Ergüzel, Suriyelilerin temel ihtiyaçlarına yönelik artan talebin tüketim harcamalarında, dolayısıyla büyümede etkili olduğunu düşünüyor: “Bunu tarım sektöründeki güçlü büyüme de doğruluyor. Son çeyrekte yüzde 7,6 büyüyen tarım sektörü 2005’den bu yana en güçlü büyümeyi gösterdi.”