Erdoğan’ın Kürt savaşı, Rusya’nın Kürt kartı

Türkçede “İki karpuz bir koltuğa sığmaz” diye bir atasözü vardır. “İki büyük iş aynı anda yapılmaz” anlamında kullanılır. Ankara rejiminin, bir yandan PKK’ya karşı başlattığı savaşı yurtiçinde sürdürürken diğer yandan da Rusya’yla bölgede sıcak çatışma ihtimalini de içeren bir soğuk savaşa sürüklenmesi bu atasözünü hatırlatıyor.

Ankara’nın PKK’yla sıcak, Rusya’yla soğuk savaşı aynı anda sürdürmesinin doğal sonuçlarından biri Rusya-PKK yakınlaşması olabilir ve bu da Türkiye’yi zorlu bir meydan okuma karşısında bırakabilir. Suriye’ye Şam rejiminden yana askeri müdahalede bulunan Rusya ile rejime muhalif güçleri destekleyen Türkiye arasındaki bu soğuk savaşa, 24 Kasım’da bir Rus savaş uçağının Türkiye tarafından hava sahasını ihlal ettiği gerekçesiyle düşürülmesi vesile oldu. Geçmişi hatırlamak, bu soğuk savaşı izlerken PKK’yı göz ardı etmemek için yeterli...

80’li yıllarda Sovyetler Birliği’nin Ortadoğu’daki müttefiki Suriye’nin PKK’ya sağladığı üslenme imkânıyla askeri ve lojistik desteğin bir amacı da NATO’nun kanat ülkesi Türkiye’nin istikrarsızlaştırılmasıydı. Sovyetler Birliği çöktükten sonra ise Türkiye’yi saran pan-Türkist cereyanlardan ve Çeçen ayrılıkçıların Türkiye’de buldukları destekten rahatsız olan Rusya Federasyonu PKK’ya yasal faaliyet imkânı vermiş ve Moskova yakınlarındaki Yaroslavl kentinde bir “kültür ve eğitim kampı” da tahsis etmişti. PKK’nın şimdi Marmara Denizi’ndeki özel cezaevi adasında hapiste olan kurucu lideri Abdullah Öcalan’ın 1998’de Türkiye’nin baskısı sonucu terk ettiği Suriye’den gittiği ilk ülkenin Rusya olması da boşuna değildi.

PKK bugün başka bir biçimde de olsa yine Suriye denkleminde. PKK’nın Suriye’deki devamı olan Demokratik Birlik Partisi (PYD), Suriye’nin Kürt bölgesi Rojawa’daki açık ara en güçlü Kürt örgütü ve IŞİD’e karşı mücadelede rüştünü ispatlamış bir aktör. Ankara ise Rojawa’daki Kürt otonomisini Türkiye’nin toprak bütünlüğüne tehdit olarak gördüğü için PYD’yi de bir tehdit olarak algılıyor.