Maliki’yle Barzani, Petrol Yasası Kavgasını Çözme Yolunda

Bağdat-Erbil yakınlaşması, petrol yasası üzerinde uzun süredir devam eden anlaşmazlığın çözüleceği umutlarını artırıyor.

al-monitor .

İşlenmiş konular

oil, kurdistan, iraqi parliament

Tem 18, 2013

Hukuk Devleti Koalisyonu ve Kürt İttifakı’na mensup milletvekillerinin verdiği bilgiye göre, merkezi Bağdat hükümetiyle Erbil’deki Kürdistan Bölgesel Yönetimi (KBY) arasında oluşan olumlu hava, Petrol ve Gaz Yasası’nın meclisten nihayet geçirilmesiyle sonuçlanabilir. Irak’ın petrol ve gaz kaynaklarını düzenleyen yasanın, 2014 başında sona erecek olan mevcut yasama dönemi içerisinde meclisten geçirilmesi bekleniyor. Konu hakkında bilgi veren milletvekilleri, yasa taslağının son haline dair ayrıntı vermekten kaçındı.

Başbakan Nuri Maliki’ye yakın çalışan üst düzey bir kaynak, Al-Monitor’a şu açıklamayı yaptı: “KBY Başkanı Mesud Barzani’nin Bağdat ziyareti sırasında Başbakan Maliki, Petrol ve Gaz Yasası’nın yenilenmiş taslağını kendisiyle görüştü. Taraflar, çalışma arkadaşlarıyla taslağı görüşme konusunda anlaştı ki kanun, mevcut yasama dönemi 2014 başında sona ermeden önce Irak Meclisi’nden geçirilebilsin.”

Merkezi hükümet ve KBY, petrol konularının kuzey vilayetlerinde ne şekilde düzenleneceği konusunda ihtilafa düşmüştü. Bağdat, yabancı ve yerel şirketlerle petrol arama sözleşmelerinin kendi bilgisi dâhilinde yapılmasını, bölgede elde edilen ihracat gelirinin merkezi hükümete gönderilmesini istiyor. Kürdistan yönetimi ise, merkezi hükümetin gelirlerin Bağdat’a gönderilmesini talep etmeden önce bölgede faaliyet gösteren petrol şirketlerine ücretlerini ödemesi gerektiğini söylüyor.

Petrol ve Gaz Yasası Taslağı, 2011’den bu yana birkaç kez değiştirildi, ancak henüz bir uzlaşmaya varılabilmiş değil.

7 Temmuz’da Bağdat’ı ziyaret eden Barzani, Maliki’yle olumlu bir havada görüştü, petrol kaynaklarının yönetimi dâhil mevcut sorunların çözümü konusunda istekli olduğunu belirtti.

Barzani’ye yakınlığıyla bilinen Kürt milletvekili Ferhad El Atruşi, Al-Monitor’a yaptığı açıklamada “gelinen noktada, Petrol ve Gaz Yasası’na ilişkin Bağdat’la Erbil arasında bir anlaşmaya gidildiğini” söyledi.

Irak Meclisi’nin Petrol Komisyonu’nda da yer alan Atruşi şöyle devam etti: “Geçtiğimiz günlerde kabul edilen Vilayetler Yetki Yasası, yerel yönetimlere petrol kaynaklarının yönetimine katılma ayrıcalığı tanıyor. Bu yasa, aynı zamanda merkezi hükümeti, Petrol ve Gaz Yasası’nı çıkarmaya, Irak Kürdistan Bölgesi’nin durumuna ilişkin nihai bir karar almaya zorluyor. Aksi halde, Irak petrol sektöründe büyük bir kaos yaşanır.”

Henüz kesin bir anlaşmanın olmadığını belirten Atruşi, şu bilgileri verdi: “Barzani’yle Maliki’nin Petrol ve Gaz Yasası’nı meclisten geçirme konusunda mutabakata vardığını söyleyemem, ancak ikisi bu konuda ortak görüşlere sahip. Konu, Bağdat’la Erbil arasında bu maksatla kurulan alt komisyonlarda ele alınacak. Petrol ve Gaz Yasası, Kürdistan Bölgesi’ne yabancı şirketlerle sözleşme yapma konusunda geniş yetkiler tanıyor olabilir. Ancak merkezi hükümet açısından yasanın yürürlüğe girmesi, yine de mevcut durumdan iyidir.”

Maliki, Barzani’yle görüşmesinin ardından düzenlediği basın toplantısında Bağdat’la Erbil arasındaki sorunların “kardeşçe ve gerçekçi bir şekilde” çözülmesinin önemine vurgu yaptı. Barzani ise şöyle konuştu: “Bu ziyaretimin amacı, kardeş olduğumuz ve birbirimizle iletişim kurmaya istekli olduğumuz mesajını dış ve iç çevrelere göndermektir. Sorunlarla ve krizlerle dolu bir bölgede yaşadığımız için bu, ayrıca önemlidir. Tüm bunları iş birliği temelinde aşacağız.”

Maliki’nin Hukuk Devleti Koalisyonu’nda yer alan Cemal Bahaddin de Al-Monitor’a yaptığı açıklamada Kürdistan Bölgesi ve merkezi hükümet arasında görüşmelerin devam ettiğini, “görüş birliğinin oluştuğunu, ancak hiçbir konunun karara bağlanmadığını” belirtti.

Meclis Petrol Komisyonu üyesi olan Bahaddin, kanunun bu yasama dönemi içerisinde çıkıp çıkmayacağı sorusuna ise şu yanıtı vermekle yetindi: “Bu konuyu görüşmek üzere kurulan, çeşitli siyasi blokların yer aldığı bir alt komisyon var. Buradaki görüşmeler devam ediyor.”

Irak Parlamentosu’nda geçen yılın eylül ayında kurulan alt komisyon, Petrol ve Gaz Yasası’nın tartışmalı noktalarını incelemek ve yeni bir taslak oluşturmakla görevlendirilmişti.

Petrol Komisyonu üyelerinden Fırat El Şara, siyasi liderlerin Barzani’nin Bağdat ziyareti sonrasında oluşan olumlu havadan yararlanıp Petrol ve Gaz Yasası’nı geçirmeleri gerektiğini belirtti.

Ammar El Hekim önderliğindeki Irak İslam Yüksek Konseyi’ne mensup olan Şara şöye devam etti:"Petrol ve Gaz Yasası tüm esaslı, stratejik ve üst düzey toplantılarda ele alınıyor. Bu nedenle taslağa onay verecek geçici komiteler kuruldu. Meclis Petrol Komisyonu üyeleri, geçici komitelerin yasanın onaylanmasına ilişkin tavsiyelerini meclise sunacak.”

Tavsiyelerin ayrıntısına değinmekten kaçınan Şara, sözlerini şöyle tamamladı: “Görüldüğü kadarıyla, bu kanunun gelecek yasama dönemine bırakılmasına herkes karşı  çıkmaktadır.”

Omar al-Shaher, Al-Monitor'un Irak'ın Nabzı bölümünün yazarlarından biridir. Yazıları, Fransa'nın Le Monde, Irak'ın Alesbuyia, Mısır'ın Al-Ahaly gazeteleri ve Elaph İnternet sitesi gibi medya kuruluşlarına yayınlanmıştır.

Recent Podcasts

Featured Video

More from  Irak'ın Nabzı

al-monitor
Irak Kürdistanı Suriyeli Kürtlere gönderilen insani yardımları engelliyor mu?
Amberin Zaman | Coronavirus | Nis 22, 2020
al-monitor
Gorani lehçesini yaşatmak isteyen öğretmen Kuran’ı Kürtçeye çevirdi
Dana Taib Menmy | Tehlike altındaki diller | Oca 31, 2020
al-monitor
Türkiye Irak’ta PKK bağlantılı Ezidi milisleri vurdu
Saad Salloum | Ezidiler | Oca 24, 2020
al-monitor
Mühendis’in ardından Haşdi Şabi’yi neler bekliyor?
Mustafa Saadoun | | Oca 21, 2020