Suriye krizinin gidişatı Mısır’ın siyasi çözüm için arabuluculuk yapmasına imkân verebilir. Suriye’deki ve bölgedeki kimi oyuncular artık Devlet Başkanı Beşar Esad’la muhalif güçlerin siyasi ihtilafına değil, terörle mücadeleye odaklanıyor. Muhalefet için “zulmün” simgesi olan Alevi liderin rejimi ile devrimci gruplar ve Müslüman Kardeşler gibi İslamcı hareketler arasındaki mücadele öncelik olmaktan çıktı. Meselenin merkezinde artık Suriye’nin tüm Arap dünyasını ve Orta Doğu’yu tehdit eden İslam Devleti (İD) ile mücadelesi var.

Suriye ve Irak’ta İD karşıtı uluslararası koalisyonun parçası olan Mısır’ın Cumhurbaşkanı Abdül Fettah El Sisi de 28 Eylül’de CNN’e verdiği mülakatta bu yaklaşımı bir kez daha dile getirdi. Kendi ülkesinin sınırları içinde de terörle mücadele eden Sisi kaygılarını net şekilde ifade etti: “Korkum şu ki Suriye ordusu düşerse silah ve teçhizatı radikallerin eline geçer ve bu da onlara güç katar. (…) Esad’la muhalefet arasındaki durum ise hâlledilebilir.”

Derinleşen kriz, Esad rejimiyle muhalefetin bir uzlaşıya varmasını ya da 2012 Cenevre Bildirgesi doğrultusunda siyasi çözüm bulmasını gerektiriyor. Şiddetin durması ve belli bir takvimin uygulanması temelinde Suriye için bir gelecek vizyonu sunan bildirgeye göre siyasi tutuklular serbest bırakılmalı, hür ve adil seçimlerle çok partili parlamentonun oluşmasını sağlayacak bir geçiş dönemi olmalı ve yeni bir anayasa yapılarak referanduma sunulmalı. Bu adımların hiçbiri Rusya, İran ve Mısır’ın Esad’ı en azından güvenlik durumu istikrara kavuşana kadar görevde tutma yaklaşımına veya Esad’ın ileride iktidardan güvenli şekilde ayrılma umuduyla çelişmiyor.

Ancak uzlaşı hâlâ uzak bir ihtimal. Bunun için sadece rejimle muhalefetin değil, tarafları destekleyen ülkelerin de uzlaşması gerekir. Rusya ve İran Esad’ı desteklerken ABD, Suudi Arabistan, Türkiye ve başka bazı müttefikler muhalefetin yanında duruyor. İD’le mücadele için büyük önem taşıyan böylesi bir anlaşma ancak tüm tarafların uzlaşıya açık olmasıyla sağlanabilir. Uzlaşmamakta direnenler, Suriye’nin terör örgütüyle mücadelesi pahasına ülkedeki siyasi durumu daha da çetrefilli hâle getirerek bedel ödemek durumunda kalır.