ISRAEL PULSE


 

آیا اسرائیل علیه ایران وارد عمل خواهد شد؟

Author: بن کاسپیت
Posted اسفند ۷, ۱۳۹۶

در حالی که توجه اسرائیلی‌ها به مسئله تحقیقات در مورد اتهام‌های بنیامین نتانیاهو جلب شده است، یکی از شگفت‌انگیزترین اظهاراتی که یک نخست‌وزیر اسرائیل در دوران معاصر بیان کرده‌ است، از انظار عمومی دور ماند؛ اظهاراتی که نتانیاهو روز ۱۸ فوریه طی سخنرانی‌اش در کنفرانس امنیتی مونیخ بیان داشت.

بیشترین توجه در این سخنرانی به سمت قطعه‌ای از پهپاد ایرانی جلب شد که نیروی هوایی اسرائیل روز دهم فوریه آن را سرنگون کرده بود. پس از آن که نتانیاهو تکهٔ بازمانده از پهپاد را نشان داد و درباره منشاء آن صحبت کرد، گفت: «اسرائیل اجازه نخواهد داد تا رژیم ایران طناب ترور را دور گردن ما بیاندازد. ما بدون تعارف برای دفاع از خودمان اقدام خواهیم کرد. اگر لازم باشد، نه تنها علیه اقمار ایران که به ما حمله می‌کنند، بلکه علیه خود ایران نیز وارد عمل خواهیم شد.» به عبارت دیگر، نتانیاهو می‌گوید که اسرائیل تلاش خواهد کرد تا به بازی نیابتی ایران پایان دهد و قوانین بازی را عوض کند. بدین ترتیب، ایران دیگر نخواهد توانست پشت حزب‌الله، حماس یا شبه‌نظامیان گمنام شیعه پنهان شود. اگر اسرائیل هرگونه اقدام تروریستی را کشف کند که از سوی ایران سازماندهی شده باشد -اعم از مدیریت، پول‌رسانی، راهنمایی یا حتی الهام‌بخشی- آن‌گاه اسرائیل نه تنها علیه عاملان، بلکه علیه ایران نیز دست به اقدام خواهد زد. نتانیاهو می‌گوید که میهمانی بالماسکه تمام شده است و از الان به بعد، اسرائیل هزینه‌ای گزاف به ایران برای اشتغال در امر ترور علیه اسرائیل، تحمیل خواهد کرد.

یک روز بعد، آویگدور لیبرمن، وزیر خارجهٔ اسرائیل، پیام را تکرار کرد. سخنان او نیز واضح بود: بازی دیگر بس است، ایمنی دیگر بس است. به عبارت دیگر، اگر انفجاری در تل‌آویو روی دهد و به ایران منتسب باشد، انفجاری نیز در تهران روی خواهد داد؛ انفجاری «ساخت اسرائیل.» ایران باید هزینهٔ مستقیم و سنگینی برای عملکردش علیه اسرائیل و تشویق ترور، بپردازد.

این موضوع حدود یک سال قبل در کابینهٔ اسرائیل مطرح شد و نفتالی بنت، وزیر آموزش، آن را مطرح کرد. طبق گفته‌های بنت، زمان آن فرا رسیده که نقاب ایرانی‌ها کنار زده شود و به پرداخت هزینه مجبور شوند. بنت از حکایت زیر استفاده کرد: یک کشاورز در زمین خود بارها و بارها از جانب پشه‌ها گزیده می‌شود. او باید باتلاقی را که پشه‌ها در آن رشد می‌کنند، بخشکاند. تا زمانی که باتلاق آن‌جاست، هر چه کشاورز از سم استفاده کند، باز هم پشه‌ها او را نیش می‌زنند. طبق این روایت بنت، ایران باتلاق را برقرار کرده است. اسرائیل هیچ توهمی در مورد توانایی‌اش برای زدودن کامل باتلاق ندارد اما می‌خواهد با تهدید به یک چیز دست یابد: بازدارندگی. اسرائیل امیدوار است که این باعث شود تا ایجادکنندهٔ باتلاق، خود میزان پشه‌هایی را که ایجاد می‌کند، محدود کند.

این مبحث در کابینه باعث نشد که قصد اسرائیل برای تغییر سیاستش در قبال ایران،‌ عمومی شود. نفوذ پهپاد ایرانی به آسمان اسرائیل و حادثهٔ اسقاط جت اف-۱۶ اسرائیلی در دهم فوریه، قوانین بازی را تغییر داد. همچنین ممکن است که مسائل شخصی، مانند اخبار تعقیب قضایی نتانیاهو، باعث شده باشد که او با قصد تغییر جهت توجه رسانه‌ها، سخنان مونیخ خود را تنظیم کرده باشد. به هر روی، حقیقت این است که برخی چیزها صرفاً برای نخستین بار عیان می‌شوند. همه‌چیز به زمان بستگی دارد: آیا اسرائیل تهدیدهایش را عملی خواهد کرد؟

معادلات جدید که از سخنان اخیر نتانیاهو مستفاد شده است، شرایط جدید را به صورت ویژه‌ای متزلزل می‌کند. بر مبنای آن، هر موشکی که از بنت جبیل در لبنان شلیک شود، گویی که از تهران شلیک شده است. اسرائیل گوشهٔ چشمی نیز به شرایط داخلی ایران دارد و منابع اطلاعاتی‌اش بر این امر تمرکز خاصی کرده‌اند. اسرائیل همچنین مطلع است که ایران با مشکلات داخلی بسیاری دست و پنجه نرم می‌کند؛ مشکلاتی که به موجی از اعتراضات مردمی در ماه‌های اخیر انجامیده است.

یک وزیر کابینهٔ اسرائیل که نخواست نامش شود، به المانیتور گفت: «در ایام پیشین، رهبران ایران صدها هزار سرباز ایرانی را در جنگ به کام مرگ فرستاده‌اند. مثال آن نیز جنگ ایران و عراق است. اما آن روزها گذشته‌اند. اکنون [رهبران] ایران باید به مردمی که به مرگ سربازان حساس شده‌اند، جواب پس دهند؛ همان‌گونه که اسرائیل جواب پس می‌دهد. اگر ایرانی‌ها هر زمان که اسرائیلی‌ها از آنان آزار می‌بینند، هزینهٔ سنگینی پس دهند، به طور بالقوه ممکن است تغییرات استراتژیکی در خاورمیانه روی دهد.»

طبق اظهارات یک منبع امنیتی که نخواست نامش فاش شود، «استراتژی ایران علیه اسرائیل این است که از راه مزاحمت‌های مختلف از چند جانب، اسرائیل را درگیر کند. تا کنون، اسرائیل با تمامی این مزاحمت‌ها به صورت تک‌تک مقابله کرده است. اکنون ما می‌خواهیم با خود اختاپوس درگیر شویم؛ با مرکز عصبی آن که از تهران کنترل می‌شود. ایرانی‌ها باید به طور مستقیم هزینه بدهند.»

با این حال، بین گفتار و عمل فاصلهٔ زیاد و جادهٔ خطرناکی وجود دارد. معلوم نیست که در موارد حملهٔ بعدی موشکی یا خمپاره‌ای به خاک اسرائیل از جانب اقمار ایران، کابینهٔ اسرائیل حتماً اجازهٔ عملیات اسرائیل علیه ایران را بدهد. اسرائیل به خوبی از خطرات چنین حمله‌ای که می‌تواند منطقه را به آتش بکشد، آگاه است. برای مثال، ایران می‌تواند حزب‌الله را وادارد تا عملیات تلافی‌جویانهٔ قدرتمندی علیه اسرائیل اجرا کند.

و شرایط با حضور فزایندهٔ روسیه، پیچیده‌تر نیز شده است و واقعیت این است که روس‌ها قصد ندارند از ائتلاف استراتژیک خود با ایران و محور شیعه، دست بردارند. حتی عکس آن نیز صادق است: روز ۲۴ فوریه، عکس‌های یک ماهوارهٔ اسرائیلی عیان کرد که جت‌های جاسوسی پیشرفتهٔ روسی در پایگاه هوایی حمیمیم در سوریه حضور یافته‌اند. این نشانه‌ای بارز است که پرزیدنت ولادیمیر پوتین، آمده است که بماند و قصدی ندارد تا به اسرائیل اجازه دهد تا اوضاع را برایش دردسرساز کند. آتش حجیم ضدهوایی که اخیراً نیروهای سوری علیه اسرائیل به کار گرفتند، می‌تواند با حمایت سوریه صورت گرفته باشد. اسرائیل بسیار نگران زمانی است که روس‌ها سیستم‌های پیشرفتهٔ اس-۳۰۰ و اس-۴۰۰ در سوریه، با سیستم ضد هوایی رژیم بشار اسد هماهنگ شود و به کار بیافتد. این لحظه‌ای است که ممکن است ناقوس مرگ آزادی عمل نیروی هوایی اسرائیل را به صدا در آورد. ما هنوز در آن مرحله نیستیم اما به یقین ممکن است که در مسیر آن باشیم.

با در نظر گرفتن تمام این موارد، اظهارات تکان‌دهندهٔ اسرائیل می‌تواند یک کارت بلوف بالقوه برای هر سه جانب -اسرائیل، ایران و روسیه- باشد، لیکن اسرائیل انتظار دارد که دو طرف دیگر این بازی خطرناک، زودتر جا بزنند. ما تنها می‌توانیم منتظر باشیم تا ببینیم شعلهٔ بعدی چگونه روشن می‌شود.

بن کاسپیت
نویسنده 
بن کاسپیت، نویسنده ثابت «نبض اسرائیل» در وبسایت المانیتور است. او همچنین نویسنده و تحلیلگر برجسته‌ای در روزنامه‌های اسرائیلی است. آقای کاسپیت یک برنامه رادیویی روزانه و برنامه‌های تلویزیونی درباره سیاست در اسرائیل دارد. او با این شناسه در توییتر است: @BenCaspit

©2018 Al-Monitor. All rights reserved.