Suriye petrolü: Rusya Türkiye’nin teklifini kabul eder mi?
Suriye petrolüne ilişkin Türkiye’nin önerisini değerlendiren Rusya, teklifin hem artılarını hem eksilerini tartmak durumunda. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Rus mevkidaşı Vladimir Putin’e Suriye’nin Deyrizor vilayetindeki petrol sahaları üzerinden işbirliği teklif ettiğini açıkladı. Petrol sahaları hâlihazırda Kürt hâkimiyetindeki Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) kontrolünde.
10 Mart’ta bir grup gazeteciye konuşan Erdoğan, son Moskova zirvesinde Putin’e “Buradan elde edilen petroller yardımıyla biz işin müteahhitlik tarafını yaparız, eğer mali noktada destek verirseniz, gelin bu yıkılmış olan Suriye'yi ayağa kaldıralım” dediğini aktardı. Putin’in bu teklife “olabilir” dediğini belirten Erdoğan, aynı öneriyi ABD Başkanı Donald Trump’a da yapabileceğini söyleyerek, “Buradan bu teröristler nemalanacağına (…) buralardan gelecek imkânla Suriye'yi yeniden imar etme şansımız doğar” diye konuştu.
Erdoğan’ın bu sözleri, tarafların Moskova zirvesinde sadece İdlib’deki çatışmayı durdurma ve M4 yolunda ortak devriyeler başlatma konusunda değil, Kürtleri ve yerel aşiretleri, Rusya ve Şam’la uzlaşıya zorlamak için doğu Suriye’de ortak hareket etme konusunda mutabık kaldıklarını düşündürebilir. Ancak tarafların burada nasıl denge kuracakları belli değil.
Al-Monitor’un daha önce de vurguladığı gibi Beşar Esad yönetimi ile Kürtler bir yol haritası üzerinde uzlaşırlarsa Esad, çok muhtemel ki Mısır, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin desteğiyle Türkiye’yi oyun dışına itmeye çalışacak. Ancak her hâlükârda kuzeydoğu Suriye’de müstakbel işbirliğine yönelik bir mutabakatın, İdlib’de gerilimin artmasını sadece erteleyen ve Şam’ın uygulamak istediği senaryoyu engelleyemeyen Soçi 2.0 tarzında yeni bir mutabakattan daha iyi olacağı söylenebilir. Şam’ın uygulamak istediği senaryo, ateşkes ve saldırıların birbirini izlediği bir süreçle İdlib’deki hakimiyetini olabildiğince artırmak ve muhalefeti zayıflatmak.
