Tahran zirvesi Rusya-Türkiye-İran ‘ittifakı’ hakkında ne anlatıyor?
Tahran zirvesi Astana üçlüsünde alttaki bazı önemli dinamikleri açığa çıkarırken birbirilerine ihtiyaç duymalarına dayalı pragmatik hesaplar Putin, Erdoğan ve Ruhani’yi hâlâ bir arada tutuyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
MOSKOVA — İdlib’de gerilimin yeniden artması Tahran’da düzenlenen İran-Rusya-Türkiye zirvesinin önemini arttırdı. Zirve öncesinde üç ülkede de beklentiler mütevazi ama iyimserdi. Üç liderin üçüncüsünü gerçekleştirdikleri bu buluşma Suriye savaşını sonlandırma yolunda kritik bir adım olarak görülüyordu.
Zirve öncesinde konuşan Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov “Sanırım durumun askeri boyutu, başka şeylerin yanı sıra üç garantör ülkenin liderlerinin görüşmesinden sonra netlik kazanacak.” şeklinde açıklama yaparken Rusya’nın Ankara Büyükelçisi Aleksei Erkhov zirveyi “Suriye’de çözüm için büyük bir fırsat” olarak niteledi.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise Tahran’a gidişinden birkaç gün önce şöyle konuştu: “Bu zirvede bu işi çok daha olumlu bir noktaya taşıyacağız. (…) İnşallah Tahran zirvesini olumlu neticelendirmek suretiyle rejimin oralardaki aşırılıklarını önlemeyi başarırız. (…) Ama Allah göstermesin, buralara füzeler yağdırılacak olursa çok ciddi bir katliam yaşanır. Öyle bir durumda oradan kaçanlar nereye gelecek? Büyük oranda yine bize gelecek.”
Mesele Türkiye için gerçekten büyük önem taşıyor. Esad’ın muhalefet bölgelerine yönelik daha önceki operasyonlarına kıyasla Türkiye için bu kez çok daha kritik yansımaların söz konusu olduğunu Rusya ve İran hesaba katmak zorundaydı. Tahran’da taraflar umdukları mutabakata varamadı ve şimdi Rusya’da yeni bir zirve düzenlenecek. Ancak tarafların her biri asli güvenlik menfaatlerinin hakkıyla ele alınacağına inanmak için kendi gerekçelerine sahip.
