حمایت آمریکا از روابط عراق و عربستان برای مقابله با ایران

p
By
Article Summary
مقامات وزارت خارجه آمریکا بر این باورند که با نزدیکی بغداد به ریاض می‌توان از نفوذ ایران بر عراق کاست و با رفع مشکلات فرقه‌ای، از ظهور مجدد گروه‌هایی مانند داعش جلوگیری کرد.

واشینگتن - رکس تیلرسون، وزیر خارجهٔ آمریکا، امروز به ریاض خواهد رفت تا در نشست افتتاحیهٔ شورای همکاری عراق و عربستان سعودی شرکت کند. این شورا بخشی از تدابیر آمریکا برای توسعهٔ پیوندها میان عراق و عربستان است تا استقلال عراق را افزایش دهد و این کشور را از نفوذ فزایندهٔ ایران دور کند.

مقام‌های ارشد دولت دونالد ترامپ می‌گویند که مقابله با نفوذ ایران در عراق، بخشی ضروری از راهبرد توانمندسازی عراق و مقابله با بی‌ثباتی و ایجاد جنگ‌های فرقه‌ای بالقوه در این کشور است؛ امری که ممکن است در صورت وقوع، احتمال بازگشت داعش یا گروه‌های منشعب از آن را تقویت کند.

ژنرال هربرت مک‌مستر، مشاور امنیت ملی ترامپ، روز ۱۹ اکتبر دیدگاه آمریکا را در این باره تشریح کرد.

او در کنفرانسی به دعوت بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها، گفت: «در عراق، حرف زدن ساده است و عمل کردن، دشوار. آن‌چه ما می‌خواهیم در عراق ببینیم، یک کشور باثبات است که هم‌محور ایران نباشد.» مک‌مستر افزود: «آن‌چه می‌خواهیم انجام دهیم، کمک به عراقی‌ها… برای از میان بردن [داعش] است و این‌که اجازه داده نشود گروهی مانند آن… بازگردد.»

او گفت که ایران در تلاش است تا با ضعیف نگه‌داشتن عراق بتواند کنترل خود را بر آن حفظ کند؛ همان‌ کنترلی که بر حزب‌الله دارد.

مک‌مستر تأکید کرد: «ایالات متحده منافع مهمی در یک عراق قدرتمند خواهد داشت. دیگرانی که در عراق حضور دارند و در آن‌جا نقش مخربی ایفا می‌کنند، به‌ویژه ایران، در تلاشند تا عراق را دائماً ضعیف نگه دارند و بتوانند مدلی مانند حزب‌الله را در آن‌جا پیاده کنند. [مدلی که] شما یک دولت ضعیف داشته باشید، دولتی که تعمداً ضعیف نگه داشته می‌شود… و بر حمایت ایران استوار باشد. در همین حال ایران به توسعه و رشد شبه‌نظامیان و گروه‌های مسلح غیرقانونی خارج از کنترل دولت ادامه می‌دهد… [این گروه‌ها] می‌توانند در صورتی که دولت بخواهد بر خلاف منافع ایران کار کند، علیه آن اقدام کنند.»

مک‌مستر افزود: «متأسفانه این مدلی است که شما می‌توانید در کشور زیبای لبنان ببینید. این مدلی است که به نظر من در سوریه می‌بینید و حدود ۸۰ درصد از نیروهایی که در کنار رژیم جنایتکار و بی‌رحم اسد می‌جنگند، از اقمار ایران هستند. این مدلی است که می‌توانید تلاش برای اجرای آن را در عراق نیز مشاهده کنید.»

تحکیم رابطهٔ عراق با عربستان سعودی، جدی‌ترین رقیب منطقه‌ای ایران، راهی است که واشینگتن و متحدان غربی‌اش تلاش می‌کنند تا با پی‌گیری آن، نفوذ فزایندهٔ ایران را کنترل کنند و به استقلال عراق مدد برسانند. ایجاد این پیوندها، با سلسله از نشست‌ها، دیدارها و عملکردها، در طی ماه‌های گذشته مشهود بوده‌ است. این دیدارها، شامل سفر برخی سیاستمداران شیعه از جمله مقتدی صدر به عربستان؛ سفر عادل الجبیر، وزیر خارجهٔ سعودی به بغداد و دیدار حیدر العبادی از جده در ژوئن سال گذشته بود. همچنین در ماه اوت اعلام شد که گذرگاه مرزی عرعر میان سعودی و عراق، برای نخستین بار از سال ۱۹۹۰ گشوده خواهد شد و نخستین هواپیمای تجاری عربستان، روز ۱۸ اکتبر پس از ۲۷ سال از ریاض پرواز کرد و در فرودگاه بغداد نشست.

برت مک‌گورک، فرستادهٔ ویژهٔ رئیس جمهوری آمریکا در ائتلاف ضد داعش، روز ۱۹ اکتبر در رابطه با خبر فرود هواپیمای سعودی فلای‌ناس در بغداد، این‌گونه توییت کرد: «با تحکیم پیوندها میان عراق و پادشاهی عربستان سعودی، نخستین پرواز از ریاض به بغداد پس از ۲۷ سال انجام می‌شود.»

یک منبع دیپلماتیک که نخواست نامش فاش شود، گفت که تحکیم پیوندهای عراق-سعودی با تلاش مک‌گورک و استوارت جونز، معاون پیشین وزیر خارجه در امور خاور نزدیک، طی ۱۸ ماه گذشته انجام شد و آن‌ها نشست‌هایی به دور از جنجال رسانه‌ای در پایتخت‌های دو کشور برگزار کردند تا نقشهٔ راه این پیوندها را ترسیم کنند. این منبع گفت که گام کلیدی -که در نخستین هفته‌های تصدی تیلرسون انجام شد- سفر جبیر به بغداد در ماه فوریه بود. این گام باعث شد که عبادی از جده دیدار کند، مرز بازگشایی شود، پرواز مستقیم ایجاد گردد و فردا نیز کمیسیون مشترک میان دو کشور افتتاح شود.

مک‌گورک همراه با ثامر السبهان، وزیر امور کشورهای خلیج عربستان سعودی، در هفتهٔ جاری از نواحی شمال سوریه که از دست داعش آزاد شده است، دیدار و در مورد بازسازی مناطق گفت‌وگو کرد. مک‌گورک در تابستان گذشته تماس‌های مقامات سعودی و عراقی را «بسیار موفق» ارزیابی کرد.

مک‌گورک روز ۲۱ اوت همراه با جیم متیس، وزیر دفاع آمریکا، در یک جلسهٔ مطبوعاتی گفت: «در عربستان سعودی، برخی تحولات در حال روی دادن هستند؛ از جملهٔ آن‌ها می‌توان به بهبود روابط تاریخی با عراق اشاره کرد. ما قطعاً از این تحولات بسیار دلگرم شده‌ایم.»

روز ۱۹ اکتبر، عبادی گفت که ملک سلمان بن عبدالعزیز آل سعود، پادشاه سعودی، طی تماسی تلفنی، از او «دعوت کرده تا هفتهٔ آتی در یک نشست هماهنگی دوجانبه شرکت کند.»

هدر نائورت، سخن‌گوی وزارت خارجه، روز پنج‌شنبه گفت: «ما بهبود فزایندهٔ روابط میان عراق و عربستان سعودی را شاهد بوده‌ایم.»

نائورت گفت: «ما شاهد بودیم که دولت‌ها بسیاری در منطقه، تمایل خود را به شرکت در بازسازی برخی از این کشورها، از جمله عراق و سوریه، اعلام می‌کنند. ما قطعاً از این موضوع پشتیبانی می‌کنیم و به برخی کشورهایی که می‌خواهند در این امر مشارکت کنند، خوش‌آمد می‌گوییم. بنابراین، به این موضوع بازمی‌گردم که زوایای دیگری نیز وجود دارد و ما قطعاً می‌توانیم بخشی از کار روی موضوع تلاش برای ایجاد توازن در برابر ایران باشیم.»

یک دیپلمات اروپایی که نخواست نامش فاش شود، روز بیستم اکتبر گفت که یک راهبرد دیپلماتیک برای تلاش در جهت تقابل با رفتار بالقوه بی‌‌ثبات کنندهٔ ایران در منطقه، تلاش برای داخل‌کردن مجدد عراق در جهان عرب است که موفقیت‌هایی را نیز در رابطه با عربستان سعودی به دست آورده است.

اما موارد دیگری نیز در مواضع آمریکایی وجود دارد. افزایش تماس‌های عراق و عربستان در زمانی صورت می‌گیرد که آمریکا و ایران یک بار دیگر خود را در یک جناح در مورد کرکوک می‌بینند. هر دو کشور از اقدام دولت مرکزی عراق برای بازپس‌گیری کرکوک از کردها اتفاق نظر داشتند. هم واشینگتن و هم تهران با همهپرسی استقلال اقلیم کردستان عراق در ماه گذشته مخالفت کردند و بر حفظ تمامیت ارضی عراق پای‌ فشردند.

مک‌مستر گفته است: «اکنون در عراق به خاطر همه‌پرسی کردها، با سطحی بالاتر از پیچیدگی روبه‌رو هستیم. ما باید برای میانجی‌گری در این منازعه، به گونه‌ای تلاش کنیم که دوستان کرد ما از امنیت، ایمنی و رونقی که در سال‌های طولانی ساخته‌اند، برخوردار باشند و از این مسیر پسرفت نکنند؛ اما همچنین باید عراق را در مسیر توانمندسازی نگه داریم و نگذاریم که وابسته به ایران باقی بماند.»

Found in: us involvement in the middle east, haider al-abadi, saudi-iraqi relations, regional politics in the middle east, saudi-iranian rivalry, iranian influence
x

The website uses cookies and similar technologies to track browsing behavior for adapting the website to the user, for delivering our services, for market research, and for advertising. Detailed information, including the right to withdraw consent, can be found in our Privacy Policy. To view our Privacy Policy in full, click here. By using our site, you agree to these terms.

Accept