عدم اطمینان دیپلمات‌های اروپایی و آمریکایی از آینده برجام

p
By
Article Summary
برایان هوک، مذاکره‌کنندهٔ ارشد آمریکا در گفت‌وگوهای مشورتی با اروپائیان بر سر برجام، می‌گوید که علی‌رغم پیشرفت خوب مذاکرات، هیچ تضمینی وجود ندارد که ترامپ توافق احتمالی منتج از این گفت‌وگو را بپذیرد.

واشینگتن - مذاکره‌کنندهٔ ارشد آمریکا در گفت‌وگوهای مشورتی با اروپائیان که با هدف اتخاذ یک سیاست سخت‌گیرانه علیه ایران انجام می‌شود، روز چهارشنبه ۲۱ مارس گفت که این مذاکرات به خوبی پیش می‌روند اما هیچ تضمینی وجود ندارد که دونالد ترامپ توافق احتمالی منتج از این گفت‌وگو را بپذیرد.

برایان هوک، مسئول سیاست‌گذاری وزارت خارجه، روز ۲۱ مارس به خبرنگاران گفت: «نخست، باید به یک توافق با طرف‌های اروپایی دست یابیم. اگر ما بتوانیم به یک توافق برسم، آن‌گاه وزیر خارجه و مشاور امنیت ملی آن‌را به رئیس‌جمهوری عرضه می‌کنند و اوست که باید تصمیم بگیرد که می‌خواهد در توافق [اتمی با ایران] باقی بماند یا اینکه قصد دارد تا از تمدید تعلیق تحریم‌ها خودداری کند.»

ترامپ در ماه ژانویه وعده داده بود که در دور بعدی که ۱۲ مه فرا می‌رسد، با تمدید تعلیق تحریم‌ها موافقت نخواهد کرد مگر آن‌که اروپایی‌ها با فهرستی از خواسته‌های او موافقت کنند. خواسته‌های او شامل تعریفی سخت‌گیرانه‌تر از وظیفهٔ آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برای نظارت بر سایت‌های ایران می‌شود و همچنین بازداشتن ایران از توسعهٔ موشک‌های بالستیک دوربرد را در بر دارد. اما آن‌چه برای مفاهمه میان آمریکا و اروپا از همه دشوارتر است، نامحدود کردن دوران ممنوعیت غنی‌سازی ایران است. طبق مندرجات برجام، در بخش موسوم به «غروب»، پس از یک دهه، محدودیت‌ها به تدریج برداشته می‌شوند و ایران می‌تواند ظرفیت غنی‌سازی خود را بالاتر ببرد.

هوک گفت: «ما گفت‌وگوهای سازنده‌ای با اروپایی‌ها به سمت یک توافق مکمل داشته‌ایم. اما من نمی‌توانم پیش‌بینی کنم که آیا با آن‌ها به تفاهم خواهیم رسید یا خیر؟ خواهیم دید!»

هوک هفتهٔ گذشته هیئت آمریکایی را برای دور سوم گفت‌وگوها بر سر سرنوشت برجام با دیپلمات‌های بریتانیا، فرانسه و آلمان که در برلین برگزار شد، رهبری می‌کرد. این کشورها پس از آن در نشست فصلی کمیسیون هشت عضوی ناظر بر اجرای برجام که روز ۱۶ مارس برگزار شد، شرکت کردند. ترامپ بارها توافق اتمی را «وحشتناک» نامیده و تهدید کرده که از آن خارج خواهد شد.

ترامپ طی دیدارش با محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی، که روز سه‌شنبه گذشته در کاخ سفید برگزار شد، تصمیم خود را [در مورد برجام] آشکار نکرد.

ترامپ به روزنامه‌نگاران حاضر در آن نشست، گفت: «مسئله توافق با ایران به زودی فرا می‌رسد و شما خواهید دید که چه اتفاقی روی خواهد داد. ایران با آن قسمت از جهان یا با تمام جهان برخورد مناسبی ندارد.»

هوک در اظهاراتش گفت: «رئیس‌جمهوری به مکانیسم غروب، بازرسی‌ها و موشک‌های بالستیک دوربرد اشاره کرده است و بنابراین، اینها جزو حوزه‌های تمرکز ما هستند… ما تیم بین‌آژانسی خوبی داریم که در مذاکرات بر این اشارات رئیس‌جمهوری تمرکز می‌کنند.»

هوک گفت که در پی اخراج غیرمنتظرهٔ رکس تیلرسون، وزیر پیشین امور خارجه، توصیه‌هایش برای دست‌یابی به یک توافق مکمل در مذاکره با اروپایی‌ها تغییر نکرده است. هوک در مورد این‌که آیا خود او به عنوان مسئول سیاست‌گذاری [وزارت خارجه] به کار خود ادامه خواهد داد یا خیر، گفت که با علاقه به خدمت خود در سیاست‌گذاری خارجی دولت ادامه می‌دهد. او گفت که بخشی از تیمی بوده است که مایک پمپئو، نامزد جایگزینی تیلرسون، را برای تسهیل روند شروع خدمتش توجیه کرده است.

هوک افزود: «تنها راهنمایی رئیس‌جمهوری، رسیدن به یک توافق با سه کشور اروپایی بوده است. من دربارهٔ آن‌چه ۱۲ مه روی خواهد داد، پیش‌بینی نمی‌کنم.»

برایان هوک گفت که تقاضا کرده بود تا در حاشیهٔ نشست کمیسیون برجام، نشست دوجانبه‌ای با عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران، برگزار کند. او هدف از این نشست را تقاضا برای آزادی شهروندان زندانی آمریکایی در ایران خواند. با اشاره به حساسیت موضوع، هوک از اشاره به این موضوع سر باز زد که آیا ایرانی‌ها با ایجاد کانال کنسولی یا حقوق‌بشری جداگانه برای تمرکز بر مسئلهٔ شهروندان آمریکایی یا تبادل زندانیان موافقت کرده‌اند یا خیر.

هوک گفت ایرانی‌ها در کمیسیون برجام شکایت داشتند که دولت ترامپ کشورهای خارجی را از سرمایه‌گذاری در ایران می‌ترسانند و این کار، اقتصاد کشورشان را با مشکل مواجه می‌کند. به گفتهٔ هوک، ایرانی‌ها همچنین شکایت داشتند که آمریکا از صدور مجوزهای فروش هواپیماهای غیرنظامی طبق توافق اتمی، خودداری می‌کند. او گفت که مجوزهای جدیدی برای فروش این هواپیماها در دولت ترامپ صادر نشده اما تأکید کرد که مجوز صادرشده از سوی وزارت خزانه‌داری دولت اوباما، هنوز اعتبار دارد.

او گفت: «ایرانی‌ها شکایات متعددی درباره مجوزها، به‌خصوص مجوز فروش هوایی برای ایران ایر و سایر خطوط هواپیمایی‌شان داشتند. آن‌چه من به آن‌ها گفتم این بود که شما از خطوط هوایی غیر نظامی برای انتقال تروریست‌ها و اسلحه در خاورمیانه، از جمله به سوریه، استفاده می‌کنید و ما به هزینهٔ امنیت ملی‌مان حاضر نیستیم این مجوزها را صادر کنیم. بنابراین، ما آن‌ها را تشویق کردیم که اصلاحاتی را در سیستم خطوط هوایی‌ و اقتصادشان اعمال کنند؛ این کار ما را در موقعیتی بهتر قرار می‌دهد.»

هوک با اکراه اظهار کرد که ایران «پای‌بندی فنی» به برجام داشته است. او گفت: «درک من این است که آن‌ها پای‌بندی فنی به تعهداتشان ذیل برجام داشته‌اند.» اما حمایت ایران از گروه‌های اقماری شبه‌نظامی‌اش و گروه‌های تروریستی مانند حزب‌الله، به بی‌ثباتی منطقه کمک می‌کند.

هوک گفت که رویارویی با ایرانیان در نشست کمیسیون برجام، برای تمامی طرف‌ها مفید بود تا نظرات‌شان را رد و بدل کنند.

دفعات قبل در دولت ترامپ، تیم آمریکایی شرکت‌کننده در نشست‌های فصلی برجام را تام شنن رهبری می‌کرد. او که مقامی کارکشته و معاون وزیر خارجه در امور سیاسی بود، قصد خود را برای بازنشستگی اعلام کرد.

هوک گفت: «این یک فرصت برای ما در وین بود تا نگرانی‌های ایرانی‌ها را دربارهٔ سهم ما از توافق بشنویم. ایرانی‌ها شکایت کردند که دولت کنونی [آمریکا] به کشورهای دیگر دربارهٔ خطرات تجارت با ایران هشدار می‌دهد و اقتصاد آنان را به خطر می‌اندازد. من به آن‌ها گفتم که اقتصاد ناشفاف ایران باعث می‌شود که سرمایه‌گذاران نتوانند اطمینان یابند که آیا از تجارت حمایت می‌کنند یا از تروریسم. من گفتم که ایران باید از حمایت تروریسم دست بردارد، از بی‌ثبات‌کردن خاورمیانه خودداری کند و اصلاحاتی در بخش‌های بانکی و تجاری اجرا کند.»

هوک تأکید کرد: «این وظیفهٔ آمریکا نیست که مشکلات سیاست‌گذاری ایرانی‌ها را جبران کند.»

عراقچی به قدرت‌های اروپایی هشدار داد که موافقت با تدابیر سخت‌گیرانه برای به دست آوردن دل ترامپ، می‌تواند توافق را به مخاطره بیاندازد و به الغای آن منتهی شود.

عراقچی در مصاحبه با ایرنا گفت: «چنانچه احیاناً برخی کشورهای اروپایی به دنبال اقداماتی همچون اعمال تحریم‌های غیرهسته‌ای بر ایران جهت خوشایند رئیس‌جمهوری آمریکا باشند، مرتکب اشتباه محاسبه بزرگی شده و نتایج مستقیم آن را بر برجام و ادامه حیات این توافق خواهند دید.»

دیپلمات‌های اروپایی گفتند که با حسن نیت در حال مذاکره با آمریکایی‌ها هستند اما عدم اطمینان خود را دربارهٔ تصمیم ترامپ اعلام کردند.

یک دیپلمات اروپایی که نخواست نامش فاش شود، گفت: «من فکر می‌کنم که دولت آمریکا به این کار متعهد نیست. ما با حسن نیت وارد این گفت‌وگوهای مشورتی شدیم اما آگاهیم که هیچ تضمینی وجود ندارد.»

x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept