Suriye'nin Nabzı

Cihatçıların İdlib’i ele geçirmesi Türkiye’nin planlarını baltaladı

By
p
Article Summary
El Kaide bağlantılı Heyet Tahrir El Şam’ın Halep’in batı kırsalı ve İdlib’de ele geçirdiği araziler, Suriye rejiminin topraklarını cihatçı örgütten temizleme gerekçesiyle İdlib’e askeri harekât düzenlemesinin önünü açabilir. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

HALEP — İdlib ve çevresinde yaşanan gelişmeler Suriye’nin kuzeyindeki pek çok hassas dengeyi de olumsuz etkiliyor. Heyet Tahrir El Şam (HTŞ) ay başında Özgür Suriye Ordusu’nun Halep’in batı kırsalı ile İdlib’deki mevzilerine saldırdı. 10 Ocak’ta sağlanan ateşkesin ardından HTŞ tarafından bölgeden çıkarılan ÖSO güçleri Afrin’e çekildi.

Gelişmeler, Türkiye, Rusya ve İran arasında varılan Astana mutabakatını ve İdlib’deki istikrarı tehlikeye attı. HTŞ’nin saldırıları Türkiye destekli grupların Suriye’nin kuzeyinde, Fırat Nehri’nin doğusunda konuşlu Suriye Demokratik Güçleri’ne (SDG) karşı harekât planlarını da akamete uğrattı.

ÖSO’ya göre HTŞ’nin Halep’in batı kırsalı ve İdlib’deki eylemleri Türkiye’nin pozisyonunu zayıflatarak Suriye rejimi ve müttefiklerinin işini kolaylaştırıyor. ÖSO’ya bağlı Suriye Ulusal Ordusu’nun Halep kırsalındaki sözcülerinden Yüzbaşı Yusuf Hamud HTŞ’yi, Fırat’ın doğusunda SDG güçlerine karşı başlatılması planlanan harekâtı baltalamakla suçladı.

Hamud Al-Monitor’a şöyle konuştu: “HTŞ 1-9 Ocak tarihleri arasında ÖSO’nun Halep’in batı kırsalı, İdlib ve Hama’nın batı kırsalındaki mevzilerine saldırılar düzenledi ve bu geniş araziyi ele geçirmeyi başardı. HTŞ’nin bu eylemi Suriye rejimi ile müttefikleri Rusya ve İran’ın işine yarıyor. ÖSO’nun menfaatlerine zarar veriyor ve Türk müttefiklerimizle birlikte Fırat’ın doğusunu SDG’den temizleme çabalarımızı akamete uğratıyor.” Türkiye SDG’nin ana unsuru olan Halk Savunma Birlikleri’ni (YPG) terör örgütü kabul ediyor.

Hamud şöyle devam etti: “Halep’in batısında ve İdlib’de yaşanan son gelişmeler yüzünden biz de askeri önceliklerimizi bu çatışmalara kaydırmak zorunda kaldık. Bunun rejim ve Rusya’nın işine yaradığına inanıyoruz. Rejim, HTŞ’nin terör örgütleri listesinde yer aldığına işaret ederek bu bölgelere geniş çaplı operasyon düzenleyebilir. (...) Fakat rejim ve müttefikleri HTŞ’nin İdlib’deki ilerleyişini fırsat bilerek bölgeyi ele geçirmeye kalkarlarsa buna seyirci kalmayız. Bölgeyi ele geçirmek için üç ay önce kalkıştıkları operasyon ABD ve Avrupa, başta da Almanya, Fransa ve Türkiye’nin itirazları sayesinde başarısız olmuştu. Ancak son gelişmeler rejim ve müttefiklerine operasyon için yeni bir bahane daha vermiş oldu. Bu arada biz de Fırat’ın doğusuna harekât için hazırlıklarımızı sürdürüyoruz ve İdlib’deki durum Türk müttefiklerimizle iş birliğini akamete uğratmayacak.”

ÖSO bağlantılı Suriye Ulusal Ordusu 9 Ocak’ta İdlib’in kuzeybatısında bulunan Atme mülteci kampı yakınlarında HTŞ güçleriyle çatışmaya girdi. Atme ÖSO güçlerinin konuşlu olduğu Afrin’e komşu kasabalardan biri. Çatışmalarda iki taraftan militanların yanı sıra siviller de hayatını kaybetti.

HTŞ 1 Ocak’ta ise UKC’ye bağlı Nureddin Zengi Tugayı’nın kontrolündeki bölgelere saldırmıştı. Dört gün süren çatışmaların ardından tugayın kontrolündeki tüm topraklar HTŞ’nin eline geçti. 5 Ocak’ta imzalanan ateşkesle muhalif savaşçılar kentten çıkarıldı ve Afrin’e çekildi.

Afrin’de konuşlu Suriye Ulusal Ordusu ve Fırat Kalkanı bölgesinde konuşlu ÖSO güçleri 2 Ocak’ta HTŞ saldırılarına karşı Halep kırsalına destek birlik gönderdi. Ancak tahkimatlar HTŞ’nin kanlı saldırılarını durdurmaya yetmedi. HTŞ, 5 Ocak’ta imzalanan ateşkesin akabinde, 6 Ocak’ta Atarib’e girerek ilerleyişini sürdürdü.

Suriye Ulusal Ordusu 7 Ocak’ta kuzey Halep ve İdlib’de HTŞ’ye karşı koymak için Halep’in kuzeyinde bir askeri operasyon karargâhı kurdu ancak bu da HTŞ’yi caydırmadı. Örgüt, 9 Ocak’ta önce El Gab düzlüğünü sonra da ÖSO’ya bağlı Ahrar El Şam ile çarpışarak Hama’nın kuzeybatı ve İdlib’in güney kırsalını ele geçirdi. 10 Ocak’taki ateşkes anlaşmasıyla Ahrar El Şam tasfiye edildi ve bölge HTŞ’nin kontrolüne girdi.

HTŞ’nin Şam Şahinleri ve Ahrar El Şam gruplarıyla yaptığı anlaşmaların ardından İdlib tümüyle HTŞ’ye bağlı Suriye Kurtuluş Hükümeti’nin hakimiyetine girmiş oldu. Örgüte İdlib’in anahtarını teslim eden anlaşma ivedi ateşkesin yanı sıra yollardaki askeri barikatların kaldırılmasını ve esir değişimini de kapsıyor.

Türk Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu 10 Ocak’ta yaptığı açıklamada şöyle konuşmuştu: “Radikal örgütlerden Suriye muhalefetine yönelik saldırılar var. Bu saldırıları durdurmak için gerekli tedbirleri aldık.” Suriyeli muhaliflere bağlı askeri bir kaynağın kimliğinin gizli kalması koşuluyla Al-Monitor’a verdiği bilgiye göre HTŞ, Türkiye’nin baskıları ve müdahale tehditleri üzerine 10 Ocak’ta çatışmaları durdurmak zorunda kaldı. Ankara aynı zamanda ateşkesi kabul etmeleri için UKC gruplarına da baskı yaptı. Yani hem HTŞ hem de ÖSO Türkiye’den gelen baskılarla geri adım atmış oldu.

Suriye Radikallikle Mücadele Merkezi Başkanı Hüseyin Nasır ise Al-Monitor’a şu değerlendirmeyi yaptı: “ÖSO grupları isteselerdi HTŞ’nin ilerlemesini durdurabilirlerdi. Bu zayıf duruşlarının bedelini maalesef ileride ödeyecekler. HTŞ, ÖSO gruplarının Fırat’ın doğusunda SDG’ye karşı başlatacakları harekât ile meşgul olmasından faydalandı. Umuyoruz, bu gelişmeler, rejim ve müttefiklerine İdlib’deki muhalif bölgelere saldırı zemini sunmaz. Böyle bir saldırı İran, Rusya ve Türkiye arasındaki Astana mutabakatını çökertebilir.”

Makaleyi okumaya devam etmek için Al-Monitor’a abone olun

  • Güncellenmiş ve ödüllü Lobicilik Yazı Dizisi
  • Arşivlenmiş makaleler
  • Özel etkinlikler
  • Geçtiğimiz Haftaya Bakış e-postanıza gelsin
  • Haftalık lobicilik bülteni
Bu bölümlerde bulundu: Suriye çatışması

Khaled al-Khateb is a Syrian journalist and former lecturer in the Geography Department of the University of Aleppo.

x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept