1990-1991 Birinci Körfez Savaşı’nda Yemen Irak lideri Saddam Hüseyin’e karşı kurulan uluslararası koalisyona destek vermeyince Suudi Arabistan ve Kuveyt’te çalışan 800 binden fazla Yemenli işçi ülkelerine gönderildi. Suudi Arabistan ayrıca Yemen’e tüm ekonomik yardımları askıya aldı ve bu yardımlar ancak 10 yıl sonra 2000 yılında tekrar başladı. Yemen’in tavrını Saddam’ın Kuveyt’i işgaline destek olarak algılayan Suudi Arabistan’ın Yemen’le ekonomik iş birliğini asgariye indirmesi iki taraf arasında yıllardır süren siyasi husumetleri yansıtıyordu. Bu durum bugün de devam ediyor.
Birinci Körfez Savaşı’ndan 25 sene sonra, 26 Mart 2015’te Suudi Arabistan Yemen’e karşı savaş başlattı. 1991’de yüz binlerce Yemenli işçinin ülkelerine gönderilmesi nasıl birçok siyasi ve ekonomik sonuç doğurduysa bu savaşın da Yemen ekonomisine etkileri yıkıcı oluyor.
Saddam’ın Kuveyt’i işgalinden üç ay önce iki Yemen devleti – kuzeydeki Yemen Arap Cumhuriyeti ve güneydeki Yemen Demokratik Halk Cumhuriyeti – birleşmiş ve ortaya Yemen Cumhuriyeti çıkmıştı. İki eski devletin birçok yapısal sorunu ve devasa borçları yeni kurulan ülkeye miras kaldı. Yemen hazinesinin sırtına güneydeki memurların maaşları, başkentin Sana’ya taşınması, devasa borcun faiz ödemeleri gibi birleşmeden kaynaklı yükler bindi. Başka birçok ekonomik zorluğun üstüne Yemen, geri gelen 800 bin işçinin şoku ve bunların istihdam piyasasında yarattığı baskıyla karşı karşıya kaldı.
İşçilerin dönüşüyle bu insanların ülkelerine her ay gönderdiği 350 milyon dolar da kesildi ve böylece birçok ailenin gelir kaynağı ortadan kalktı. Toplam nüfusun üçte ikisinin yaşadığı Kuzey Yemen’in 1980’lerde ulaştığı ekonomik refah, yüzde 6-8 arasında seyreden işsizlik oranı, çift haneli büyüme rakamları bir anda sona erdi.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.