Ana içeriğe atla

Irak’taki Şii ittifakı çöküyor

Iraklı din adamı Mukteda El Sadr kitlesel reform gösterilerini sahiplendi. Erdoğan’ın güçlü başkanlık hedefi PKK savaşıyla doğrudan bağlantılı. İslam Devleti’yle mücadele baskısı Türkiye’ye adım attırıyor. Mısır’da medyayı hedef alan uygulamalara tepki artıyor. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

U.S. Secretary of State John Kerry (L) gives a thumbs-up as Iraq's Prime Minister Haider al-Abadi (R) welcomes him at the prime minister's palace in Baghdad April 8, 2016. REUTERS/Jonathan Ernst - RTSE5GF
Bağdat’ta Başbakanlık Sarayı’nda bir araya gelen Irak Başbakanı Haydar El Ebadi ve ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, 8 Nisan 2016 — REUTERS/Jonathan Ernst

ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, Irak’ta Şii siyasi ve dini önderleri arasında giderek yalnızlaşan Başbakanı Haydar El Ebadi’ye destek vermek için 8-9 Nisan’da Bağdat’a sürpriz bir ziyaret gerçekleştirdi.

Ebadi, halktan gelen reform talepleri ve yeniden sahneye çıkan din adamı Mukteda El Sadr’ın meydan okuması üzerine 31 Mart’ta parlamentoya yeni bir teknokrat kabine listesi sundu. Parlamento bu öneriyi 12 Nisan’a kadar ele alacak. Şii ittifak da dâhil siyasi yelpazelenin farklı kesimlerinden Ebadi’nin kabine adaylarını seçerken siyasi gruplara danışmadığı yönünde itirazlar geldi. Ebadi’nin listesi parlamentoda sert bir direnişle karşı karşıya. Liste onay alsa dahi Ebadi üzerindeki baskı artacak, kendisinden somut sonuçlar beklenecek.

Ali Mamouri, Irak Ulusal İttifakı çatısı altında toplanan Şii partiler arasında baş gösteren anlaşmazlığı ele alıyor. Temmuz 2015’te patlak veren kitlesel gösterilerde reformların yapılması, siyasilerin hesap vermesi, kamu hizmetlerinin iyileştirilmesi gibi talepler dile getirilmişti. Gösterilerin ilk başta ne mezhepsel ne de dini bir boyutu vardı. Ancak Adnan Abu Zeed’in anlattığı gibi Ebadi’ye ve diğer Ulusal İttifak liderlerine karşı güçlü bir rakip olarak yeniden ortaya çıkan Sadr gösterileri sahiplendi.

Necef’teki Şii dini önderliği ise reform ve kamu hizmetleri konusunda adım atamayan, anlamlı siyasi ittifaklar kuramayan Ebadi’ye mesafe koydu. Necef’ten artık hükümete destek açıklamaları gelmiyor. Büyük Ayetullah Ali El Sistani siyasi çekişmeden uzak dururken, Sadr ve eski Başbakan Nuri El Maliki Ebadi’yi koltuğundan indirmeye çalışıyor. İran’ın arabulucu olmasını da reddeden Sadr, İran ve ABD’nin Irak’ın iç işlerine karışmasına yönelik milliyetçi tepkinin rüzgârını arkasına almak istiyor.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish