Ana içeriğe atla

İran ve Suudi Arabistan Yemen’de ortak zemin buldu

Riyad-Tahran rekabetinin kızışması kaygısı artarken Yemen’deki milli birlik hükümeti, hem İran’ın hem Suudi Arabistan’ın menfaatleriyle uyumlu. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

Saudi soldiers stand guard in Jizan on the border with Yemen November 3, 2014. Gains by the Shi'ite Houthi rebel movement in Yemen are ringing alarm bells in Saudi Arabia, concerned for what it means for its vulnerable southern border, already the conduit for a constant flow of illicit activity. Picture taken November 3, 2014.  REUTERS/Faisal Al Nasser (SAUDI ARABIA - Tags: POLITICS CIVIL UNREST) - RTR4DNW9

Batılı gözlemcilerin genel kanısına göre İran, Yemen’deki güç mücadelesinde tali bir dış oyuncu sayılır. Ancak Suudi Arabistan başta olmak üzere İran’ın bölgedeki Arap rakipleri, Tahran’ı Yemen’deki iç siyasi kargaşada hem azmettirici hem de başlıca unsur olarak görüyor. Gerçek durum ise muhtemelen bu iki görüşün ortasında bir yerde. Tahran’ın Yemen’e karşı artan ilgisi göz ardı edilemez. Ama bunun illa da Riyad’la restleşmeye yol açması gerekmez.

Meselenin kökenleri

Yemen’deki mevcut çatışmalarda İran’ın nasıl bir rol oynadığı tartışmalı bir konu. İran’ın ne ölçüde müdahale ettiği de hâlen bir soru işareti. Arap dünyasının en yoksul ve belki de en parçalanmış ülkesi olan Yemen, 1990’da güney ve kuzeyin birleşmesinden bu yana kanlı bir iç çatışmaya sahne oluyor.

Ülkedeki en dirençli isyanlardan biri, Yemen’deki Zeydilerin yaşadığı Suudi Arabistan sınırındaki kuzey bölgelerde yaşandı. 24 milyonluk Yemen nüfusunun yüzde 35-40’ını oluşturan Zeydiler ana akım Şii İslam’dan türeyen bir kol. Ancak Zeydilerin dünyanın en büyük Şii devleti olan İran’la dini bağları, hiçbir zaman Lübnan, Irak, Bahreyn ve Suudi Arabistan’ın Doğu Eyaleti’ndeki Şii Arap toplulukların İran’la bağları kadar güçlü olmadı.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish