Irak’taki Şii güçler Emirli zaferiyle dirildi

İslam Devleti’nin Şii Türkmen kasabası Emirli’deki kuşatmasını kıran Iraklı güçler, bu ilerleyişi sürdürme niyetinde. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

al-monitor .
Mohammed Salih

Mohammed Salih

@mohammedasalih

İşlenmiş konular

turkmen, sunni-shiite conflict, shiites, sectarianism, peshmerga, islamic state, iraq

Eyl 5, 2014

EMİRLİ, Irak — Uzaktaki evlerin üstünden yoğun kara dumanlar yükseliyordu. Yol kenarındaki roket ve mermi kovanları, bölgedeki hâkimiyet mücadelesinin tanığıydı. RPG dâhil muhtelif silahlar taşıyan Şii gençler, “kurtarılmış” kasaba Emirli’ye giden yolda derme çatma kontrol noktalarında nöbet tutuyordu. Bağdat’ın yaklaşık 180 kilometre kuzeyinde, Selahattin vilayetinde yer alan Emirli ve Süleyman Beg’e giden ziyaretçileri karşılayan manzara buydu.

Harabeye dönen Emirli’ye giren araçları, Şii bayrakları sallayan çocuklar karşılıyordu. İslam Devleti’nin (İD) Emirli’ye girmesi hâlinde kaçınılmaz olan acımasız kaderi yenen kasabanın Şii Türkmen halkı, gerçek bir sevinç içindeydi.

Kimileri askeri kamuflaj elbiseli, kimileri siyah üniformalı, muhtelif Şii örgütlere bağlı, silahlı adamlar çoğu plakasız olan araçlarına astıkları örgüt bayraklarıyla sokakları turluyordu. Emirli’nin alınmasında Bedir Tugayları, Asaib Ehl El Hak, Hizbullah Taburları ve Selam Tugayları yer aldı. Bazı durumlarda ise kimin kim olduğunu anlamak güçtü. ABD hükümetince Irak ordusuna verilen askeri ciplere hem Irak’ın hem silahlı örgütlerin bayrakları asılmıştı.

Hizbullah Taburları’na bağlı savaşçılar, eskiden Tarım Bakanlığı tarafından kullanılan bir binada karargâh kurmuş. Bayrağı fazlasıyla Lübnan Hizbullahı’nın bayrağına benzeyen örgüt, geçmişte hem ABD ordusu hem Irak güvenlik güçleriyle savaşmış olsa da şimdi ortak düşmana, yani radikal Sünnilere karşı ordu ve diğer silahlı Şii gruplarıyla güç birliği yapıyordu. Savaşın yorgunluğu yüzlerinden okunan adamlar, İD’e karşı kazandıkları zaferin tadını çıkarıyordu. Ne de olsa bu, Irak ordusu ve Şii güçlerin Sünni cihatçılarla kanlı mücadelesinde nadir bir başarıydı.

Askeri üniforma giyen, sarı sakallı, ince, uzun boylu Ebu Abdullah zaferi şöyle anlattı: “Emirli halkı, İD’in içine korku saldı. Emirli ve çevresi artık teröristlerden kurtarılmıştır.”

Buradaki savaşçıların bir bölümü, Şii örgütlerin, Irak ordusunun ve Peşmerge’nin yaklaşık 80 gün süren İD kuşatmasını kıran 31 Ağustos taarruzunda yer almıştı. Bir bölümü ise Emirli’deki yerel direnişçilerdi. Zaferin üzerinden daha 48 saat geçmemişti ama kasabanın içinde Peşmerge’den iz kalmamıştı. Peşmerge’ye ait en yakın mevzi, kasabanın birkaç kilometre dışında, Tuz Hurmatu-Süleyman Beg yolundaki kontrol noktasıydı.

Emirli halkı ise dirençlerini kırmayı amaçlayan, onlara teslim olmayı ya da açlıktan ölmeyi dayatan kuşatmanın travmasını hâlen atlatamamış görünüyordu. Yaşananları “kahramanca bir direniş” diye anlatan insanlar, “360 derecelik abluka” dedikleri kuşatmaya boyun eğmedikleri için gururluydu.

Yerel bir aşiret reisi olan ve pek çok hemşerisi gibi kasabayı savunmak için silaha sarılan Şeyh Abbas El Emirli şöyle konuştu: “Büyük bir gıda ve ilaç sıkıntısı içindeydik. Kuyulardan pis su içiyorduk ve sürekli ateş altındaydık. Ama teslim olmadık, şerefimizi koruduk.”

Savaşçılar, Irak ordusunun kuşatma sırasında kasabaya getirdiği yardımın içinde askeri teçhizatın da olduğunu yalanladı.

Kesin rakam bilinmemekle birlikte harabeye dönen bir sağlık merkezinin çalışanları, doktor, ilaç ve tıbbi malzeme eksikliği nedeniyle doğum yapan birkaç kadının ve bebeklerinin öldüğünü söyledi. Kuşatma sırasında ölenler, kasaba girişinde bir mezarlıkta, toprak yığınından ibaret olan isimsiz mezarlara defnedilmiş.

Yaklaşık 15 bin nüfuslu kasabaya kuşatmanın ardından peş peşe gelen yardım yüklü kamyonlar, ekmek için un, bir kasabalının “lüks” diye nitelediği şişelenmiş su ve gıda paketleri taşıyordu. Kamyonların çoğunda silahlı Şii grupların bayrakları vardı, yardım dağıtımını da silahlı kişiler yapıyordu. Türk Kızılayı’nın gönderdiği en az dört tır ise gün batımında hâlen kasabanın girişinde yardım dağıtımı için izin bekliyordu.

Silahlı Şiiler, önemli Sünni nüfusa sahip Süleyman Beg ilçesinde ve El Habaş köyünde İD’le iş birliği yapanların evlerini yaktıklarını övünerek anlatıyordu. Anlaşılan İD’le iş birliği yapanlar da geri çekilen cihatçılarla birlikte gitmişti. Süleyman Beg ve El Habaş girişindeki kontrol noktalarında görev yapan nöbetçiler, yol kenarlarında bombalar olabileceğini söyleyerek asfaltsız yollara sapılmaması için gelenleri uyarıyordu.

Emirli’deki savaş bitmiş olabilir ama buradaki Şii örgütler durmaya niyetli değil. Tuz Hurmatu’dan Emirli’ye din adamı Mukteda El Sadr’a bağlı Selam Tugayları’yla gelen milislerden Adnan şöyle konuştu: “Bugün üç köyü İD teröristlerinden temizledik. Çevredeki tüm köyleri temizlemeden bu işi bırakmayacağız. Sonra da Musul’a gideceğiz.”

Musul muharebesi zaman alabilir. Zira İD, düşmanlarını durduramasa da onları yavaşlatabildiğini farklı cephelerde kanıtladı. Yine de silahlı Şii gruplar, bugüne dek kazandıkları en büyük zaferin moraliyle harekete geçmek için can atıyor.

Farklı bir nedenle olsa da Emirli’de mutsuz olan en az bir kişi vardı. FC Barcelona forması giyen soluk yüzlü bir erkek çocuğu, Katalan takımının maçını kaçırdığı için üzgündü. 11 yaşındaki Selam, kısık bir sesle “Elektrikler kesildi.” diye anlatırken bir yardım kamyonunun gelmesiyle buz almak için koşup gitti.

Makaleyi okumaya devam etmek için Al-Monitor’a abone olun
  • Arşivlenmiş makaleler
  • Geçtiğimiz Haftaya Bakış e-postanıza gelsin
  • Özel etkinlikler
  • Sadece davet brifingi

Recent Podcasts

Featured Video

More from  Irak'ın Nabzı

al-monitor
Irak su meselesinde Türkiye’ye karşı hangi kozları kullanabilir?
Omar al-Jaffal | Su sorunları | Ağu 12, 2020
al-monitor
Suriye: SDG bölgesindeki suikastlar ne anlama geliyor?
Shelly Kittleson | İslam Devleti | Ağu 10, 2020
al-monitor
Irak Kürdistanı Suriyeli Kürtlere gönderilen insani yardımları engelliyor mu?
Amberin Zaman | Koronavirüs | Nis 22, 2020
al-monitor
Gorani lehçesini yaşatmak isteyen öğretmen Kuran’ı Kürtçeye çevirdi
Dana Taib Menmy | Tehlike altındaki diller | Oca 31, 2020