نبض ترکیه

نگاه ائتلاف اردوغان، پوتین و روحانی به گام بعدی آمریکا در سوریه

p
By
Article Summary
رؤسای جمهوری ترکیه، روسیه و ایران تلاش کردند که اتحاد خود را طی نشستی دربارهٔ سوریه، نشان دهند. با این حال، به نظر می‌رسد که اولویت‌های این سه کشور در سوریه چندان همراستا با یکدیگر نیست.

رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهوری ترکیه، طی دیدار با ولادیمیر پوتین و حسن روحانی، همتایان روس و ایرانی خود، بار دیگر بر عزم کشورش برای دور کردن شبه‌نظامیان کرد از مرزهای ترکیه تأکید کرد.

اردوغان که در یک کنفرانس خبری سخن می‌گفت، اظهار کرد: «ترکیه از پای نخواهد ایستاد تا تمامی مناطق تحت اختیار حزب اتحاد دموکراتیک و پ.ک.ک، از جمله منبج، تحت کنترل قرار بگیرند… ما هرگز اجازه نخواهیم داد که سوریه یا سایر نواحی منطقه تحت حملهٔ چند گروه تروریستی قرار بگیرد.» حزب اتحاد دموکراتیک یک گروه کردی است که شاخهٔ نظامی آن یعنی یگان‌های مدافع خلق (ی.پ.گ)، در ائتلاف نیروهای زمینی تحت رهبری آمریکا با داعش می‌جنگند. پ.ک.ک یا حزب کارگران کردستان، یک گروه شبه‌نظامی است که برای خودمختاری کردستان در ترکیه می‌جنگد و با حزب اتحاد دموکراتیک روابط نزدیکی دارد. ترکیه می‌گوید که این دو گروه، یکی هستند.

اجلاس اخیر بین سه کشور که برای تعیین گام‌های بعدی در سوریه برگزار شد، بخشی از روند آستانه است که با هدف پایان‌دادن به تخاصم میان نیروهای رژیم و شورشیان مخالف در جریان است و شامل آتش‌بس، ایجاد کریدورهای انسانی و اعزام ناظران صلح به شمال، غرب و جنوب سوریه می‌شود که مناطق خارج از سیطرهٔ نفوذ آمریکا است. یکی از اولویت‌ها، سرنوشت استان ادلب است که آخرین مقر شورشیان در نزدیکی مرزهای ترکیه محسوب می‌شود و جنگ میان گروه‌های جهادی در آن‌جا باعث تضعیف‌شان شده است.

در بیانیه‌ای پایانی اجلاس، سه رئیس‌جمهور اعلام کردند که هیچ راه حل نظامی برای جنگ هفت‌سالهٔ سوریه وجود ندارد و بر «لزوم کمک به سوری‌ها برای بازگرداندن اتحاد به کشورشان و دست‌یابی به یک راه حل سیاسی برای منازعه» تأکید کردند. راه حلی که «از طریق یک روند نهایی و شفاف، آزاد و عادلانه با رهبری و به دست سوری‌ها» صورت پذیرد.

علی‌رغم تصویر اتحادی که توسط این رهبران ترسیم می‌شود، آن‌ها دیدگاه‌های مختلفی در مورد اولویت‌ها در سوریه دارند. برای ترکیه، خلع سلاح حزب اتحاد دموکراتیک. برای ایران، اطمینان از حفظ حکومت بشار اسد در سوریه. برای روسیه، تحکبم جای پای استراتژیکش در شرق مدیترانه با تلفیقی از مهارت‌های دیپلماتیک با نیروی نظامی.

روحانی طی اظهاراتی که در خبرگزاری جمهوری اسلامی منتشر شد، درخواست خروج آمریکا را تکرار کرد. او گفت: «حضور غیرقانونی و مداخله نظامی امریکا در سوریه به منظور افزایش تنش و نهایتاً تجزیه این کشور است.» تلویزیون حکومتی ایران نقل کرد که روحانی به اردوغان و پوتین گفته که ترکیه باید منطقهٔ عمدتاً کردنشین عفرین را که ماه گذشته از کنترل یگان‌های مدافع خلق خارج کرد، به رژیم سوریه بازگرداند.

تمام این‌ها را باید در کنار اخبار گبج‌کننده و متاقضی گذاشت که از واشینگتن صادر می‌شود و دربارهٔ این است که آیا دو هزار تن از نیروهای ویژهٔ آمریکایی که در خاک سوریه مستقرند، باقی می‌مانند یا خیر. طی هفتهٔ اخیر، ترامپ دو بار گفت که این نیروهای به زودی خاک سوریه را ترک می‌کنند. امروز، رویترز از قول مقام‌های آمریکایی تأیید کرد که رئیس‌جمهوری آمریکا هنوز خواستار بازگشت نیروهاست اما با اکراه قبول کرده که تا شکست کامل داعش، در آن منطقه بمانند.

ترکیه به شدت مخالف حضور آمریکا بر مبنای روابط این کشور با یگان‌های مدافع خلق است؛ لیکن هم‌زمان نگران آن است که خروج شتابزدهٔ نیروهای آمریکایی موجب ماندن سلاح‌های پیشرفته در دست نیروهای کرد برای مقابله با داعش شود. منابع آگاه به المانیتور گفتند که اردوغان این نگرانی‌ها را در مکالمهٔ تلفنی دوم آوریل خود با ترامپ، به او منتقل کرده است.

آنکارا می‌خواهد که پنتاگون با گروه‌های شورشی نزدیک به ترکیه متحد شود که به‌ویژه در منبج، شهر عمدتاً عرب‌نشینی واقعند. ائتلاف [ضد داعش] کمک کرد تا نیروهای ی.پ.گ در اوت سال ۲۰۱۵ منبج را از داعش پس بگیرند. منبج در غرب رود فرات واقع است؛ جایی که ترکیه به عنوان خط قرمزی برای حضور نیروهای کرد سوری می‌شناسد. این‌که پنتاگون به حضور ی.پ.گ در منبج پایان نداد، تنش میان آنکارا و واشینگتن را افزایش بخشید و کار به جایی رسید که اردوغان تهدید کرد که در صورت لزوم، با نیروهای آمریکایی در منبج نیز مقابله می‌کند.

برت مک‌گورک، مأمور ویژهٔ مبارزه با داعش در وزارت خارجهٔ آمریکا، طی یک سخنرانی در انستیتو صلح آمریکا از دشواری‌های طرح ترکیه پرده برداشت. او بر ماهیت اسلام‌گرای گروه‌های شورشی نزدیک به ترکیه انگشت گذاشت؛ دلیلی که پنتاگون را نسبت به همکاری با آنان بی‌تمایل می‌کند.

مک‌گورک به مخاطبان انبوه خود در آن جلسه یادآوری کرد که دلیل شراکت آمریکا با یگان‌های مدافع خلق در بازپس‌گیری منبج، جایی که بسیاری از حملات به غرب در آن‌جا طراحی می‌شد، این بود که تلاش‌های پیشین برای ائتلاف با نیروهای تحت حمایت ترکیه به شکست انجامیده بود. پاک‌سازی منبج به نوبه خود باعث شد تا عملیات سپر فرات ترکیه علیه داعش در جرابلس تسهیل شود. مک‌گورک گفت: «پیچیدگی این… تنها گفت‌وگو میان ترکیه و آمریکا نیست؛ بلکه شرایط روی زمین در سوریه است… این‌ها اغلب مردمی از منبج هستند؛ اعرابی هستند که در منبج زندگی می‌کنند؛ اما آن‌ها که با ترک‌ها همکاری می‌کنند نیز از منبج هستند؛ با این حال، آنان جهت‌گیری بسیار متفاوتی دارند.» او گفت که بسیاری از گروه‌های اپوزیسیون بیرون از منبج «جهت‌گیری اسلام‌گرایانه دارند اما داخل منبج اکنون برخی زنان حجاب دارند و برخی نه. اگر واژهٔ بهتری پیدا نکنیم، می‌توانم بگویم که آن‌جا بیشتر به یک محیط سکولار شبیه است.»

Found in: manbij, turkish intervention in syria, iranian influence, russian involvement in syrian crisis, us intervention in syria, hassan rouhani, recep tayyip erdogan, vladimir putin

آمبرین زمان یک نویسنده مقیم استانبول است که مطالب مربوط به ترکیه را برای واشنگتن‌پست، لس‌آنجلس‌تایمز، دیلی‌تلگراف و صدای آمریکا پوشش می‌دهد. مفسری که زیاد در تلویزیون ترکیه حاضر می‌شود و از سال ۱۹۹۹ خبرنگار مسائل مربوط به ترکیه برای اکونومیست بوده است.

در توییتر: @amberinzaman

x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept